Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep
Gaziantep’te oyulup ön kızartılan kabaklar, koyun kıyması, pirinç, tescilli Antep Fıstığı ve bademli harçla doldurulur. Kıymanın pirinçten fazla olduğu dolmalar tencerede pişirilir; kısa dinlendirme sonrası sunulan yemek, zengin harcıyla damat dolması adını alır.
UNESCO ilişkisiGaziantep gastronomi kültürüGastronomi şehriyle ürün ilişkisiUNESCO ile Yaşatılanlar →
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolma nedir?
Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolma, ön kızartılmış kabakların koyun eti, pirinç, Antep Fıstığı ve bademli harçla doldurulduğu yemektir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Gaziantep Damat Dolmasının harcında kıyma, pirinçten daha fazla kullanılır. Sicil, “damat dolması” adını bu zengin iç harcıyla ilişkilendirir.
Ön kızartılmış kabak ve zengin harç
Oyulmuş kabaklar ön kızartılır. Koyun kıyması, pirinç, 27 sayı ile tescilli Antep Fıstığı ve badem kullanılır; reçetede kıyma pirinçten fazladır.
Dinlendirmeyle tamamlanan pişirme
Hazırlanan dolmalar yaklaşık 45 dakika pişirilir, ardından 10–15 dakika dinlendirilir. Bu süre muhafaza ömrü değil, pişirme sonrası hazırlık aşamasıdır.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Reçete kapsamı ve kabak miktarı
5–6 kişilik Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolması üretimi için bileşenler: 1,3–1,5 kg küçük dolmalık kabak
Malzemeler ve ölçüler
- 200 –
- 250 g az yağlı koyun kıyması
- 90 –
- 110 g pirinç
- 40 –
- 60 g zarı soyulmuş Antep Fıstığı
- 60 g zarı soyulmuş badem
- 20 –
- 30 g sadeyağ veya tereyağı
- 1 –
- 3 g karabiber
- 3 g toz tarçın
- 3 g toz yenibahar
- 0,5 –
- 1 g haspir
- 1 su bardağı zeytinyağı (kızartmak için)
Yağda kızartma
Kabaklar yıkanır, çatalla veya tırtıklı bıçakla kabukları çizilir, delinmeden biraz etli kalacak şekilde içleri oyulduktan sonra diri kalacak şekilde 2–3 dakika zeytinyağında kızartılır.
Kaynatma işlemi
Pirinçler yıkanıp kaynar suda iki taşım kaynatılır ve süzgece alınarak suyu süzülür. Kıyma, bir tavada suyunu çekinceye kadar kavrulduktan sonra, sadeyağ veya tereyağı ilave edilerek 2–3 dakika daha kavurmaya devam edilir. Üzerine Antep Fıstığı ve badem ilave edilerek birlikte birkaç kez karıştırılır. Ocaktan alınarak üzerine haşlanmış pirinç, karabiber, yenibahar, tuz, tarçın ve haspir eklenerek iyice karıştırılır.
Hazırlanan harç, kabakların içine doldurularak iç harcın dışarı çıkmasını engellemek için birinin kapalı kısmı diğerinin açık kısmını kapatacak şekilde bir tencere içinde peş peşe dizilir. Üzerini aşacak kadar su eklenir.
Suda pişirme
Tencerenin kapağı kapatılarak kabaklar suyunu büyük oranda çekip içi ve dışı yumuşayıncaya kadar yaklaşık 45 dakika kısık ateşte pişirilir.
Pişirme sonrası dinlendirme
Pişirme tamamlandıktan sonra dolmalar 10–15 dakika dinlendirilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolmasının geçmişi eskiye dayanır. Gaziantep mutfak kültürünün önemli yemeklerindendir. Üretimi coğrafi sınıra özgü koşullar bulundurur. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı oluşan Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolmasının tüm üretim aşamaları belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Pişmiş dolma dinlendirme aşamasından sonra servis edilir. Pirinç, et, fıstık ve bademli iç harç kabağın içinde birlikte sunulur.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1031 tescil numaralı Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolma mahreç işareti olarak 14 Şubat 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolma ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır.
Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolma ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolması; zeytinyağında kızartılan kabakların kıyma, pirinç, coğrafi işaret olarak 27 sayı ile tescilli Antep Fıstığı, badem ve çeşitli baharatlarla hazırlanan iç harcı ile doldurulduktan sonra haşlanması suretiyle üretilen yemektir.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin koordinasyonunda ve Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Gaziantep Esnaf ve Sanatkârları Odaları Birliği ile Gaziantep Büyükşehir Belediyesinden konuda uzman birer kişinin katılımıyla 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler düzenli olarak yılda bir kere, ayrıca gerektiğinde ve şikâyet halinde ise her zaman gerçekleştirilir.
Denetim mercii tarafından; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu, üretim metoduna uygunluk ve Gaziantep Damat Dolması / Gaziantep Kuzu İçli Kabak Dolması ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu denetlenir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
UNESCO ile bağlantısı
Gaziantep gastronomi kültürü: Gaziantep Damat Dolmasında kabaklar oyulup kısa süre kızartılır ve içle doldurulur. Bir kabağın kapalı tabanı diğerinin ağzını kapatacak biçimde dizilir. Bu yerleştirme bilgisi, şehrin dolma hazırlama ustalığına örnektir. Bu bağlantı ürünün ayrı bir UNESCO tescili olarak değil, belirtilen gastronomi kültürüyle ilişkisi kapsamında gösterilir.
