Coğrafi işaretli ürün · Kocaeli
Kocaeli’nin Kandıra ilçesinde yerel ve Crimson Sweet tohumlarıyla yetiştirilir. İnce kabuklu meyvenin pembe eti az liflidir ve ağızda kolay dağılır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Kandıra Karpuzu nedir?
Kandıra Karpuzu, Crimson Sweet karpuz çeşidine ait bitkisel ürün niteliğinde bir üründür. Bilimsel adı Nakai olan Kocaeli'tir. Matsum. & Nakai olan Kocaeli ilinin Kandıra ilçesinde yetiştirilen bir tarım ürünüdür. Kabakgiller familyasındaki tek yıllık bitkinin aşısız fideleri kullanılır; kabak aşılaması yapılmaz.
Ayırt edici özellikleri
Kandıra Karpuzu, Latince tür ismi Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum. & Nakai olan Kocaeli ilinin Kandıra ilçesinde yetiştirilen bir tarım ürünüdür.
Kabuk rengi açık yeşil ve üzeri kalın koyu yeşil çizgilidir.
Crimson Sweet çeşidi
Kandıra Karpuzu yetiştiriciliğinde tohumluk olarak yerel tohumlar ve Crimson Sweet karpuz çeşidi tohumları kullanılır.
Oval meyve biçimi
Meyve şekli yuvarlağa yakın olup oval görünüme sahiptir.
Kandıra Karpuzu Nasıl Yetiştirilir?
Yetiştiriciliği ve Üretim Aşamaları Bahçe / Tarla Tesisi
Kandıra Karpuzunun yaklaşık olarak 3–4 ay kadar bir yetişme periyoduna sahiptir. Yetiştiriciliğinde tohumluk olarak yerel tohumlar ve Crimson Sweet karpuz çeşidi tohumları kullanılır. Kandıra Karpuzu doğrudan açık alanda tohum ekimi veya fide dikimi ile yetiştiriciliği yapılır. Üretim aşısız fide şeklinde olup kabak aşılaması yapılmaz.
Üreticiler tohumdan elle ekim işlemine başlayıp yine elle ekimden sonra filizlenen fidelerin daha önceden balıksırtı şeklinde hazırlanan toprağın ve bu sırtın en yüksek kısmına dikilir. Ekimde sadece güney (bakı) yönünde ekimin yapılması sicilin tavsiyesidir. Toprağın balıksırtı şeklini yapmak için sırasının tam ortasına bir çizgi çizilir ve bu çizgi bir kurutma hendeği şeklini alacak biçimde toprak iki taraflı olarak fidelerin dikileceği sırtlara doğru çekilir.
Toprağın sıra aralarından sırtlara çekilmesiyle, iki taraflı olarak sıra aralarından çekilen toprakla balıksırtı şekli meydana getirilir. Aralarda kalan kurutma hendekleri de yükselen fazla suyun akmasını sağlar. Balıksırtı toprak şekli çok dar ve fazla yüksek olmamalıdır.
Sulama işlemi
Bitkinin gelişme dönemleri göz önüne alınarak sulama yapılır. Üretim aşamasında fidelerin toprak ile buluştuğunda ilk sulama (can suyu sulaması) yapılır. Sulamanın damlama sulama tekniğe göre yapılması sicilin tavsiyesidir. İkinci sulama çiçeklenme başlangıç döneminde yapılır. Üçüncü sulama meyve gelişim döneminde olup diğer sulamalar ise bölgenin iklim, çevre, meteorolojik vb. koşullarına göre yapılır.
Gübreleme işlemi
Kandıra Karpuzunun yetiştirildiği alanlarda ilgili mevzuat uygun ticari gübre uygulamasında yetiştiricilik yapılacak araziden alınan toprak numunelerinin, analiz neticesine göre gübreleme yapılması sicilin tavsiyesidir. Bunun yanında organik maddece zengin ahır/ çiftlik gübresi kullanılır.
Zirai Mücadele
Zirai mücadele daha çok kültürel mücadele şeklinde (örneğin; yabancı ot mücadelesi çapalama yapılarak kontrol altına alınır) yapılır. Bunun yanı sıra mevzuata uygun bitki koruma ürünleri kullanımı da mevcuttur.
Hasat işlemi
Ürün hasadı elle hasat şeklinde yapılır. Meyvenin üzerine dokunulduğunda damarların belirgin hale gelmesi, meyveye vurulunca tok bir ses çıkarması, genellikle kabuklarının toprakla temas eden yüzeylerinde sarı bir nokta oluşması ile hasada karar verilir. Karpuz sapları üzerinde bulunan kulakçıkların önce yeşilden kahverengi renge ve kahverengi renkten sonra kuruyup beyaza döndüğü zaman, meyve sapının tüylerinin dökülmesi / incelmesi ve meyve kabuğunun olgunluk parlaklığına ulaşması ile hasat edilir.
Hasat sonrası işleme ve sevkiyat
Karpuzların üst üste fazla istif edilmeden ve depolarda fazla bekletilmeden en kısa sürede tüketiciye sunulması sağlanır.
Yetişme ve hasat dönemi
Belirtilen coğrafi sınırda uzun yıllardır üretilen, yetiştirilmesi ve hasadı emek isteyen Kandıra Karpuzu bölgesinde bu ad ile ünlenmiştir.
Muhafaza koşulları
Depolama ve muhafazada, ürünün karanlık, serin, kokulardan ari ve kuru ortamlarda bulundurulmasına dikkat edilir.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Kandıra ilçesi iklim olarak Marmara ve Karadeniz bölgelerinin iklim özelliğine sahip olup bu sebeple geçiş iklimi özelliklerini taşır. Toprak özellikleri olarak, Kandıra Karpuzunun yetiştirildiği tarım arazilerinde killi-tınlı / tınlı toprak yapısına sahiptir. Yetiştiriciliğin yapıldığı bölgelerde taban suyu yüksek olup verimli bir toprak yapısı bulunur.
Kandıra Karpuzu uzun zamanlardan beri ilçe sınırlarında üretimi yapılan, sulu, kendine has tadı ve aroması ile bilinen, tüketicileri tarafından rağbet gören Kandıra ilçesi ile ün bağı bulunan bir üründür. İlçenin geçiş iklim özelliği, verimli killi-tınlı /tınlı toprak yapısı ve kullanılan üretim metodu sayesinde ürün aşağıda verilen özelliklerini kazanır.
Bunun yanında iklim, yetiştirme koşulları ve meyvenin olgunluk durumuna göre değişmekle birlikte; meyve boyu en az 25 cm, meyve eni en az 15 cm ve meyve ağırlığı en az 8 kg olarak yetiştiriciliği yapılır. Kandıra Karpuzu, yetiştiriciliği ve tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşmelidir.
Nasıl sunulur ve kullanılır?
Kuvvetli çiçek yapısına sahip, meyve lif yapısı az olması, tüketilirken kolaylıkla ağızda dağılması, meyve iç renk yapısının pembe ve tonlarında olması, kabuk kalınlığının ince ve kesilirken simetrik olarak parçalanmaması en önemli karakteristik unsurlarıdır.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
788 tescil numaralı Kandıra Karpuzu mahreç işareti olarak 28 Haziran 2021 tarihinde tescil edilmiştir. Kandıra Karpuzu ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Kandıra Karpuzu ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Kandıra İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinatörlüğünde; Kandıra İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Kandıra Esnaf ve Sanatkârlar Odasının katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir.
Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak, Kandıra İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur. Denetim mercii, Kandıra Karpuzu coğrafi işareti kullanım biçiminin uygunluğunu, ürünün hasadı, depolama ve muhafaza koşulları ile “Üretim Metodu” bölümünde belirtilen hususlara uygun üretim yapılıp yapılmadığını kontrol eder.
Denetim esnasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler denetlenen ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
