Gaziantep Alenaziği /Antep Alenaziği

Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep

Gaziantep Alenaziği /Antep Alenaziği, közlenmiş patlıcan ile mangal kebabını buluşturan Gaziantep yöresel yemeğidir.

TÜRKPATENT Mahreç İşareti resmî amblemi
Tescil No / Tarihi748 – 04.05.2021
Coğrafi İşaret TürüMahreç İşareti
Coğrafi SınırGaziantep ili
Ürün sınıfıYöresel Yemekler Ayırt edicilikTemel bileşim, Tohumsuz patlıcan tercihi, Katmanlı sunum Talep dönemiYaz ayları

Gaziantep Alenaziği /Antep Alenaziği nedir?

Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği; közlenmiş patlıcan, süzme yoğurt, sarımsak ve koyun etiyle hazırlanan yöresel bir yemektir. Koyun eti kıyma veya kuşbaşı olarak kullanılabilir; yemek, mangalda pişen et ve toz biberli sadeyağ ya da tereyağıyla tamamlanır.

Tohumsuz patlıcan tercihi ile patlıcan-yoğurt karışımının kalaylı bakır sahanda hafif ısıtılması, yemeğin tanımlı hazırlama biçiminin parçalarıdır. Üretim yöntemi ve sunum şekli ustalık becerisi gerektirir.

Ayırt edici özellikleri nelerdir?

Temel bileşim

Yemeğin temel bileşimi, közlenmiş patlıcan ile süzme yoğurdun sarımsak ve koyun etiyle bir araya gelmesine dayanır. Bir porsiyon için sicilde 100-150 g közlenmiş patlıcan, 100-130 g süzme yoğurt ve 135-200 g koyun kıyması veya kuşbaşı et öngörülür.

Tohumsuz patlıcan tercihi

Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği üretiminde tohumsuz patlıcan tercih edilir. Patlıcanlar çevrilerek közlenir, ardından kabukları soyulup ince ince doğranır.

Kalaylı bakır sahan ve kebap katmanı

Közlenmiş patlıcan ile sarımsaklı süzme yoğurt karışımı kalaylı bakır sahanda kısık ateşte hafif ısıtılır. Bu tabanın üzerine mangalda pişirilen kıyma ya da kuşbaşı kebabı konur ve toz biberli sadeyağ veya tereyağı dökülür.

Üretim nasıl yapılır?

Malzemelerin hazırlanması

Bir porsiyonun malzeme ölçülerinde 100-150 g közlenmiş patlıcan, 100-130 g süzme yoğurt, isteğe göre 1-2 g sarımsak, 135-200 g koyun kıyma veya kuşbaşı et, 20-25 g sadeyağ ya da tereyağı ve 3-5 g kırmızı toz biber yer alır. Hazırlıkta tohumsuz patlıcan tercih edilir.

Patlıcanın közlenmesi

Patlıcanlar, fırının sıcaklığına göre 10-15 dakika boyunca her tarafı pişecek şekilde çevrilerek közlenir. Közlenen patlıcanların kabukları soyulur ve patlıcanlar ince ince doğranır.

Etin mangalda pişirilmesi

Önceden tuzlanmış zırh kıyması ya da kuşbaşı et, mangala sığacak boydaki köşeli veya yassı kebap şişlerine dizilir. Et, harı geçmiş mangalda aynı yönde çevrilerek pişirilir.

Yoğurtlu tabanın hazırlanması ve tamamlama

Süzme yoğurt, isteğe göre sarımsak eklenerek karıştırılır; közlenmiş patlıcan kalaylı bakır sahana alınır ve yoğurt karışımıyla birlikte kısık ateşte hafif ısıtılır. Patlıcanlı yoğurt tabanının üzerine mangalda pişirilen kıyma ya da kuşbaşı kebabı yerleştirilir; toz biberli sadeyağ veya tereyağı dökülerek servis edilir.

Yaz aylarındaki talep

Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği özellikle yaz aylarında talep görür. Sicilde Gaziantep mutfağının en çok bilinen yemeklerinden biri olarak tanımlanır.

Gaziantep ile ün bağı

Ürünün coğrafi sınırı Gaziantep ilidir; coğrafi sınıra has üretim yöntemi ve sunum şekli, ürünün Gaziantep ile ün bağını oluşturur. Bu üretim yöntemi ve sunum şekli ustalık becerisi gerektirir.

Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği'nin tüm üretim aşamalarının belirlenen coğrafi sınır içinde gerçekleştirilmesi zorunludur.

Tescil ve denetim nasıl yürütülür?

Tescil ve işaretleme

Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği, 748 numarayla 4 Mayıs 2021 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Coğrafi işaret, 16 Aralık 2019 tarihinden itibaren korunmaktadır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde Gaziantep Alenaziği / Antep Alenaziği ibaresi ve mahreç işareti amblemi yer alır; bunun mümkün olmadığı durumlarda ibare ve amblem işletmede kolayca görülecek biçimde bulundurulur.

Denetim yapısı

Denetimler, Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin koordinasyonunda; Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ve Gaziantep Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinden uzman birer temsilcinin oluşturduğu üç kişilik denetim mercii tarafından yürütülür. Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, şikâyet hâlinde ve gerekli görüldüğünde ise her zaman yapılabilir.

Denetim kapsamı ve yetkiler

Denetim; malzemelerin uygunluğunu, üretim metoduna ve servis şekline uyumu, ayrıca ürün ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımını kapsar. Denetim mercii, denetimin gerçekleştirilmesi sırasında kamu veya özel kuruluşlardan ya da bu kuruluşlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden yararlanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasına ilişkin hukuki süreçleri yürütür.

Kaynaklar

TÜRKPATENT Coğrafi İşaret Sicil Belgesi Son doğrulama: 2026-08-27