Coğrafi işaretli ürün · Bitlis
Bulgurlu dış harcın böbrek yağı ve ekşi narlı içle doldurulup elde kapatıldığı, suda pişirilen Bitlis içli köftesidir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Bitlis İçli Köftesi nedir?
Bitlis İçli Köftesi, iki kez çekilmiş yağsız ve sinirsiz dana kıyma ile köftelik bulgurdan hazırlanan dış harcın doldurulmasıyla yapılan bir yemektir. İçinde böbrek yağı, soğan, ekşi nar ve baharat bulunur; elde şekillendirilen köfteler suda pişirilir.
Ayırt edici özellikleri
Böbrek yağı ve ekşi narlı iç
Böbrek yağı, rendelenmiş soğan, ekşi nar taneleri ve baharatlarla yoğrulur. Bu iç harç, dana kıymalı ve bulgurlu dış katmana yerleştirilir.
Elde kapatılan basık küre
Köfteler alttan ve üstten hafif basık küre biçimindedir. Sicilde son ürün için yaklaşık 4 cm çap, 3 cm yükseklik ve 30 g ağırlık belirtilir.
Bitlis İçli Köftesi nasıl hazırlanır?
İç harcın hazırlanması
Böbrek yağı kıyma makinesinde iki kez çekilir. Yarım kg rendelenmiş kuru soğan, tuz, karabiber veya kırmızı toz biber ve ekşi nar taneleri eklenerek 5 dakika yoğrulur.
Dış harcın yoğrulması
İki kez çekilmiş yağsız ve sinirsiz dana kıyma, köftelik bulgur, tuz ve 500 ml suyla 15 dakika yoğrulur. Sicil bu cümleye “iç malzeme” diye başlasa da izleyen cümlede karışımı “dış harç” olarak adlandırır; bu bölüm o işlem bağını korur.
Doldurma ve kapatma
Dış harç 20 g parçalara ayrılır ve avuçta yuvarlanır. İşaret parmağıyla açılan oyuğa 3 g iç malzeme konur; köfte yeniden yuvarlanıp kapatılır.
Sicildeki 20 g dış harç ve 3 g iç malzeme ölçüleri ile son ürün için verilen yaklaşık 30 g ağırlık ayrı tarif değerleridir. Bu değerler birbirine eşitlenmeden aktarılmıştır.
Suda pişirme
Tencerede 3 litre su kaynatılır. Köfteler dağılmayacak şekilde suya bırakılır ve 15 dakika kaynatılır. İçindeki yağ eridiğinde su yüzeyine çıkan köfteler tabaklara alınır.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Bitlis İçli Köftesinin coğrafi sınırda uzun bir geçmişi vardır. Bitlis yemek kültürü içinde önemli bir yere sahiptir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Bitlis İçli Köftesinin tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşir.
Servis ve sunum
Pişerken iç yağı eriyen köfteler su üstüne çıkar. Yüzeye çıkan köfteler tabaklara alınarak servis edilir.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1653 tescil numaralı Bitlis İçli Köftesi mahreç işareti olarak 23 Ekim 2024 tarihinde tescil edilmiştir. Bitlis İçli Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Bitlis İçli Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Bitlis Eren Üniversitesi Rektörlüğü koordinatörlüğünde ve Bitlis İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Tatvan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ve Bitlis Eren Üniversitesi Rektörlüğünden ürün konusunda uzman birer kişinin katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır.
Denetimler düzenli olarak yılda bir defa, gerekli görülen hallerde ve şikâyet üzerine ise her zaman gerçekleştirilir Denetim mercii tarafından; üretimde kullanılan bileşenlerin ve miktarlarının uygunluğu, üretim metodunun uygunluğu, Bitlis İçli Köftesinin çap, yükseklik, şekil ve ağırlığının uygunluğu ve Bitlis İçli Köftesi ibaresi ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu denetlenir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.