Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep
Gaziantep’in üç katlı harç yapısıyla sini içinde fırınlanan yöresel köftesidir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Gaziantep Sini Köftesi nedir?
Gaziantep Sini Köftesi, iki kat köfte harcı arasına iç harç yerleştirilerek üç kat halinde hazırlanan ve sini içinde fırınlanan bir yemektir. Köfte harcında ince bulgur (simit), koyun kıyması, soğan ve baharatlar; iç harçta ise yağlı kıyma, ceviz içi, Antep Fıstığı ve baharatlar kullanılır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Üç katlı tepsi düzeni
Ürünün temel biçimini, iki köfte harcı katmanı arasındaki iç harçtan oluşan üç katlı düzen belirler. Bu katmanlı yapı, köftenin sini içinde fırınlanmasıyla tamamlanır.
Antep Fıstıklı iç harç
İç harç; yağlı kıyma, ceviz içi, baharatlar ve 27 sayı ile coğrafi işaret olarak tescilli Antep Fıstığını içerir. Bu iç harç, ince bulgur ve koyun kıyması temelli dış köfte harcından ayrı hazırlanır.
Baklava dilimi kesim
Katmanlar tamamlandıktan sonra köfte, soğuk suya batırılmış keskin bıçağın ucuyla baklava dilimi şeklinde kesilir. Üzerine eritilmiş sadeyağ sürülen köfte, önceden ısıtılmış 200°C fırında pişirilir.
Üretim nasıl yapılır?
Bileşenlerin hazırlanması
Sicildeki 5-6 kişilik ölçüde köfte harcı için 600-800 g ince bulgur (simit), 250-350 g çiğ köftelik koyun kıyması, 1 adet kuru soğan, 20-25 g buğday unu veya 40-50 g galeta unu, 20-25 g kırmızı pul biber, 4-6 g karabiber ve 10-16 g tuz kullanılır. İç harç için 400-500 g yağlı kıyma, 3 adet kuru soğan, 80-100 g ceviz içi, 80-100 g Antep Fıstığı, 50-100 ml zeytinyağı, 50-100 g sadeyağ, 2-4 g karabiber, isteğe bağlı aspir ve 10-16 g tuz öngörülür. Dış kabuğu ayıklanmış Antep Fıstığı sıcak suda bir süre bekletilir ve ince kabuğu soyulur.
İç harcın hazırlanması
Yağlı kıyma zeytinyağıyla tencerede kavrulur; ince doğranmış kuru soğanlar eklenerek soğanlar soluncaya kadar kavurma sürdürülür. Kavurma sonuna yaklaşırken karabiber ve tercihe göre aspir eklenir; ocaktan alınan kıymaya Antep Fıstığı ile ceviz içi katılıp karıştırılır ve iç harç soğumaya bırakılır.
Köfte harcının yoğrulması
İnce bulgur, çiğ köftelik kıyma, kırmızı toz biber, karabiber, tuz ve ince doğranmış soğan kapta birleştirilir. Eller suyla azar azar ıslatılarak harç iyice yoğrulur ve iki eşit parçaya ayrılır.
Katmanlama ve dilimleme
45-50 cm çapındaki yağlanmış tepsinin tabanına köfte harcının yarısı yaklaşık 1 cm kalınlıkta yayılır; iç harç eşit biçimde bunun üzerine dağıtılır ve kalan köfte harcı üst kata yerleştirilir. İç harç tamamen kapatıldıktan sonra yüzey hafif ıslatılmış avuç içiyle düzleştirilir, köfte baklava dilimi şeklinde kesilir ve üzerine eritilmiş sadeyağ sürülür.
Fırınlama ve yumuşatma
Köfte, önceden ısıtılmış 200°C fırında 30-35 dakika pişirilir. Fırından çıkarılan köftelerin üzerine bir-iki avuç su serpilir; tepsinin üzeri örtülerek kısa süre bekletilir ve köftelerin yumuşak olması sağlanır.
Nasıl sunulur?
Gaziantep Sini Köftesi sıcak olarak servis edilir.
Ün bağı ve üretim sınırı
Gaziantep Sini Köftesinin geçmişi eskiye dayanır ve ürün Gaziantep mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Ürün ile Gaziantep ili arasında ün bağı bulunduğundan, tüm üretim aşamalarının coğrafi sınır olan Gaziantep ili içinde gerçekleştirilmesi gerekir.
Tescil ve denetim nasıl yürütülür?
Tescil ve işaretleme
Gaziantep Sini Köftesi, Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin tescil ettirdiği 1071 numaralı mahreç işaretidir; 11 Nisan 2022 tarihinde tescil edilmiş ve 2 Haziran 2021 tarihinden itibaren korunmak üzere kayda alınmıştır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde Gaziantep Sini Köftesi ibaresi ile mahreç işareti amblemi yer alır. Bu işaretler ürünün kendisi ya da ambalajı üzerinde kullanılamadığında, işletmede kolayca görülecek biçimde bulundurulur.
Denetim yapısı
Denetimler, Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin koordinatörlüğünde; Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Gaziantep Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinden birer kişi olmak üzere uzman üç kişilik denetim mercii tarafından yürütülür. Denetim düzenli olarak yılda en az bir kez yapılır; şikâyet üzerine veya gerekli görülen hâllerde her zaman denetim gerçekleştirilebilir.
Denetim ölçütleri ve raporlama
Denetimde kullanılan bileşenlerin, üretim metodunun ve Gaziantep Sini Köftesi ibaresiyle mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu kontrol edilir. Denetim sonuçları Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından raporlanarak Türk Patent ve Marka Kurumuna gönderilir; tespit edilen uygunsuzluklar ve gerekli tedbirler denetlenen kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim mercii, denetimin yürütülmesi sırasında kamu veya özel kuruluşlardan ya da bu kuruluşlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.