Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep
Gaziantep’in acılı ve ekşili etli yemeği, kabakların dağılmasını önleyen ekşi ekleme aşamasıyla ayrılır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Gaziantep Kabaklama/Antep Kabaklama nedir?
Gaziantep Kabaklama/Antep Kabaklama, mevsimine göre kışlık kabakların (Cucurbita mixta) veya yazlık kabakların (Cucurbita pepo) et ve nohutla pişirilmesiyle hazırlanan acılı ve ekşili yöresel bir yemektir. Yemek, kış aylarında kışlık kabakla, yaz aylarında ise yazlık kabakla yapılır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Et, nohut ve kabak birlikteliği
Yemeğin temel yapısını mevsimine göre seçilen kabak, et ve nohut oluşturur. Bu bileşenler birlikte pişirilerek acılı ve ekşili karakterde bir yemek elde edilir.
Ekşinin eklenme zamanı
Limon suyu veya sumak ekşisi, kabağın dağılmadan iyice pişmesine katkı için kullanılır. Ekşi bileşen kabaklar yumuşamadan hemen önce yemeğe eklenir.
Baharatlı yağ sosu
Kızdırılmış yağda nane, karabiber ve kırmızı toz biber karıştırılarak sos hazırlanır. Sos, yemeğin üzerine gezdirilerek servis edilir.
Üretim süreci nasıl ilerler?
Malzemeler ve etli nohutlu temel
Sicildeki 5-6 kişilik ölçüde 1,5-2 kg kışlık veya yazlık kabak, 400-600 g parça et veya kemikli et, 100-150 g kuru soğan, 30-50 g domates salçası, 30-50 g biber salçası, 3-6 diş sarımsak ve 8-14 g limon suyu veya sumak ekşisi kullanılır. Sos için 30-75 g sadeyağ veya zeytinyağı, 8-10 g kırmızı toz biber, 3-7 g karabiber ve 1-4 g kuru nane öngörülür. Et yıkanır, tencerede kaynatılır ve üzerinde oluşan köpükler alınır; bir gece önceden ıslatılmış nohut eklenerek et ve nohut iyice yumuşayıncaya kadar pişirilir.
Kabağın ve salçalı karışımın eklenmesi
Kabaklar soyulur, iç çekirdekleri çıkarılır ve 2-4 cm büyüklüğünde doğranır. Pişen et ve nohudun üzerine doğranmış kabaklar ile soğan eklenir. Biber salçası, domates salçası ve yemeğin suyundan bir miktar ayrı bir kapta homojen hale getirilerek yemeğe katılır.
Kapalı pişirme ve ekşiyle tamamlama
İstenilen miktarda tuz ilave edilen yemek, kabaklar yumuşamaya başlayana kadar tencerenin kapağı kapalı olarak pişirilir. Kabaklar yumuşadığında sarımsak ile limon suyu ya da sumak ekşisi eklenir ve pişirme sonlandırılır.
Sosun hazırlanması ve servis
Kızdırılmış yağın içine nane, karabiber ve kırmızı toz biber eklenip karıştırılarak sos hazırlanır. Hazırlanan sos yemeğin üzerine gezdirilerek servis edilir.
Coğrafi sınırla bağı nedir?
Mevsimine göre kışlık veya yazlık kabakla yapılan yemekte ekşi bileşenin doğru zamanda eklenmesi ustalık becerisi gerektirir ve ürünün coğrafi sınıra özgü üretim metodunun önemli bir kısmını oluşturur. Ürünün Gaziantep iliyle ün bağı, geçmişe dayanan ve ustalık gerektiren üretim metoduna dayanır; tüm üretim aşamalarının Gaziantep ili sınırlarında gerçekleşmesi gerekir.
Tescil ve denetim nasıl yürütülür?
Gaziantep Kabaklama/Antep Kabaklama, mahreç işareti olarak 3 Haziran 2021 tarihinde tescil edilmiştir ve tescil ettireni Gaziantep Büyükşehir Belediyesidir. Coğrafi işaret, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında 7 Temmuz 2020 tarihinden itibaren korunmaktadır.
Gaziantep Kabaklama/Antep Kabaklama ibaresi ile mahreç işareti amblemi ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. İbarenin ve amblemin ürün ya da ambalaj üzerinde kullanılamadığı durumlarda, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulmaları gerekir.
Denetimler, Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin koordinasyonunda; Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Gaziantep Esnaf ve Sanatkârları Odaları Birliği ve Gaziantep Büyükşehir Belediyesinden konuda uzman birer kişinin oluşturduğu üç kişilik denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler her yıl bir kez düzenli olarak, ayrıca gerektiğinde ve şikâyet hâlinde gerçekleştirilir. Denetimde kullanılan malzemelerin uygunluğu, üretim metoduna uygunluk ile ürün ibaresi ve mahreç işareti ambleminin kullanımı kontrol edilir.
Denetim mercii, denetimin gerçekleştirilmesi sırasında kamu veya özel kuruluşlardan ya da bu kuruluşlarda görev yapan uzman gerçek veya tüzel kişilerden faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasına ilişkin hukuki süreçleri yürütür.