Coğrafi işaretli ürün · Erzurum
Erzurum’da un, yumurta ve yağla hazırlanan tuzlu hamur, hurmayı andıran biçimde şekillendirilip yağda kızartılır. Rende veya kevgir yüzeye desen verir; sıcak ürün sade ya da peynir, bal ve reçel gibi kahvaltılıklarla sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Erzurum Hurma Tatlısı nedir?
Erzurum Hurma Tatlısı; özel amaçlı buğday unu, yumurta, tereyağı, kabartma tozu, tuz ve su kullanılarak hazırlanan sert hamurun yağda kızartılması suretiyle Erzurum ilinde üretilen tuzlu bir hamur işidir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Tuzlu hamur ve yöresel adı
Un, yumurta ve tereyağlı hamur yağda kızartılan tuzlu bir üründür. Hurma adı meyve içeriğini değil hurmaya benzeyen biçimini anlatır.
Yüzey deseni ve sicil ölçüleri
Hamura rende veya kevgir üzerinde bastırılarak desen verilir. Sicilde uzunluk 15 cm, genişlik 8 cm ve kalınlık 4 cm olarak verilir; yaklaşık 50 g ise çiğ parçanın ağırlığıdır. Boyutların ölçüm aşaması ve çiğ ağırlıkla ilişkisi resmî teyit bekler.
Sicil belgesinde üretim nasıl anlatılır?
Aşağıdaki bilgiler sicil belgesindeki kayıtları aktarır. Yıldızlı açıklamalarda belirtilen miktar, ölçü veya anlatım farkları açıklığa kavuşmamıştır; bu kayıtlardan doğrulanmış bir uygulama reçetesi ya da kesin bir teknik ölçüt çıkarılamamaktadır.
Altı porsiyonluk hamur ve kızartma yağı
Hamur için:
- 100 g tereyağı
- 500 ml su
- 2 yumurta
- 350 g özel amaçlı buğday unu
- 6 g tuz
- 100 ml yoğurt veya süt
- 10 g karbonat
Kızartma için verilen 500 ml sıvı yağ, hamura eklenen yağ değildir.*
* Sicil 350 g un için 500 ml su, yumurta ve 100 ml yoğurt/süt verip sert hamur tarif eder. Yaklaşık 50 g çiğ parçayla 15×8×4 cm ürün boyutlarının ölçüm aşaması ve ilişkisi ayrıca açıklanmaz. Belgedeki bu eksiklik veya uyuşmazlığın tescil ettiren ya da TÜRKPATENT tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Yoğurma ve örtülü dinlendirme
Hamur bileşenleri sert kıvam elde edilinceye kadar yoğrulur. Üzeri nemli örtüyle kapatılıp 1 saat dinlendirilir. Sicil bu bekletmeyi mayalandırma olarak da adlandırır; listede maya bulunmaz ve tanımdaki kabartma tozu ile reçetedeki karbonat ifadeleri ayrı teyit konusudur.
Desen verme ve yağda kızartma
Dinlenen hamurdan yaklaşık 50 g parçalar alınır; elde yuvarlanıp rende veya kevgir üzerine bastırılarak yüzey şekillendirilir. Kızgın sıvı yağda kızartılır. Sicil kızartmanın sayısal sıcaklık ve süresini vermez.
Yöresiyle bağı nedir?
Coğrafi sınır, Erzurum ili olarak belirlenmiştir. Ürünün bu yöreyle ün bağı bulunur. Üretimin tüm aşamaları belirtilen coğrafi sınır içinde gerçekleştirilir. Ürün, yörenin mutfak kültüründe yer alır.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Sıcak servis edilir. Sade tüketilebilir; Erzurum Küflü Civil Peyniri (Göğermiş Peynir) başta olmak üzere peynir, bal ve reçel gibi kahvaltılıklarla birlikte sunulur. Sicil, Küflü Civil Peynirini 164 tescil numarasıyla tanımlar.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1340 tescil numaralı Erzurum Hurma Tatlısı mahreç işareti olarak 2 Mart 2023 tarihinde tescil edilmiştir. Erzurum Hurma Tatlısı ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Erzurum Hurma Tatlısı ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Erzurum Ticaret Borsasının koordinasyonunda ve Erzurum Ticaret Borsası, Atatürk Üniversitesi Turizm Fakültesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü ve Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden konuda uzman birer kişinin katılımlarıyla toplam 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır. Düzenli olarak yılda bir kez yapılan denetimler, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde her zaman yapılır.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu; ürün özelliklerinin uygunluğunu; üretim metoduna uygunluğu ve Erzurum Hurma Tatlısı ibaresinin, logosunun ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
