Coğrafi işaretli ürün · Erzurum
Erzurum’da akışkan yumurtalı hamur kaşıkla kızgın yağa dökülerek biçim alır. Altın sarısı lokmaların üzerine şerbet dökülür ve sıcak sunulur; adı, yağda oluşan şeklin kaz hayvanına benzetilmesinden gelir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Erzurum Kaz Lokması nedir?
Sicil kaydı: “Erzurum Kaz Lokması, Erzurum’a özgü, akışkan hamurdan kaşıkla alınan parçaların yağda kızartıldığı tatlıdır. Biçimi kızartma sırasında oluşur; şerbet eklenerek sıcak tüketilir.”
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Sicil kaydı: “Servisi, sıcak olarak yapılır. Çok fazla kızartılmadığından altın sarısı rengindedir.”
Kaşıkla biçimlenen lokma ve sıcak sunum
Sicil kaydı: “Erzurum’da akışkan yumurtalı hamur kaşıkla kızgın yağa dökülerek biçim alır.”
Yapı ve sunum kimliği
Sicil kaydı: “Altın sarısı lokmaların üzerine şerbet dökülür ve sıcak sunulur; adı, yağda oluşan şeklin kaz hayvanına benzetilmesinden gelir.”
Hammadde ve bileşim
Sicil kaydı: “Erzurum Kaz Lokması, bileşen miktarları nedeniyle çok fazla şerbet çekmez.”
Ürünün adı ve türü
Sicil kaydı: “Hamuru, kaşıkla alınıp yağa döküldüğünden, yağın içinde kendiliğinden şekil alır ve bu şekil, genelde kaz hayvanına benzetildiğinden coğrafi sınırda kaz lokması olarak adlandırılır.”
Sicildeki bileşen listeleri
Sicil kaydı: “Tanım maya, yoğurt ve şekerli hamurdan söz eder; ayrıntılı hamur reçetesi ise bunları saymayıp kabartma tozu ve karbonat verir.* İki anlatım ayrı kaynak kapsamlarıdır; teyit edilmeden yeni bir birleşik reçete oluşturulmaz.”
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre tanım maya, yoğurt ve hamurda şeker kullanıldığını belirtir; ayrıntılı hamur listesi bunları içermez, kabartma tozu ve karbonat içerir. Belgedeki bu eksiklik veya uyuşmazlığın tescil ettiren ya da TÜRKPATENT tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Sicil belgesinde üretim nasıl anlatılır?
Aşağıdaki bilgiler sicil belgesindeki kayıtları aktarır. Yıldızlı açıklamalarda belirtilen miktar, ölçü veya anlatım farkları açıklığa kavuşmamıştır; bu kayıtlardan doğrulanmış bir uygulama reçetesi ya da kesin bir teknik ölçüt çıkarılamamaktadır.
Sicil kaydı: bileşenler ve hazırlık
Sicil kaydı: “10 porsiyon Erzurum Kaz Lokması üretiminde kullanılan bileşenlere ve üretim metoduna aşağıda yer verilmektedir.”
Sicil kaydı: hamur malzemeleri
- 500 g özel amaçlı buğday unu
- 2 yumurta
- 10 g kabartma tozu
- 5 g tuz
- 4 g karbonat
- 500 ml su
Sicil kaydı: malzemeler ve ölçüler
- 300 ml sıvı yağ
- 400 g toz beyaz şeker
- 50 ml limon suyu
Sicil kaydı: tatlandırma ve şerbet aşaması
Sicil kaydı: “Bir tencerede su ve şeker karıştırılıp kaynamaya bırakılır. Kaynama başlayınca limon suyu ilave edilip hafif kıvamlı bir şerbet elde edilinceye kadar kaynatma devam edilir. Bir kapta 2 adet yumurta, 500 g un, 1 paket kabartma tozu, 4 g karbonat ve 5 g tuz karıştırılır.”
Sicil kaydı: “Karışımın üzerine 500 ml su ilave edilerek hamur oluşturulur ve akışkan kıvamda bir hamur elde edinceye kadar çırpma teliyle çırpılmaya devam edilir. Hazırlanan hamurdan ½ yemek kaşığı kadar hamur parçaları alınıp kızgın yağa dökülür. Pembeleşinceye kadar kızartılan lokmalar, yağdan çıkarılır. Üzerine, şerbet dökülen Erzurum Kaz Lokmasının servisi, sıcak olarak yapılır.”
Yöresiyle bağı nedir?
Coğrafi sınır, Erzurum ili olarak belirlenmiştir. Ürünün bu yöreyle ün bağı bulunur. Üretimin tüm aşamaları belirtilen coğrafi sınır içinde gerçekleştirilir. Ürün, yörenin mutfak kültüründe yer alır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1343 tescil numaralı Erzurum Kaz Lokması mahreç işareti olarak 2 Mart 2023 tarihinde tescil edilmiştir. Erzurum Kaz Lokması ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır.
Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Erzurum Kaz Lokması ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu; ürün özelliklerinin uygunluğunu; üretim metoduna uygunluğu ve Erzurum Kaz Lokması ibaresinin, logosunun ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Erzurum Ticaret Borsasının koordinasyonunda ve Erzurum Ticaret Borsası, Atatürk Üniversitesi Turizm Fakültesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü ve Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden konuda uzman birer kişinin katılımlarıyla toplam 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır.
Düzenli olarak yılda bir kez yapılan denetimler, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde her zaman yapılır.
