Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep
Gaziantep Muhammarası, kırmızı biber, ceviz ve nar ekşisiyle hazırlanan Gaziantep’e özgü soğuk kahvaltılık sostur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Gaziantep Muhammarası nedir?
Gaziantep Muhammarası; taze kırmızı biber ya da kırmızı pul biberin peksimet veya galeta unu, ceviz içi, nar ekşisi ve çeşitli baharatlarla karıştırılmasıyla elde edilen bir yiyecektir. Kahvaltılık sos ya da meze olarak tüketilir ve soğuk servis edilir.
Kırmızı biber, ceviz içi, peksimet veya galeta unu ile nar ekşisinin bir araya gelmesi ürünün temel bileşimini oluşturur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Kırmızı biberli temel
Gaziantep Muhammarası taze kırmızı biberle ya da kırmızı pul biberle hazırlanabilen bir sostur. Taze biberli hazırlamada ayrıca kırmızı pul biber de bileşime eklenir.
Peksimet, ceviz ve nar ekşisi
Peksimet veya galeta unu ile ceviz içi, biberli karışımın tanımlı bileşenleridir. Nar ekşisi ve çeşitli baharatlar da ürünün bileşiminde yer alır.
Soğuk servis biçimi
Ürün soğuk servis edilen bir kahvaltılık sos veya mezedir. Serviste üzeri tercihe göre maydanoz yaprakları ya da ceviz içiyle süslenebilir.
Nasıl hazırlanır?
Bileşenler ve ölçüler
Sicildeki 5-6 kişilik ölçüde 250-300 g taze kırmızı biber veya 70-90 g kırmızı pul biber kullanılır. Taze biberli çeşitte 30-40 g kırmızı pul biber; 100-200 ml zeytinyağı; 80-160 g iri dövülmüş ceviz içi; 6-7 adet peksimet veya 70-90 g galeta unu; 15-20 ml nar ekşisi; bir limonun suyu; 50-75 ml su; 3-6 g kimyon ve 2-3 g karabiber yer alır. Yenibahar isteğe bağlıdır; tuz kullanılır ve süsleme için 1-2 dal maydanoz ya da 2 adet ceviz içi öngörülür.
Taze biberli hazırlama
Taze kırmızı biberler ayıklanıp yıkandıktan sonra kıyma makinesinde veya doğrayıcıda çekilir. Çekilmiş bibere galeta unu veya çekilmiş peksimet, dövülmüş ceviz içi, kimyon, kırmızı pul biber ve su eklenerek karışım iyice karıştırılır. Limon suyu, nar ekşisi, tuz ve zeytinyağı ilave edilerek karıştırma işlemi tamamlanır.
Pul biberli hazırlama
Pul biberli çeşitte 200 ml zeytinyağı pul biberle karıştırılarak dinlendirilir. Peksimetler suyla ıslatılıp suyu sıkılır; ardından ceviz içi ve pul biberli zeytinyağı ile iyice karıştırılır. Karışıma karabiber, yenibahar, kimyon, nar ekşisi, tuz ve limon suyu eklenerek tekrar karıştırılır.
Nasıl servis edilir?
Servis ve tüketim
Gaziantep Muhammarası kahvaltılık sos ya da meze olarak tüketilir ve soğuk servis edilir. Taze biberli ve pul biberli hazırlamaların her ikisinde de üzeri tercihe göre maydanoz yaprakları veya ceviz içiyle süslenerek servis yapılabilir.
Gaziantep iliyle bağı nedir?
Mutfak kültürü ve üretim yeri
Gaziantep Muhammarasının geçmişi eskiye dayanır ve ürün Gaziantep mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Ürün ile Gaziantep ili arasında ün bağı bulunur.
Coğrafi sınırdaki zorunlu üretim
Coğrafi sınır Gaziantep ilidir ve Gaziantep Muhammarasının tüm üretim aşamaları bu sınır içinde gerçekleştirilir.
Tescil ve denetim nasıl yürütülür?
Tescil ve işaret kullanımı
Gaziantep Muhammarası, mahreç işareti olarak 11 Nisan 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Coğrafi işaret, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında 2 Haziran 2021 tarihinden itibaren korunmaktadır. Gaziantep Muhammarası ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır; bunun mümkün olmadığı durumda işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Denetim yapısı ve kapsamı
Denetimler, Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin koordinatörlüğünde; belediye, Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Gaziantep Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinden birer kişinin yer aldığı, konuda uzman üç kişilik denetim mercii tarafından yürütülür. Denetimler düzenli olarak yılda en az bir kez, ayrıca şikâyet üzerine ve gerekli görülen hâllerde yapılır. Denetimde bileşenlerin, üretim metodunun ve Gaziantep Muhammarası ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu kontrol edilir.
Raporlama ve destek alma
Denetim sonuçları Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından raporlanarak Türk Patent ve Marka Kurumuna gönderilir; tespit edilen uygunsuzluklar ve gerekli tedbirler denetlenen kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim mercii, denetimin yürütülmesi sırasında kamu veya özel kuruluşlardan ya da bu kuruluşlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.