Coğrafi işaretli ürün · Bolu
Bolu Bal Kabağı, kalın kabuklu ve sert etli bir Cucurbita moschata kabağıdır. Meyveleri oval veya küre biçimindedir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Bolu Bal Kabağı nedir?
Bolu Bal Kabağı, Bolu’da yetiştirilen Cucurbita moschata türüne ait bir kabaktır. Meyvesinin boyu kısa, eni geniştir; biçimi oval, ovalimsi veya küreseldir. Kabak tatlısı, hoşaf ve kabaklı gözleme yapımında kullanılır.
Ayırt edici özellikleri
Kalın meyve eti
Meyve eti serttir ve ortalama 24,3 mm kalınlığındadır. Kabuk kalındır.
Tablo-1: Fiziksel ve kimyasal özellikler
Sicil belgesinin 2. sayfasındaki özellikler. Yağ oranı, sicildeki sayısal yazım belirsizliği nedeniyle gösterilmemiştir.
Tabloyu görüntüle · 5 kayıt
Sicil belgesinin 2. sayfasındaki özellikler. Yağ oranı, sicildeki sayısal yazım belirsizliği nedeniyle gösterilmemiştir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Kuru madde | 6,04-14,93 (%m/m) |
| pH | 6,42-7,61 |
| Yağ | — |
| Protein | 0,67-1,78 (%m/m) |
| Asitlik (sitrik asit cinsinden) | 0,12-0,2 (%m/m) |
Orta irilikte meyve
Meyveler 2,8–3,5 kg ağırlığındadır. Sicilde lif oranı %3,3 olarak verilir.
Bolu Bal Kabağı nasıl yetiştirilir?
Toprak Hazırlığı
Ekim ve dikimden önce bir veya iki defa toprak işlenir, tırmık geçirmek suretiyle tarla tesviye edilir. Yetiştirme kaplarına birer tohum ekilir. Dikimden bir gün önce fidelerin topraklı olarak dikilebilmeleri için yetiştirme kapları sulanmalıdır. 4–5 yapraklı oldukları dönemde esas yerlerine dikilir.
Gübreleme uygulaması
Bolu Bal Kabağı organik besin maddesi bakımından zengin topraklarda iyi gelişir. Sonbaharda ya da ekim ve dikimden bir ay önce dekara 3–4 ton arasında iyice yanmış çiftlik gübresi toprağa verilir. Ticari gübre olarak 25–30 kg/da %33 A. Nitrat 20–25 kg/da TSP veya DAP, 20 kg potasyum sülfat ve gerekirse CAN gübresi (çiçek burun çürüklüğü görüldüğü zamanlarda) kullanılır.
Tohum ekimi
Tohum ekimi hava ve toprak koşullarına göre nisan sonu-mayıs başında yapılır. Ekimde mibzer kullanılabilir. Bunun yanında elle ekim de yapılabilir. Kullanılan çeşidin dikine büyüme göstermesi veya yayılıcı gelişme göstermesi dikkate alınarak tohumlar 60×60 cm, 70×70 cm veya 80×80 cm aralıklarla açılmış olan ocaklara ekilir. Mibzerli ekimde 600–700 g/da, elle ekimde 1–1,5 kg/da tohum kullanılır.
Çapa ve Seyreltme
Bitkiler 3–4 yapraklı döneme geldiğinde kaymak tabakasını kırma, yabancı otları temizleme amacıyla çapa yapılır. Eğer elle ekim yapılmışsa, ilk çapayla birlikte her ocakta 1 sağlıklı bitki kalacak şekilde seyreltme yapılır. İlk çapadan 3–4 hafta sonra gerekirse ikinci çapa yapılır. Daha sonra bitki toprak yüzeyini kapattığı için çapaya gerek duyulmaz.
Sulama
Bolu Bal Kabağı için yağmurlama sulama uygun bir sulama yöntemidir. Yağışların yeterli olduğu durumda ekimden yaklaşık 40–45 gün sonra ilk kabak meyveleri göründüğünde sulama yapılır. Sulamayla birlikte 10–15 kg/da amonyum nitrat gübresi verilir. İlk sulamadan 2–3 hafta sonra ikinci sulama yapılır. Kabaklar tohum oluşturduktan sonra hasat edilecekleri için meyveler tohumluk meyve iriliğini aldıktan sonra sulamaya gereksinim duymazlar.
Ancak sulama çekirdek kabağı yetiştiriciliğinde tohum verimi ve iriliğini etkileyen bir faktördür. Bu nedenle meyve tutumu ve irileşmesi sürecinde sulamalıdır.
Yabancı Otlar ve Zararlılar ile Mücadele
Yabancı otlarla mücadele Bolu Bal Kabağı üretiminde en önemli konudur. Çapa işleri ile hem yabancı ot temizliği hem de toprağın havalandırılması ve bitkilerin boğaz doldurulması yapılır. Uzun süreli kuraklık ve aşırı nem mantarlı hastalıkların yayılmasına neden olur. Bolu Bal Kabağında görülen en önemli hastalıklar külleme, mıldiyö, kabak mozaik virüsü, fusariumdur.
Bolu Bal Kabağı üretiminde en sık rastlanan kabak zararlıları yaprakların ve yeni sürgünlerin öz suyunu emerek zarar yapan yaprak bitleri (Aphis spp.), yaprak pireleri (Cicadelliadae) ve Tripsler (Thriptidae) ile Beyaz Kabak meyvelerini tarlada veya ambarda yiyerek zarar veren tarla fareleri ile nematod, kırmızı örümcek, trips ve afitlerdir. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın izin verdiği şekilde zirai mücadele yapılır.
Bitki zararlılarına ve hastalıklarına karşı ilgili mevzuata uygun bitki koruma ürünleri kullanılır. Yetiştiricilikte sağlıklı tohumların kullanılması, toprağın iyi işlenmesi, gerekirse ilaçlı mücadele ve / veya biyolojik mücadele yapılması ile hastalıklı bitkilerin ortamdan uzaklaştırılması zirai mücadelenin etkin bir şekilde yapılmasını sağlayacak ana uygulamalardır
Hasat
Hasat olgunluğuna gelmiş kabaklarda, yapraklarının sararıp kuruyuncaya kadar bekletilerek, sonbahar mevsiminin en geç sonuna kadar, don olayları başlamadan ve ürünlerin üzerine kırağı düşmeden kabakların toplanması sicilde önerilen uygulamadır. Bıçak yardımıyla el ile hasat şeklinde kabaklar toplanır. Hasat zamanı; meyve kabuk renginin parlaklaşması ve meyve sapındaki tüylerin dökülmesiyle anlaşılır. Hasat edilirken ürünün zedelenmemesine, hasar görmemesine dikkat edilir.
Depolama ve Muhafaza Koşulları
Serin, kokulardan arındırılmış ve kuru ortamlarda muhafaza edilir. Ürünün en kısa sürede tüketiciye arz edilmesi istenir. Kabaklar depolarda üst üste yerleştirilmemelidir.
Tohum Ayırma ve Kurutma
Hasat edilen meyvelerden elde edilen tohumlar yörelere özgü çekirdek çıkartma makineleri kullanılarak veya elle ayrılır. Ayrılan tohumlar, beton çekirdek kurutma yerlerine getirilir ve açık havada doğrudan güneş görmeyen beton kurutma yerlerinde 10–15 gün bekletilerek kurutulur. Kurutulan çekirdekler, çuvallara konularak nemsiz ambarlarda saklanır.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Bolu Bal Kabağının ayırt edici özellikleri, coğrafi sınırın iklim özellikleri, güneş alma süresi, derin, geçirgen, su tutma kabiliyeti çok iyi, organik ve mineral maddelerce zengin tınlı topraklarda yetişmesinden kaynaklanır. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur. Bu sebeple coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Bolu Bal Kabağının tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Kullanım biçimleri
Bolu Bal Kabağı, kabak tatlısı, kabak hoşafı ve kabaklı gözleme olarak tüketilir.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1798 tescil numaralı Bolu Bal Kabağı mahreç işareti olarak 5 Aralık 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Bolu Bal Kabağı ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında Bolu Bal Kabağı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler Bolu Belediyesi koordinatörlüğünde yürütülür. Denetim merciinde Bolu Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü, Bolu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Bolu Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü ile S.S. Köroğlu Organik ve Yöresel Ürünler Üretim ve Pazarlama Kooperatifi temsil edilir.
Denetimler yılda bir kez düzenli olarak, gerekli görülen hallerde ve şikâyet üzerine ise her zaman yapılır. Üretim ve hasat yöntemleri, depolama koşulları, ürün adının ve mahreç işareti ambleminin kullanımı kontrol edilir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından, özel kuruluşlardan veya uzman gerçek ya da tüzel kişilerden yararlanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.