Coğrafi işaretli ürün · Adana
Adana’da lif halindeki meyan kökü, su ve buzla soğuk demlenip süzülür. Koyu öz yeniden soğuk suyla seyreltilir; güğüm ve pirinç taslarla sürdürülen geleneksel satışta içecek soğuk ve köpüklü sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Adana Aşlama nedir?
Adana Aşlama, lif haline getirilmiş meyan kökünün su ve buzla soğuk demlenip süzüldüğü içecektir. Koyu öz soğuk suyla seyreltilir; günlük hazırlanıp soğuk ve köpüklü sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Adana Aşlamacıları ürünü satarken geleneksel bir kıyafet giyer ve özel tasarlanmış servis takımı kullanırlar.
Soğuk demleme ve seyreltme
Meyan kökü lifleri içme suyuyla özütlenip buzla süzülür. Koyu özün yeniden suyla seyreltilmesi demlemeden sonraki ayrı aşamadır.
Geleneksel servis takımı
Şerbetçi güğüm, bardaklık ve ibrikle servis yapar. Pirinç tasların sesi gelişini duyurur; soğuk ve köpüklü sunum tercih edilir.
Hammadde ve bileşim
Adana Aşlamada herhangi bir katkı maddesi kullanılmaz.
Bu servis takımda aşlamacının sırtına astığı aşlama güğümü, beline bağlı bardaklık, bir elinde bardak yıkama için kullandığı su dolu ibrik ve diğer elinde birbirine vurarak ses çıkarıp çevreye aşlamacı geldiğini haber vermek için kullanılan 2 pirinç tas bulunur.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Meyan lifini soğuk demleme, süzme ve seyreltme
Terbiye edilmiş 1 kg meyan kökü lifi büyük bir kovaya koyulur. Lifler birkaç kez içme suyu ile yıkandıktan sonra suya rengini vermeye başlar. Rengini vermeye başlayan meyan kökü lifi üzerine 10 litre içme suyu eklenir ve 2 saat bekletilir. Daha sonra üzerine kalıp buz koyularak süzme işlemine geçilir. Süzme işleminin yavaş yapılması önemlidir.
Meyan kökü özünü süzmek için kovanın musluğunun ucuna bir sünger bağlanır.
Süzülecek olan özü toplamak için de musluğun altına bir kap yerleştirilir. Musluk çok az açılır ve meyan kökü özünün yavaş yavaş bu kaba süzülmesi sağlanır. Süzülen öz çok koyu renkte ve aromadadır. Üzerine 5 litre soğuk su eklenerek seyreltilir ve aşlama halini alır. 1 kg meyan kökünden yaklaşık 50 bardak aşlama yapılır. Bunu sağlamak için güğümlerin içerisine kalıp buz koyulur.
Buz ekleme ve güğümden köpüklü sunum
15 litre aşlamaya yaklaşık 8 kg kalıp buz konur. Aşlamacının belinde bardaklık bağlıdır. Bir elinde bardak yıkamak için kullandığı su dolu ibriği, diğer elinde de birbirine vurarak ses çıkarıp çevreye aşlamacı geldiğini haber vermek için kullandığı 2 pirinç tas bulunur. Aşlama doldururken pirinç taslarını bardaklığa koyar. Bardaklıktan bir bardak alır ve hafifçe eğilerek güğümden bardağa aşlamayı döker. Bu sırada aşlama da köpürür.
Aşlamanın soğuk ve köpüklüsü tercih edilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Adana Aşlama, ustalık becerisi gerektirmesi ve geleneksel üretim yöntemiyle yöreye ün bağı ile bağlıdır. Bu sebeple, üretimin tüm aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilmelidir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Aşlama soğuk servis edilen ve soğuk içilen bir içecektir. Aşlama günlük yapılır ve günlük tüketilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
150 yıldan fazla süredir bölgede meyan yetiştiği için Adana’da geleneksel olarak aşlama yapılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
574 tescil numaralı Adana Aşlama mahreç işareti olarak 26 Ekim 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Adana Aşlama ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Adana Aşlama ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Adana Aşlama denetimleri, Adana Ticaret Odası koordinatörlüğünde; Adana Ticaret Odasından iki, Adana Lokantacılar ve Kebapçılar Odasından bir, Adana Büyükşehir Belediyesinden bir, Seyhan İlçe Belediyesinden bir ve Adana İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden bir üyeden oluşan toplam 6 kişilik mercii tarafından yapılır. Yılda bir kez düzenli olarak yapılacak denetimler, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde her zaman yapılacaktır.
Denetim mercii, denetimlerde meyan kökü ve su oranını, güğümlerde kullanılan buz kalıplarını ve sunumda kullanılan özel kıyafet ve servis takımı olup olmadığını denetleyecektir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
