Coğrafi işaretli ürün · Burdur
Burdur’da yörede yetişen sakız kabağı rendelenip şekerle pişirilir. Altın sarısı, sakızımsı bir kıvama getirilen helva, soyulmuş çiğ veya hafifçe kavrulmuş badem içiyle süslenerek sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Burdur Kabak Helvası nedir?
Burdur Kabak Helvası, Cucurbitaceae familyasına ait Latince adı Cucurbita pepo fastigata olan, yazlık sakız kabağı ve toz beyaz şeker kullanılarak coğrafi sınırda üretilen tatlıdır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Sakız kabağı ve uygun olgunluk
Yörede uzun, tatlı köy kabağı diye anılan sakız kabağı kullanılır. Sarı çiçekli, iri ve dikenli-tüylü yapraklı bu kabağın büyümüş, ancak tohuma kaçmamış olması gerekir.
Kabağın uygunluğu kabuğuna tırnakla bastırılarak kontrol edilir. Tırnak batmıyorsa helva yapımı için zamanı geçmiş kabul edilir.
Özel rendeyle dikey kesim
Yörede bu amaçla üretilen iri dişli, oval delikli rende kullanılır. Rendeleme yukarıdan aşağıya, dikey yönde yapılır.
Sakızımsı yapı ve altın sarısı renk
Şekerle pişirilen rendelenmiş kabak, homojen ve sakızımsı bir yapıya, altın sarısı renge ulaşır.
Nasıl hazırlanır?
Bileşenler ve miktarları
- 1 kg sakız kabağı
- 500 g toz beyaz şeker
- Yarım limonun suyu veya yarım çay kaşığı limon tuzu
- Üzeri için soyulmuş badem içi
Kabağı hazırlama ve rendeleme
Kabaklar yıkanır, parçalara ayrılır ve soyulur. Çekirdekleri çıkarıldıktan sonra özel iri dişli rendeyle dikey yönde rendelenir. Rendelenmiş kabak bol suyla yıkanır; ilistir adı verilen süzgeçte süzülüp avuç içinde sıkılarak fazla suyu uzaklaştırılır.
Şekerle pişirme ve kıvam oluşturma
Suyu uzaklaştırılan kabak tencereye alınır ve üzerine şeker eklenir. Sicilde yaklaşık 120 °C olarak belirtilen pişirme aşamasında sürekli karıştırılır. Şekerin kristalleşmesini önlemek ve dokuyu korumak için limon suyu veya limon tuzu eklenir.
Gerektiğinde bir miktar su eklenerek karıştırma sürdürülür. Homojen, sakızımsı yapı ve altın sarısı renk oluşup suyu tamamen uzaklaştığında helva ocaktan alınır.
Badem içini hazırlama
Badem içleri sıcak suda bekletilip kabukları soyulur. Çiğ kullanılabilir veya isteğe bağlı olarak tereyağında ya da fırında hafifçe kavrulur.
Yöresiyle bağı nedir?
Burdur Kabak Helvasının geçmişi eskiye dayanır. Burdur ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Üretimi, coğrafi sınıra özgü nitelik taşır. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Burdur Kabak Helvasının tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilmelidir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Bademli porsiyonlar
Helva, soyulmuş çiğ veya hafifçe kavrulmuş badem içiyle süslenir ve porsiyonlar hâlinde sunulur.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1279 tescil numaralı Burdur Kabak Helvası mahreç işareti olarak 8 Aralık 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Burdur Kabak Helvası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Burdur Kabak Helvası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Burdur Belediyesinin koordinasyonunda ve Burdur Belediyesi, Burdur İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümünden konuda uzman en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından düzenli olarak yılda bir kez, ayrıca şikâyet halinde ve gerekli görülen durumlarda her zaman yapılır.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu, üretim metoduna uygunluğu ve Burdur Kabak Helvası ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
