Coğrafi işaretli ürün · Aydın
Aydın’da üretilen, tahinli katmanları ve el işçiliğiyle öne çıkan pide.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Söke Tahinli Pidesi nedir?
Söke Tahinli Pidesi, Aydın ilinde ekmeklik veya özel amaçlı buğday unu, su, tuz, maya, tahin ve tereyağıyla üretilen bir pidedir. Üretimde tahinli karışıma toz beyaz şeker de eşlik eder; tescilde verilen ortalama bileşen ölçüleri 15 kişilik hazırlama için düzenlenmiştir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Tahinli katmanlı hamur
Açılan hamurun üzerine tahin ve toz beyaz şeker yayılır. Hamur kenarlarından yuvarlanıp kendi etrafında sarıldıktan sonra yeniden açılır; pişirme öncesinde tereyağı, tahin ve toz beyaz şeker yeniden yüzeye yayılır.
Şekil vermede ustalık
Hazırlama ve pişirme aşamaları, özellikle de şekil verme işlemi, ustalık becerisi gerektirir. Hamurun elle yuvarlanıp sarılarak tekrar açıldığı aşamada bu beceri belirleyici rol taşır.
Taş zeminli fırın pişirmesi
Pide, gıda ile temasa uygun ve tercihen taş zeminli fırınlarda pişirilir. Taş zeminli fırın kullanımı, ürünün homojen pişmesine katkı sağlar.
Üretim nasıl yapılır?
Fırından çıkarılan pideler üst üste gelmeyecek biçimde dizilir ve 15-20 dakika dinlendirildikten sonra tüketiciye sunulur.
Bileşenlerin hazırlanması
15 kişilik ortalama ölçüde 1,5 kg ekmeklik veya özel amaçlı buğday unu, 1 litre su, 1 kg tahin, 1 kg toz beyaz şeker, 300 g tereyağı, 20 g tuz ve 10 g ekmek mayası kullanılır. Mayanın çözündürülmesi için yaklaşık 2 gram toz beyaz şeker ve yeterli suyla maya karıştırılıp elle çırpılır; ardından un, tuz ve su karışımına eklenir.
Yoğurma ve ilk dinlendirme
Hamur karışımı homojenleşmesi için ortalama 20 dakika iyice yoğurulur. Yoğrulmuş hamurun parlak, yumuşak, pürüzsüz, kaygan, yapışkan olmayan ve elastik olması hedeflenir; hamur en az 5 dakika dinlendirilir.
Açma ve fermantasyon
Dinlenmiş hamur ortalama 150 gramlık parçalara ayrılır ve oklavayla ortalama 20 cm çapında dairesel biçimde açılır. Şekil verilen hamur, fermantasyon için yaklaşık yarım saat daha dinlenmeye bırakılır.
Katlama ve tepsiye yerleştirme
Fermantasyonu tamamlanan hamura tahin ile toz beyaz şeker yayılır; hamur yuvarlanır, sarılır ve tekrar açılır. Her hamur, üzerine un serpilen gıda ile temasa uygun yağlı kâğıt veya tepsiye alınır; yüzeyine tereyağı, tahin ve toz beyaz şeker sürülür.
Fırınlama
Hazırlanan hamurlar fırına verilir ve yaklaşık 250°C’de, tercihen taş zeminli ve odun ateşiyle ısıtılan fırınlarda ortalama 10 dakikada pişirilir. Pişmiş bir Söke Tahinli Pidesi genellikle ortalama 200 g ağırlığındadır.
Sunum ve piyasaya arz nasıl yapılır?
Dinlendirme ve sunum
Ürün bütün olarak veya dilimlenerek sunulur; sıcak servis edilmesi ve sıcak tüketilmesi tavsiye edilir.
Piyasaya arz
Söke Tahinli Pidesi, asgari teknik ve hijyenik şartlar sağlanarak dökme biçimde ya da gıda ile temasa uygun ambalajlarda tüketiciye arz edilir. Ambalajlı arzda ilgili gıda mevzuatına uygun etiket bilgileri kullanılır.
Coğrafi sınır ve ün ilişkisi
Coğrafi sınır Aydın ilidir; ürünün Aydın ili Söke ilçesiyle ün bağı bulunur ve Aydın’a özgü fırıncılık mamullerinden biri olarak tanımlanır. Bileşenleri, üretim yöntemi ve ustalık gerektiren hazırlama biçimi nedeniyle Söke Tahinli Pidesinin bütün üretim aşamalarının Aydın ilinde gerçekleştirilmesi zorunludur.
Tescil ve denetim nasıl yürütülür?
Tescil ve işaret kullanımı
Söke Tahinli Pidesi, 1521 numarayla mahreç işareti olarak 18 Ocak 2024 tarihinde tescil edilmiştir; koruma 27 Mart 2023 tarihinden itibaren geçerlidir. Ürün veya ambalaj üzerinde Söke Tahinli Pidesi ibaresi ile mahreç işareti amblemi yer alır; bunun mümkün olmadığı durumlarda ibare ve amblem işletmede kolayca görülecek biçimde bulundurulur.
Denetim yapısı ve kapsamı
Denetimler, Söke Ticaret Odasının koordinasyonunda, Söke Ticaret Odası ve Söke İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün katılımıyla en az 3 kişilik denetim mercii tarafından yürütülür. Denetim yılda en az bir kez yapılır; şikâyet üzerine veya gerekli görülen hâllerde ek denetim de gerçekleştirilebilir. Denetimde bileşen listesinin, hazırlama-pişirme-servis aşamalarının ve ürün ibaresi ile mahreç işareti amblemi kullanımının uygunluğu kontrol edilir.
Raporlama ve uygunsuzluklar
Denetim raporları, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca Söke Ticaret Odası tarafından her yıl Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur. Tespit edilen uygunsuzluklar ve alınması gereken tedbirler ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir; denetim mercii kamu veya özel kuruluşlardan, uzmanlardan yararlanabilir ya da hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasına ilişkin hukuki süreçleri yürütür.