Coğrafi işaretli ürün · Ankara
Ankara’nın Kalecik ilçesinde ceviz ve yenibaharlı hamur katları yağlanarak sarmal biçimde birleştirilir. Yörede bayram, düğün ve kına törenlerinde sunulan çörek, katlı hamuru ve baharatlı ceviz bileşimiyle ayrılır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Kalecik Çöreği nedir?
Kalecik Çöreği, içerisinde ceviz ve yenibahar baharatı bulunan, 3 kat hazırlanan hamurun her katı yağlandıktan sonra sarmal şekilde birleştirilmesi ile hazırlanan yöresel bir çörektir. Kalecik Çöreği taş fırınlarda veya odunlu, elektrikli, gazlı fırınlarda pişirilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Üretim tekniği ve ustalık
Kalecik Çöreği yapımında kullanılacak hamur, ürünün üretim tekniğine uygun olarak elde oklava ile veya hamur açma makinesinde geniş bir daire şeklinde 3 kat açılır, orta ılıklıktaki sıvı ve katı yağ (margarin) karışımı her katın üzerine sürülür, son katın üzerine yenibahar ve orta kalınlıkta dövülmüş ceviz serpilir.
Hammadde ve bileşim
Kalecik Çöreği, yapımında kullanılan ceviz ve yenibahar baharatı sayesinde kendine özgü tat ve yapıyı kazanır.
Çörek içinin albenili görünmesi amacıyla üretimde kullanılan ceviz içinin beyaz ve yağlı olması gerekir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Hamurun hazırlanması ve cevizli katlar
Bir adet Kalecik Çöreği üretimi için yaklaşık 1 kg mayalı hamur elde edecek şekilde; yaklaşık 650 g özel amaçlı (baklavalık böreklik) buğday unu, 10 g tuz, 10 g yaş maya ve yeteri kadar su ile hamur hazırlanır. Hamur hazırlanmadan önce un ince elekten elenir. Hazırlanan hamur kulak memesi kıvamına gelene kadar en az 25–30 dakika yoğrulur.
Yoğrulan hamur pazılara ayrıldıktan sonra kuru bir bez üzerinde ve üstü örtülerek 5–10 dakika dinlendirilir. Daha sonra geniş bir yuvarlak şeklinde açılır. Açılan hamur ılık sıvı ve katı yağ karışımı ile yağlanır. Her katı yağlanan ve üst üste konulan 3 kat hamurun üzerine yaklaşık 200 g orta kalınlıkta dövülmüş ceviz içi ve 5 g yenibahar baharatı serpilir.
Sarmal biçim verme ve yumurta sürme
Hazırlanan hamur, usta mahareti ile yuvarlanarak katlanıp büküldükten sonra sarmal bir şekilde dolandırılarak yuvarlak bir şekle getirilir. Daha sonra hamurun üzerine, parlak bir görüntü vermesi amacıyla çırpılmış yumurta ve sıvıyağ karışımı sürülür.
Fırında pişirme
Pişmeye hazır hale getirilen Kalecik Çöreği odunlu, gazlı veya elektrikli fırında yaklaşık 30 dakika pişirilir. Günlük olarak üretilip, streç film ambalajlarda ya da ambalajsız şekilde satılır.
Nasıl muhafaza edilir?
Tazeliğini koruması için pamuklu bez üzerinde dinlendirilerek saklanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Eski tarihlerde yalnızca yöre halkının ihtiyacını karşılamak amacıyla yapılan ve imece usulü ile taş fırınlarda pişirilen Kalecik Çöreğinin, kendine has özellikleri sayesinde Kalecik ilçesi ile ün bağı oluşmuş ve ticarete konu hale gelmiştir. Kendine has üretim yöntemi ve ustalık becerisiyle uzun yıllardır Kalecik’te üretilen Kalecik Çöreğinin, Kalecik ile ün bağı bulunmaktadır. Bu nedenle Kalecik Çöreğinin tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınır içerisinde gerçekleştirilmelidir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Çok eski zamanlardan günümüze kadar bayramlarda, düğün, nişan ve kına törenleri gibi özel günlerde ikram edilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
560 tescil numaralı Kalecik Çöreği mahreç işareti olarak 7 Ekim 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Kalecik Çöreği ibareli ürünün logosu ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Kalecik Çöreği ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Kalecik Çöreği denetimleri, Kalecik Belediyesi koordinasyonunda ve Kalecik Belediyesi, Kalecik İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Ankara Üniversitesi Kalecik Meslek Yüksek Okulundan birer kişinin katılımıyla oluşturulacak 3 kişilik denetim mercii tarafından yerine getirilir. Denetimler düzenli olarak yılda bir ve şikâyet durumunda veya gerekli görülen hallerde ise her zaman yapılır.
Denetim sırasında; Hamurun mayalı olup olmadığı Üretiminde kullanılacak malzemelerin doğruluğu ve oranları Üretimde kullanılan ceviz içinin yağlı ve beyaz olup olmadığı Hamur hazırlama ve açma dışındaki işlemlerin usta tarafından elle yapılıp yapılmadığı Çöreklerin fırında pişirilip pişirilmediği Kalecik Çöreği ibareli logonun ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu kontrol edilir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
