Coğrafi işaretli ürün · Kahramanmaraş
Kahramanmaraş’ta bağ bozumundan kalan, küfsüz üzümler ezilip süzülür ve güneşte koyulaştırılır. Mayhoş şurup suyla seyreltilerek tüketilir; bez süzme ve güneşle yoğunlaştırma, kaynatılan üzüm şuruplarından ayrılan üretim aşamalarıdır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Maraş Ravanda Şerbeti nedir?
Maraş Ravanda Şerbeti, bağ bozumundan kalan küfsüz üzümlerin ezilip süzülerek güneşte yoğunlaştırılmasıyla hazırlanan meyveli şuruptur. Mayhoş ürün, suyla seyreltilerek içecek olarak tüketilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
27°C’de pH değeri 3,1–4,7; titrasyon asitliği (tartarik asit cinsinden) %1,88–1,99; nem oranı %13–15; katı madde miktarı %85–87; kül oranı %1,5–2 ve briks değeri 23–25,9 °Bx’tir.*
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre yüzde 85–87 katı madde ile 23–25,9 °Bx aynı kapsamda yan yana bulunur. Toplam/çözünür katı madde ve konsantre/hazır içecek numunesi net değildir. Buradaki kaydın tescil ettirenin yahut TÜRKPATENT’in açıklamasıyla netleştirilmesi gerekmektedir.
Tadı mayhoştur.
Maraş Ravanda Şerbetinin üretimi sırasında üzüm suyunun ikinci kez süzüldüğü bez torbalar sık dokulu olup tabanı binbirdelik otu / sarı kantaron (Hypericum perforatum L.) ile kaplanarak bezin gözeneklerinin hemen kapanması önlenir.
Coğrafi sınıra özgü üretim metodu vardır.
Güneşle yoğunlaştırma
Üzüm suyu metal süzek ve sık dokulu bezle süzülür. Güneşte yoğunlaştırma kaynatma aşaması değildir; konsantre servis öncesi suyla birleştirilir.
Küfsüz üzüm ve süzme bezi
Bağ bozumundan kalan farklı olgunluktaki üzümler değerlendirilir; küflü üzüm kullanılmaz. Bez tabanında sarı kantaronun kullanımı filtreleme aşamasına aittir.
Doku, renk ve tat özellikleri
Maraş Ravanda Şerbetinin üretiminde herhangi bir katkı ve aroma verici madde kullanılmaz.
Maraş Ravanda Şerbetinin üretiminde kullanılan üzümler kararmış renkte, dalında kalmış, kurumuş, çok olgunlaşmış veya tam olgunlaşmamış olabilir ancak küf gibi olumsuzluklar içermez.
Hammadde ve bileşim
Günümüzde, hazır bez torbalar kullanılır.
Sicildeki üretim anlatımı
Yöresel üzüm kullanımı
Maraş Ravanda Şerbetinin üretiminde, coğrafi sınırda yetişen üzümler kullanılır. Üretim aşamaları aşağıdaki gibidir.
Hasat işlemi
Bağ bozumundan kalan kararmış renkte, dalında kalmış, kurumuş, çok olgunlaşmış veya tam olgunlaşmamış ancak küf gibi olumsuzluklar içermeyen üzümler toplanır, ayıklanır, ezilir ve geniş gözenekli metal süzeklerden süzülür.
Bezde süzme ve güneşte yoğunlaştırma
Üzümlerin posası tekrar süzülür. Sık dokulu bez torbaların tabanları, yaklaşık 30–50 g kadar binbirdelik otu / sarı kantaron (Hypericum perforatum L.) ile kaplanarak bezin gözeneklerinin hemen kapanması önlenir. Süzme işlemine, süzüntü duruluncaya kadar devam edilir. Durulan süzüntü, gıda ile temasa uygun cam kaplara konularak 3–4 gün güneşte bekletilerek koyulaştırılır.* Koyulaşan ürün, temiz bir tülbentten geçirilerek süzülür.
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre 3–4 gün güneşte koyulaştırma ve serin yerde bir yıllık süre sicil kaydıdır; kap koruması, sıcaklık, su aktivitesi ve raf ömrü analiz doğrulaması belirtilmez. Bu konuda geçerli bilginin tescil ettiren veya TÜRKPATENT tarafından açıkça belirtilmesi gerekmektedir.
Maraş Ravanda Şerbeti, gıda ile temasa uygun cam veya plastik kavanozlara doldurulur.
Sicildeki muhafaza anlatımı
Sicildeki muhafaza kaydı: Serin bir yerde 1 yıl muhafaza edilebilir. Serin ve ışık görmeyen ortamda 1 yıl kadar muhafaza edilebilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Kahramanmaraş ilinin mutfak kültürü içinde önemli bir yere sahiptir. Üretimde kullanılan üzüm, coğrafi sınırdan temin edilir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Maraş Ravanda Şerbetinin tüm üretim aşamaları, coğrafi sınırda gerçekleşir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı oluşmuştur. Geçmişi eskiye dayanan Maraş Ravanda Şerbetinin Kahramanmaraş mutfak kültüründe önemli bir yeri bulunur. Maraş Ravanda Şerbetinin geçmişi eskiye dayanır.
Sicildeki sunum anlatımı
Genellikle “1 ölçü şerbet / 3 ölçü su” oranında sulandırılarak tüketildiği için, tüketilen şerbetin briks değeri hesaplanırken şerbetin briksi 0,33 ile çarpılır.*
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre bir ölçü şurup üç ölçü suyla seyreltme yanında briksi 0,33 ile çarpma yazılıdır. Belgedeki bu eksiklik veya uyuşmazlığın tescil ettiren ya da TÜRKPATENT tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Ev astarı süzme bezinin geçmişi
Sicile göre geçmişte yerel pamuktan el çıkrığıyla ip yapılır, ev tezgâhında bez dokunup üçgen biçimde dikilirdi. Bu süzme bezine ev astarı denirdi. Günümüzde hazır bez torbalar kullanılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1079 tescil numaralı Maraş Ravanda Şerbeti mahreç işareti olarak 15 Nisan 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Maraş Ravanda Şerbeti ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Maraş Ravanda Şerbeti ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesinin koordinasyonunda ve Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Proje Geliştirme, Koordinasyon Uygulama ve Araştırma Merkezi ile Kahramanmaraş İl Sağlık Müdürlüğünden konuda uzman birer kişi olmak üzere toplam 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler; düzenli olarak yılda en az bir kere, ayrıca gerekli görülmesi ve şikâyet olması durumunda her zaman yapılır.
Denetime esas kriterlere aşağıda yer verilmektedir.
Üretimde kullanılan üzümlerin coğrafi sınırdan temin edilmesi. Özellikle hasat, üzümlerin bez torbalarda sıkılması, güneşte koyulaştırma, ambalajlama ve muhafaza koşulları olmak üzere üretim metoduna uygunluk. Gerek görülen durumlarda pH değeri, titrasyon asitliği, nem oranı, kül oranı ve briks değerinin uygunluğu bakımından analiz yapılması. Maraş Ravanda Şerbeti ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
