Coğrafi işaretli ürün · Burdur
Burdur Bucak’ın doğusunda yetişen Melli İnciri, ince kabuğu ve kendine özgü aromasıyla ayırt edilen bir incirdir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Coğrafi sınırın tamamını görüntüle
Burdur İli Bucak İlçesinin Doğusudur. (Kocaaliler Beldesi Merkez Olmak Üzere Aşağıda “Üretim Metodu” Başlığı Altında Verilen Haritada Belirtilen Alanda Yani Çamlık Beldesi, Demirli, Kızılseki, Kavacık, Çobanpınar, Kargı, Karaseki, Karacaören, Elsazı, Taşyayla, Belören Köylerinden Oluşan Bölge)Melli İnciri nedir?
Melli İnciri, Burdur’un Bucak ilçesinin doğusunda yetişen ve taze tüketime ya da kurutmaya uygun bir incir çeşididir. İnce ve pürüzsüz kabuğu, açık yeşil ile sarımtırak dış rengi, aroması ve dişe çok az dokunan çekirdek yapısı ürünün tanımlayıcı nitelikleri arasındadır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Çelikleme yöntemiyle çoğaltılan Melli İnciri, aşılama yapılmadan kendine özgü aroma ve tat özelliklerini kazanır.
Doğal habitatta yetişme
Melli İnciri, coğrafi sınır içindeki 300–700 m rakımlı alanlarda çoğunlukla sınır ağacı biçiminde doğal habitatında kendiliğinden yetişir. Tarım arazisi olmayan alanlarda da uzun yıllar yaşayabilmesi ve verim verebilmesi, ürünü ayıran özelliklerdendir.
Kabuk, renk ve çekirdek yapısı
Meyvenin kabuğu ince ve pürüzsüzdür; dış rengi açık yeşil ile sarımtırak tonlardadır. Ortalama 3 cm çap değeri ve dişe çok az dokunan çekirdek yapısı, meyvenin fiziksel niteliklerini tamamlar.
Ağaç ve meyve morfolojisi
Ağaç orta büyüme gücünde, geniş habituslu, yayvan ve sarkık gelişir; yaprakları 5 loplu, dar sinüslü ve yeşildir. Çeşidin döllenme isteği vardır ve yellop meyve oluşumu görülmez.
Meyvenin ortalama taze ağırlığı 38,4 gr’dır; iç boşluğu bulunmaz, iç rengi kırmızı ve dış rengi yeşilimsi sarıdır. Kabuğu kolay soyulur, çatlamaları orta düzeydedir ve meyve uç şekli düzdür.
Ölçülebilir bileşim ve fiziksel değerler
Resmî çizelgeler, Melli İncirinin element içeriği ile şeker, pH, fiziksel ve kimyasal özelliklerine ilişkin ölçümleri birlikte gösterir.
Melli İncirinin Element İçeriği
Melli İncirinin Element İçeriği için sicilde verilen özellikler ve ölçü birimleri aşağıdaki tabloda yer alır.
Tablo-1: Melli İncirinin Element İçeriği
Sicil belgesinin 3. sayfasında yer alan melli i̇ncirinin element i̇çeriği, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu görüntüle · 4 kayıt
Sicil belgesinin 3. sayfasında yer alan melli i̇ncirinin element i̇çeriği, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Element | Ortalama (mg/kg) | Alt Değer (mg/kg) | Üst Değer (mg/kg) |
|---|---|---|---|
| Potasyum (K) | 184,2 | 175 | 250 |
| Magnezyum (Mg) | 275,5 | 150 | 300 |
| Manganez (Mn) | 0,559 | 0,500 | 1,000 |
| Demir (Fe) | 4,387 | 4 | 4,75 |
Şeker ve pH Oranları
Şeker ve pH Oranları için sicilde verilen özellikler ve ölçü birimleri aşağıdaki tabloda yer alır.
Tablo-2: Melli İnciri Şeker ve pH Oranları
Sicil belgesinin 3. sayfasında yer alan melli i̇nciri şeker ve ph oranları, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Ölçüt | Ortalama Değer | Alt Değer | Üst Değer | Analiz metodu |
|---|---|---|---|---|
| Toplam şeker oranı (%) | 20,17 | 19 | 25 | AOAC-1984-31.048 |
| pH oranı | 4,62 | 4,5 | 5,75 | TS 1813 |
Melli İncirinin Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri
Melli İncirinin Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri için sicilde verilen özellikler ve ölçü birimleri aşağıdaki tabloda yer alır.
Tablo-3: Melli İncirinin Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri
Sicil belgesinin 3. sayfasında yer alan melli i̇ncirinin fiziksel ve kimyasal özellikleri, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Tabloyu görüntüle · 8 kayıt
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Ölçüt | Ortalama | Alt Değer | Üst Değer |
|---|---|---|---|
| Meyve eni | 43,72 mm | 30 mm | 60 mm |
| Meyve boyu | 35,40 mm | 25 mm | 40 mm |
| Meyve indeksi | 1,23 kutupları yassılaşmış | 1,18 | 1,8 |
| Tabla kalınlığı | 2,90 mm | 1,65 mm | 3 mm |
| Ostiol | 5,10 mm | 4,90 mm | 5,30 mm |
| SÇKM (%) | 22,3 | 20 | 29 |
| TEA (%) | 0,19 | 0,12 | 2 |
| Meyve sap uzunluğu | 3,76 mm | 3 mm | 4,5 mm |
Melli İnciri Nasıl Üretilir?
Çeliklerin köklendirilmesi
Melli İncirinin üretiminde genel incir yetiştiriciliği teknikleri uygulanır; çoğaltma, alınan çeliklerin köklendirilerek fidan hâline getirilmesiyle yapılır. Köklendirmeyi teşvik edici kimyasallarla muamele yapılmaz.
Bahçe bakımı ve besleme
Bahçe düzeninde budama, toprak işleme, sulama, gübreleme ile hastalık ve zararlılarla mücadele yöntemlerinden yararlanılır. Optimal yağış isteği 625 mm’dir; yıllık yağışın 550 mm’nin altına düşmesi hâlinde sulama gerekir. Çok zorunlu hâller dışında ilaç kullanımından kaçınılır; ilaç gerektiğinde organik ilaçlar tercih edilir ve suni gübre yerine doğal gübre kullanılır. İlçedeki yoğun hayvancılık faaliyetleri, yetiştiricilikte kullanılan doğal gübrenin teminini kolaylaştırır.
Yetişme ve kurutma koşulları
Bucak yöresinde yıllık ortalama sıcaklık 18–20°C düzeyindedir; meyve olgunluğu ve kurutma döneminde Ağustos-Eylül aylarında ortalama sıcaklık 30°C’ye çıkar. Kurutma için bağıl nemin %40–45 düzeyinde olması öngörülür; bağıl nemin %50’nin üzerinde olduğu dönemlerde kurutma yapılmaz.
Melli İnciri Nasıl Kullanılır?
Taze ve kurutulmuş sunum
Melli İnciri, taze veya kurutulmuş olarak tüketiciye sunulabilir.
Melli İnciri Ne Zaman Üretilir ve Kullanılır? Nasıl Muhafaza Edilir?
Yapraklanma ve olgunlaşma dönemi
Yapraklanma 1–10 Nisan arasında başlar. Meyve olgunlaşma dönemi 25 Temmuz ile 15 Eylül arasındadır.
Melli İnciri Coğrafi Sınır İçerisinde Gerçekleşmesi Gereken Üretim, İşleme ve Diğer İşlemler
Yetiştiricilik bölgedeki çiftçiler tarafından yürütülür ve yerel üreticilerin geçim kaynaklarına katkı sağlar.
Üretim alanının sınırları
Coğrafi sınır, Burdur ili Bucak ilçesinin doğusunda Kocaaliler Beldesi merkez olmak üzere Çamlık Beldesi ile Demirli, Kızılseki, Kavacık, Çobanpınar, Kargı, Karaseki, Karacaören, Elsazı, Taşyayla ve Belören köylerini kapsar. Üretim, tescilde belirtilen üretim alanlarında yapılmalıdır.
Toprak, iklim ve yerel fide özellikleri
Ürünün aromasını oluşturan unsurlar; yörenin tınlı, humuslu ve kumlu toprak yapısı, vejetasyon ortamının iklimi ve doğal fide özelliklerinin korunmasıyla ilişkilendirilir. Doğal fide özelliklerini korumak amacıyla başka incir çeşitlerine ait fidelerin yöreye dikilmemesi esastır.
Sınır dışı denemelerin sonuçları
Melli İnciri fidesinin coğrafi sınır dışındaki Burdur ilçelerinde ve Aydın’da dikimi ile farklı incir çeşitlerinin sınır içinde dikimi denenmiştir. Bu denemelerde, tat, aroma ve morfolojik özellikler bakımından sınır içinde yetişen Melli İncirinin niteliklerine ulaşılamamış; temel bileşen analizinde Melli genotipleri diğer bölge örneklerinden ayrılmıştır.
Melli İnciri Yöresi, Geçmişi ve Hikâyesi
Sınır ağacından bahçe üretimine
Melli İnciri geçmişte parseller arasında arazi sınır bitkisi olarak kullanılmış, daha sonra çelikleme yöntemiyle düzenlenen bahçelerde yetiştiriciliği yaygınlaşmıştır. 2010 yılı verilerinde 570 üreticinin toplam 61 bin ağaçta yıllık 400 ton rekolteyle Melli İnciri tarımı yaptığı kaydedilmiştir.
Yöredeki plantasyonlar
2016 tarihli Kuru-Sulu Ürün Raporunda yörede 67,19 dekar sulu ve 738 dekar arazide Melli İnciri plantasyonu bulunduğu belirtilir.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Denetim mercii; üreticileri, odaları ve dağıtım ile pazarlama alanında çalışanları coğrafi işaret tescili ve tescilin gereklilikleri hakkında bilgilendirir.
Tescil ve işaret kullanımı
Melli İnciri, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında 9 Ağustos 2017 tarihinden itibaren korunmak üzere 30 Temmuz 2018 tarihinde tescil edilmiştir. Coğrafi işaret, marka ile birlikte ürünün üzerinde kullanılabilir.
Denetim mercii
Denetimler, Bucak İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinatörlüğünde; Bucak Belediye Başkanlığından konusunda uzman bir kişi ve Bucak Ziraat Odasından bir mühendisle oluşturulan üç kişilik denetim mercii tarafından yürütülür. Mercii; üretim tekniğini, ayırt edici özellikleri, depolama, taşıma ve pazarlamayı denetler; çoğaltma yöntemi, başka incirlerin karışmaması, ağaç yapıları ve hasat zamanı meyveleri üzerinde dikim ve hasat dönemlerinde kontrol yapar.
Denetim sıklığı ve raporlama
Düzenli denetimler yılda iki defa yapılır; ihtiyaç veya şikâyet hâlinde denetim her zaman gerçekleştirilebilir ve sonuçlar raporlanır. Denetim raporları, Bucak İlçe Müdürlüğü ve Bucak Belediye Başkanlığı tarafından her yıl Türk Patent ve Marka Kurumuna gönderilir.
Destek ve hukuki takip
Denetim mercii, denetimin gerçekleştirilmesi sırasında kamu veya özel kuruluşlardan ya da bu kuruluşlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden yararlanabilir veya hizmet satın alabilir. Belirlenen koşullara aykırı ve haksız coğrafi işaret kullanımları için gerekli yasal takibat başlatılır; denetim mercii hakların korunmasına yönelik hukuki süreçleri yürütür.