Coğrafi işaretli ürün · Kırklareli
Kırklareli’nin Büyükmandıra beldesinde süt ve yağla pişirilen un karışımı soğuyunca yumurta eklenir. Ortası çukur bezeler fırınlanır; sıcak şerbet iki aşamada verilir ve arada yeniden pişirilen tatlı soğuk sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Brakana Tatlısı nedir?
Brakana Tatlısı, Büyükmandıra beldesine ait sütlü, yumurtalı ve yağlı hamur tatlısıdır. Yarım küre parçalarının ortası çukurdur; sıcak şerbet iki aşamada uygulanır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Bayramlarda, doğumlarda, cenazelerde ve özellikle düğünlerde yapılır.
Soğuk hamura yumurta ve iki aşamalı şerbet
Kırklareli’nin Büyükmandıra beldesinde süt ve yağla pişirilen un karışımı soğuyunca yumurta eklenir.
Yapı ve sunum kimliği
Ortası çukur bezeler fırınlanır; sıcak şerbet iki aşamada verilir ve arada yeniden pişirilen tatlı soğuk sunulur.
Doku, renk ve tat özellikleri
Brakana Tatlısının hamuru hazırlanırken yumurta, hamur soğukken ilave edilir.
Brakana Tatlısı, tatlı ve şerbet sıcak iken iki aşamada şerbetlenir.
Brakana Tatlısının geçmişi, 1877–1878 yılında Büyükmandıra Beldesine yerleşerek üretime başlayan Pomaklar’a dayanır.
Üretim tekniği ve ustalık
İlk şerbetleme, hamur hafif pembeleşince fırından çıkarılarak yapılır ve üzeri hafif kahverengi oluncaya kadar tekrar pişirilir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Hamur ve şerbet bileşenleri
Hamur için 400 g un, 400 ml süt, 250 g katı yağ, 400 ml sıvı yağ, dört yumurta, 2 g karbonat ve 10 g kabartma tozu verilir. Yumurtanın yöntem kapsamı iki tam yumurta ve iki yumurtanın yalnız sarısıdır. Şerbet 800 g şeker ve 1 litre suyla hazırlanır.
Pişirilmiş un karışımını soğutma
Yağlar ve süt kaynatılır. Un katılıp ateş kapatılır; karıştırılıp yoğrulan karışım soğumaya bırakılır. Yumurtalar soğuk hamura eklenir; böylece ekleme sırasında pişmez. Kabartma tozu ve karbonat eklenip yoğrulur; fazla yumuşaksa un ilave edilebilir.
Biçim ve ilk fırınlama
Hamur bezelere ayrılıp yuvarlanır; merkez parmakla hafif çukurlaştırılır. 180°C’de pembeleşmeye başlayıncaya kadar fırınlanır.
İki aşamalı şerbetleme ve servis
Şeker ve su kaynatılır. Sıcak şerbetin yarısı sıcak tatlıya dökülür; tepsi yeniden fırında 5–6 dakika hafif kahverengileşinceye kadar tutulur. Kalan şerbet eklenir. Üstü ters tepsiyle kapatılarak demlenmeye bırakılır; soğuduktan sonra servis edilir.
Hamur kıvamını ayarlama
Hamur fazla yumuşak olursa un ilave edilebilir. Şeker ve su karıştırılıp kaynatılarak şerbet hazırlanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Ürünün coğrafi sınır ile ün bağı bulunur. Brakana Tatlısının geçmişi eskiye dayanır. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Brakana Tatlısının tüm üretim aşamaları, coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Büyükmandıra Beldesinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1494 tescil numaralı Brakana Tatlısı mahreç işareti olarak 13 Kasım 2023 tarihinde tescil edilmiştir. Brakana Tatlısı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılmadığında, Brakana Tatlısı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu, üretim metoduna uygunluğunu ve Brakana Tatlısı ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Büyükmandıra El Sanatları ve Doğal Yaşam Derneğinin koordinasyonunda; Büyükmandıra El Sanatları ve Doğal Yaşam Derneği, Babaeski Belediyesi, Babaeski Esnaf ve Sanatkârlar Odası ile Babaeski Ticaret ve Sanayi Odasından konuda uzman en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir.
Denetimler, düzenli olarak yılda bir kez, ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde ise her zaman yapılır.
