Bilecik
Coğrafi işaretli ürünler

Bilecik

Bilecik, Marmara Bölgesi’nin güneydoğusunda, Sakarya havzasındaki vadiler, ovalar ve platolar üzerinde yer alır.

17 tescilli ürün · 17 ürün ayrıntısı yayında

Bilecik hakkında

Bilecik, Marmara Bölgesi’nin güneydoğusunda, Karadeniz, İç Anadolu ve Ege bölgelerine geçiş alanında yer alır. Komşuları Sakarya, Bolu, Eskişehir, Kütahya ve Bursa’dır. İl merkezinin çevresindeki yerleşim ağı Bozüyük, Gölpazarı, İnhisar, Osmaneli, Pazaryeri, Söğüt ve Yenipazar ilçeleriyle genişler. Sakarya Irmağı ve ona bağlanan dereler, ilin farklı kesimleri arasındaki coğrafi bağlantının başlıca unsurlarıdır. Bu yerleşimler, vadi tabanlarından daha yüksek ve engebeli arazilere kadar değişen bir çevreye dağılır. [1] [2]

İlin doğal yapısı, ova ve vadi tabanlarıyla bunları çevreleyen yükseltileri bir araya getirir. Bozüyük Ovası kuzeybatıda Karasu Vadisi’ne açılır; Gölpazarı çevresinde ovalar ile platolar yan yana bulunur. Söğüt’te Sakarya Vadisi’nin daha ılıman koşulları, yüksek kesimlerdeki geçiş ikliminden ayrılır. Osmaneli ise Sakarya havzasında kara ve demir yollarının geçtiği bir yerleşimdir. İnhisar’ın sulanabilen vadi arazilerinde iklim, bir yıl içinde birden fazla tarımsal ürün alınmasına elverişlidir. [3] [4] [5] [6] [7]

Bilecik’in kültürel kimliğinde Osmanlı kuruluş döneminin yerleşimleri önemli bir yer tutar. İlin eski adları arasında Agrilion ve Belekoma bulunur. Söğüt, Ertuğrul Gazi Türbesiyle bu tarihsel mirasın ziyaret edilen merkezlerindendir. Osmaneli’nde farklı dönemlere ait yerleşim izleri görülürken Pazaryeri’nde toprak ve ağaç eşya yapımı sürdürülür. Kent ve ilçelerin geçmişi, aynı il içinde tarihî yerleşimlerin ve geleneksel el sanatlarının birlikte ele alınmasını sağlar. [2]

Bilecik’in coğrafi işaretli ürünleri

Bilecik’in coğrafi işaretli ürünleri, yerel gıda üretimiyle dokumacılık birikimini bir arada yansıtır. Bilecik Pazaryeri Helvasında ustanın üretim sürecini yönetmesi, yörede aktarılan meslek bilgisinin önemini gösterir. Helvacılık, Pazaryeri’nin ürün kimliğini oluşturan uzmanlık alanlarından biridir.

Osmaneli çevresinin Lefke Bezi ise dokuma ve süsleme ustalığıyla ilişkilidir. Başörtüsü ve ev eşyası gibi kullanım alanları, dokumayı gündelik yaşam kültürüne bağlar. Yöresel motiflerin kumaş üzerinde sürdürülmesi, Bilecik’in ürünlerinde zanaat bilgisinin ve yerel görsel belleğin korunmasına örnektir.