Uşak
Coğrafi işaretli ürünler

Uşak

Uşak, Ege Bölgesi’nin iç kesiminde, Batı Anadolu ile İç Anadolu arasında dağlar, platolar ve vadilerle şekillenen geçiş alanında yer alır.

12 tescilli ürün · 12 ürün ayrıntısı yayında

Uşak hakkında

Uşak’ın kuzeyinde Şaphane, kuzeydoğusunda Murat Dağı, güneydoğusunda Bulkaz Dağı bulunur. Dağlık çevre ile plato alanları ilin doğal görünümünü oluşturur. Ulubey ve Banaz çaylarının açtığı kanyonlar, güney kesimdeki belirgin yer şekilleridir. Batı ve Orta Anadolu arasındaki konumu, tarih boyunca ulaşım ve ticaret ilişkileri bakımından önem taşımıştır. [11] [15]

Akdeniz iklimi ile İç Anadolu’nun karasal iklimi arasında geçiş özellikleri görülür. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar iç bölgelere göre daha ılıktır. Tahıl, haşhaş, susam ve keten yetiştiriciliği yöresel ürün çeşitliliğini destekler. Dokumacılık ve iplik üretimi, geleneksel zanaat bilgisinden sanayiye uzanan önemli ekonomik faaliyetlerdir. Tarhananın uzun fermantasyon süresi, yöredeki iklim koşulları ve üretim bilgisiyle ilişkilidir. [3] [8] [9] [11]

Uşak çevresinde yerleşim izleri eski Tunç Çağına uzanır. Bölge Frig, Lidya, Roma ve Bizans dönemlerinden sonra Selçuklu, Germiyan ve Osmanlı idarî çevreleri içinde yer almıştır. Kütahya sancağına bağlı kaza olan Uşak, Cumhuriyet döneminde 1953’te il merkezi olmuştur. Millî Mücadele sırasında işgal edilen kent, 1 Eylül 1922’de kurtarılmıştır. [14] [16]

Madalyonlu ve yıldızlı Uşak halıları, Türk halı sanatında önemli bir yere sahiptir. Eşme kilimleri, renkleri, desenleri ve kullanılan iplikleriyle yöresel dokuma geleneğini temsil eder. Halk müziği ve cirit gibi topluluk etkinlikleri kültürel yaşamın parçalarıdır. Tarhana, haşhaş ezmesi, helva, baklava ve Ulubey zini hamursuzu, yerel tarım ürünlerinin geleneksel mutfakta değerlendirildiği örneklerdir. [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [10] [12] [13]

Uşak’ın coğrafi işaretli ürünleri

Uşak’ın coğrafi işaretli ürünlerinde mevsimlik gıda hazırlama kültürüyle el dokumacılığı birlikte öne çıkar. Uşak Tarhanası, yörede sürdürülen üretim ve saklama bilgisinin tanınmış örneğidir. Bu bilgi, ürünü ilin mutfak belleğiyle ilişkilendirir.

Eşme Yörük Kilimi, ustaların desen ve dokuma bilgisini aktarmasıyla yaşatılan el sanatı ürünüdür. Yerel dokumacılık birikimi, kilimin ilçe adıyla tanınmasını sağlar. Tarhana ve kilim, Uşak’ın ürünlerinde farklı üretim geleneklerinin ve el emeğinin korunduğu örneklerdir.