Coğrafi işaretli ürün · Burdur
Burdur’un Bucak ilçesinde kurutulmuş orkide yumrularının kırılıp taş değirmende öğütülmesiyle üretilir. Un ile irmik arası irilikteki toz, sıcak içecek ve dondurma yapımında kullanılır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Bucak Belediyesi
Bucak Kaymakamlığı
Bucak Salebi nedir?
Bucak Salebi, Orchidaceae familyasındaki toprak orkidelerinin yumrularının kurutulup öğütülmesiyle elde edilen toz üründür. Yumrular toplandıkları yerde kurutulur; Bucak ilçesine özgü yöntemle değirmenlerde işlenir. İçecek ve dondurma sanayiinde kullanılır.
Ayırt edici özellikleri
Bitkisel boya ve motifler
Bucak Salebinin elde edildiği bitkinin yumruları toplandıkları yerde kurutulur ve coğrafi sınıra özgü üretim yöntemi ile değirmenlerde öğütülerek toz haline getirilir.
Tablo-1: Bucak Salebinin Bazı Kimyasal Özellikleri:
Sicil belgesinin 2. sayfasında yer alan bucak salebinin bazı kimyasal özellikleri:, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu görüntüle · 4 kayıt
Sicil belgesinin 2. sayfasında yer alan bucak salebinin bazı kimyasal özellikleri:, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Özellik | En az | En çok |
|---|---|---|
| Müsilaj (glikomannan)(%) | 11,6 | 39,8 |
| Nişasta (%) | 19,0 | 32,7 |
| Nem(%) | 8,2 | 12,2 |
| Kül (%) | 2,6 | 9,8 |
Tablo-2: Sıvı Haldeki Bucak Salebini Viskozite Değerleri
Sicil belgesinin 2. sayfasında yer alan sıvı haldeki bucak salebini viskozite değerleri, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Sıcaklık (℃) | Viskozite Değerleri (mPas) |
|---|---|
| 40 | 356-383 |
| 50 | 456-507 |
| 60 | 587-625 |
Tozun iriliği ve görünümü
Taş değirmende öğütülen ürün un ile irmik arası iriliktedir; görünüşü unu andırır.
Kimyasal bileşim ve sıvı viskozitesi
Müsilaj, nişasta, nem ve kül sınırları ile farklı sıcaklıklardaki sıvı ürün viskoziteleri kaynak tablolarında ayrı verilir.
Bucak Salebi Nasıl Yetiştirilir?
Kurutulmuş yumrunun kırılması
Kurutulan salep çok sert olduğu için doğrudan öğütme işlemi yapılamaz. Bu nedenle kurutulan salepler önce kırıcıdan geçirilerek çok küçük parçalara ayrılır. Kırıcı olarak genellikle çekiçli denilen kırıcılar kullanılır.
Taş değirmende öğütme
Çok küçük parçalara ayrılan salepler taş değirmende öğütülür. Öğütülen salep un ile irmik arası irilikte olup bakıldığı zaman un görünümüne sahiptir.
Eleme ve yeniden öğütme
Öğütme işleminden sonra değirmenden alınan salepler elenir. Böylelikle öğütülemeyen büyük parçalar temizlenir ve tekrar öğütülür.
Müsilaj oranının ayarlanması
Toz haline getirilen salebin musilaj (glikomannan) oranı ölçülerek Tablo 1’de verilen oranlara uygun hale getirilir.
Paketleme ve ambalajlama
Bucak Salebi talebe göre bez torba veya poşetlerle satılır. Ayrıca küçük ambalajlar halinde etiketlenerek de satışa sunulur.
Sütlü içeceğin bileşenleri
1 l yağlı inek sütü
- 70 g toz şeker
- 7 g Bucak Salebi
İçeceğin pişirilmesi ve servis
Bucak Salebi ile şeker bir kap içerisinde karıştırılır. Başka bir kapta kaynatılan süte, salep-şeker karışımı azar azar eklenip karıştırılarak kısık ateşte pişirilir. Pişirme işlemine süt koyu kıvama gelinceye kadar devam edilir. Bu süre yaklaşık olarak 15–20 dakikadır. Bucak Salebinin servisi, sade olarak yapılabildiği gibi üzerine tarçında serpilebilir.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Bucak Salebinin geçmişi eskiye dayanır; yöreye özgü üretim yöntemi nedeniyle Bucak ilçesiyle ün bağı bulunur. Bütün üretim aşamaları Burdur ili Bucak ilçesinde gerçekleştirilir.
Nasıl sunulur ve kullanılır?
Bucak Salebi içecek ve dondurma sanayiinde değerlendirilir.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
845 tescil numaralı Bucak Salebi mahreç işareti olarak 10 Ağustos 2021 tarihinde tescil edilmiştir. Bucak Salebi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Bucak Salebi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Bucak Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde ve Bucak Ticaret ve Sanayi Odası, Bucak Belediyesi, Bucak Kaymakamlığı ile Bucak İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden ürün konusunda uzman birer üye olmak üzere en az 4 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde ise her zaman yapılır.
Denetimde kontrol edilen hususlar:
- Üretim metoduna uygunluk.
- Hazır içecek haline getirilen Bucak Salebinin bileşenlerinin uygunluğu ve gerekli görüldüğünde yapılacak viskozite analizinin uygunluğu.
- Gerekli görüldüğünde yapılacak musilaj, nişasta, nem ve kül analizlerinin uygunluğu.
- Ambalajlama koşullarının uygunluğu.
- Bucak Salebi ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
