Atlas kataloğu
Coğrafi İşaretli Ürünler
Yöresiyle bağ kuran tescilli ürünleri; adı, ili, ürün sınıfı ve tescil türü üzerinden keşfedin.
Bu filtrelerle eşleşen ürün bulunamadı.
Türkiye’nin coğrafi işaretli ürünlerini keşfetmek
Coğrafi işaret, bir ürünün belirgin niteliği, ünü veya başka özellikleriyle belirli bir yöreyle kurduğu bağı gösterir. TÜRKPATENT’in açıklamasına göre gıda ve tarım ürünlerinin yanında madenler, el sanatları ve sanayi ürünleri de coğrafi işaret tesciline konu olabilir. Bu nedenle Atlas’taki katalog yalnızca yemeklerden oluşmaz; meyvelerden dokumalara, peynirlerden geleneksel üretim araçlarına uzanan geniş bir kültür ve üretim alanını kapsar. Aradığınız ürüne doğrudan ulaşabilir, farklı başlıkları birlikte görmek için ürün kategorilerini, coğrafi dağılımı incelemek için iller dizinini kullanabilirsiniz.
Türkiye’de coğrafi işaretler menşe adı veya mahreç işareti olarak tescil edilir. Menşe adında ürünün temel nitelikleri doğal ve beşerî unsurlarıyla yöreye bağlıdır ve üretim aşamalarının tamamı belirlenen coğrafi alanda gerçekleşir. Mahreç işaretinde ise ürünün belirgin niteliği, ünü veya başka bir özelliği yöreyle özdeşleşir; üretim, işleme ya da diğer işlemlerden en az birinin o alanda yapılması yeterlidir. Katalogdaki “tescil türü” filtresi, bu iki ilişki biçimini ayrı ayrı incelemeyi ve benzer ürünlerin yöreyle bağının nasıl kurulduğunu karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Tescil, bir ürün adını listeye eklemekten ibaret değildir; sicilde tanımlanan üretim yöntemi, ürün özellikleri, coğrafi sınır ve denetim düzeni birlikte değerlendirilir. TÜRKPATENT, coğrafi işaret amblemlerinin tüketiciyi bilgilendirme, izlenebilirliği destekleme ve denetimi kolaylaştırma amacı taşıdığını belirtir. Atlas’taki ürün kartları bu nedenle sizi doğrudan ayrıntılı ürün sayfasına götürür; burada tescil numarası, ürün sınıfı, yöre, üretim yöntemi ve ulaşılabilen resmî kaynaklar birlikte okunabilir. Katalog bir satış listesi değil, yayımlanmış ürün dosyalarına ulaşmayı kolaylaştıran kaynaklı bir keşif dizinidir.
Coğrafi işaretler yerel üretim bilgisinin görünür kalmasına, ürün adının yanıltıcı kullanımlara karşı korunmasına ve tüketicinin ürünün kökenini daha bilinçli değerlendirmesine yardımcı olur. Bununla birlikte Türkiye’deki ulusal tescil ile Avrupa Birliği düzeyindeki koruma aynı şey değildir; uluslararası koruma ayrıca ilgili sistemlerde tescil gerektirir. Avrupa düzeyinde korunan seçkileri AB tescilli ürünler sayfasında, UNESCO’nun yaşayan miras unsurları ve gastronomi şehirleriyle ilişkilendirilen Atlas içeriklerini ise UNESCO ile Yaşatılanlar bölümünde inceleyebilirsiniz.
