Coğrafi işaretli ürün · Uşak
Uşak’ın Ulubey ilçesinde yufkalar siyah ve sarı haşhaşlı dolgu ile şeker eklenerek kat kat dizilir. Üst dolgu artırılır, baklava dilimi kesilip fırınlanır; tarifte ayrıca şerbet dökme aşaması bulunmaz.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Uşak Ulubey Zini Hamursuzu nedir?
Uşak Ulubey Zini Hamursuzu, Ulubey’e ait haşhaşlı, şekerli ve katlı yufka tatlısıdır. Genellikle on üç yufkayla hazırlanır; kesilerek pişirilir, ayrı şerbet dökme işlemi yoktur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Haşhaşlı on üç yufka
Siyah ve sarı haşhaşla hazırlanan dolgu şekerle birlikte yufkalar arasına konur. Genellikle 13 katlı yapı kullanılır; sarı haşhaş için yöntem listesinde tahin seçeneği de vardır.
Üst dolgu ve kapak yufka
Yöntemde dolgu son kez 12’nci yufkaya daha yüksek miktarda konur; 13’üncü yufka kapaktır. Tanımdaki en üst kat anlatımı ile kapak yufka ve son dolgulu kat ayrı tutulur. Şerbet yerine şeker dolgunun içinde pişer.
Kesim ve koyu renk
Haşhaş ürüne koyu renk verir. Sicil pişmiş parça için yaklaşık 80 g, 5–7 cm yükseklik ve 4–6 cm kenar uzunluğu belirtir. Baklava dilimi kesim pişirmeden önce yapılır.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Bileşenler ve hazırlık
1 tepsi Uşak Ulubey Zini hamursuzu için gerekli bileşen listesi:
Hamur malzemeleri
- 2500 g böreklik özel amaçlı un
- 1086 ml su
- 25 g sıvı yağ
- 24 g tuz
- 20 g yoğurt
- 20 g yaş maya
- 5 g sirke
Malzemeler ve ölçüler
- 1500 g siyah haşhaş
- 300 g sarı haşhaş (tercihe göre tahin)
- 300 ml su
- 2200 g beyaz toz şeker
- 50 g sıvı yağ veya margarin
Hamurun yoğrulması
Böreklik un, su ile karıştırıldıktan sonra üzerine maya, tuz, sirke ve yoğurt karıştırılarak hamur haline getirilir. Hamur kıvamı orta yumuşaklıkta olmalıdır. Hamur yaklaşık 4 eşit parçaya ayrılır. Hamur kabının üzerine temiz bir bez örtülerek 20–25 dakika dinlendirilir. Dinlenmiş hamurun tamamından 1 tepsi için 13 adet beze elde edilir.
Her bir beze oklava ile 60 cm çapında 2–3 mm kalınlığında açılarak yufka haline getirilir.
İç harcın hazırlanması
Siyah haşhaş ve sarı haşhaşın tamamı, 300 ml su eklenerek karıştırılır. 2–3 dakika mikser ile karıştırılarak sürülebilir hale getirilir.
Yufkaların tepsiye dizilmesi ve iç harcın ilavesi
Tepsinin iç kısmı sıvı yağ ile yağlanır. En alta ilk yufka serildikten sonra üzerine 150 gram haşhaş karışımı konur ve hamurun yüzeyine eşit olarak yayılır. Üzerine 150 gram toz kristal şeker eşit olarak serpilir. Bu işlem 11 kez tekrarlanır.
12’nci yufka tepsiye serildikten sonra kalan 450 gram haşhaş karışımı ve 550 gram beyaz toz şeker kullanılır ve 13’üncü yufka ile üzeri kapatılarak yağı sürülür ve baklava dilimi şeklinde kesilir.
Fırında pişirme
Uşak Ulubey Zini Hamursuzu pişirilmesinde taş taban fırın olarak adlandırılan pişiricilerde 180 °C’de 45 dakika, davul fırınlarda ise 170 °C’de 65–70 dakika pişirilir. Pişirme öncesinde fırının pişirme sıcaklığına gelmesi beklenir.
Tepside kızartma
Pişirme sırasında 8–10 dakikada bir tepsi 60–90 derece çevrilerek ürünün eşit olarak pişmesi sağlanır. Karton esaslı kutu ve kendi tepsisi ile taşınır.
Nasıl muhafaza edilir?
Uşak Ulubey Zini Hamursuzu, serin ve kuru ortamda pişirildiği tepside muhafaza edilir. Buzdolabında muhafaza edildiğinde tüketmeden önce 20 dakika ortam koşullarında bekletilmelidir.
Yöresiyle bağı nedir?
Ürünün coğrafi sınır ile ün bağı bulunur. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Uşak Ulubey Zini Hamursuzunun tüm üretim aşamaları belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşir
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Özellikle düğün ve bayram gibi özel günlerde tüketilen bu lezzet, Uşak mutfağının önemli bir parçasıdır.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Coğrafi sınırda uzun bir geçmişe sahip olan Uşak Ulubey Zini Hamursuzu, Uşak ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Uşak Ulubey Zini Hamursuzu coğrafi sınırda uzun bir geçmişe sahiptir. Uşak ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir.
Düğün öncesinde kız evinde hazırlanıp damat evine gönderilmesi geleneksel bir ritüeldir. Bu ikram düğün hazırlıklarının başladığını simgeler.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1774 tescil numaralı Uşak Ulubey Zini Hamursuzu mahreç işareti olarak 9 Eylül 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Uşak Ulubey Zini Hamursuzu ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Uşak Ulubey Zini Hamursuzu ibaresi ve mahreç işareti amblemi işletmede kolayca görülebilecek şekilde bulundurulur.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu; üretim metoduna uygunluk ve Uşak Ulubey Zini Hamursuzu ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim sırasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler, denetlenen kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Sicildeki denetim düzeni
Ürünün denetimi; Uşak Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde; Uşak Ticaret ve Sanayi Odası, Uşak Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi veya Doğa Bilimleri Fakültesi ile Uşak Tarım İl Müdürlüğü’nden birer üyenin katılımıyla en az 3 kişiden oluşacak denetim mercii tarafından yürütülür. Denetimler yılda en az 1 kez yapılır.
Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
