Coğrafi işaretli ürün · Amasya
Amasya’da nohut suyu ve kuru mayayla hazırlanan hamurun arasına zeytinyağlı haşhaş ezmesi ve ceviz konur. Hamur yeniden açılarak burgu biçimine getirilir; iç harç ile burmalı yapı ürünü belirginleştirir.

Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Burmalı Amasya Çöreği nedir?
Burmalı Amasya Çöreği, Amasya mutfak kültürüne önemli bir yere sahiptir. Burmalı Amasya Çöreği; buğday unu, su, tuz, kuru maya ve nohut suyu ile hazırlanan hamurun bezelere ayrılıp açılması, arasına zeytinyağlı haşhaş ile hazırlanan harç ile ceviz içi konulup tekrar açılması ve burgu biçimi verilip pişirilmesi suretiyle üretilen bir çörektir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
İlk üretiminin 1925 yılında gerçekleştiği bilinir.
Coğrafi sınıra özgü üretim metodu vardır.
Hammadde ve bileşim
Burmalı Amasya Çöreğinin bileşenlerinden biri olan nohut suyu; nohutların havanda kırılması, beyaz şekerle karıştırılması ve ılık su içinde 3 gün bekletilmesi suretiyle hazırlanır ve hamuru mayalandırma amacıyla kullanılır.
Hamur ve iç harç yapısı
Amasya’da nohut suyu ve kuru mayayla hazırlanan hamurun arasına zeytinyağlı haşhaş ezmesi ve ceviz konur.
Biçim ve hazırlama yöntemi
Hamur yeniden açılarak burgu biçimine getirilir; iç harç ile burmalı yapı ürünü belirginleştirir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Nohut mayasının hazırlanması
10–15 adet nohut kırılarak cam bir kaba konur. Üzerinde 35–40°C sıcaklıkta 200 ml su ve 6 g beyaz şeker ilave edilir. Kabın ağzı kapatılarak güneş ışığı alan, 22–25°C sıcaklıkta ve %45–60 nemli ortamda 3 gün bekletilir. Maya olgunlaşınca, üzerinde yoğun bir köpük oluşur ve kullanıma hazır hale gelir.
Hamur malzemeleri
- 750 g buğday unu
- 500 ml su
- 20 g kuru maya
- 15 g tuz
- 200 ml nohut suyu (nohut mayası)
- 200 ml zeytinyağı
İç harç malzemeleri
- 150 g dövülmüş haşhaş
- 100 ml zeytinyağı
- 100 g ceviz içi
Üst yüzey için yumurta ve zeytinyağı
- 1 adet yumurta
- 15 ml zeytinyağı
Mayanın çözündürülmesi
Kuru maya, beyaz şeker ve ılık su bir kapta kaşıkla iyice karıştırılır. Maya ve şeker tamamen çözününce nohut suyu, elenmiş un ve tuz eklenmeye başlanır.
Hamurun yoğrulması
Un yavaş yavaş ilave edilerek ele yapışmayacak bir hamur elde edilinceye kadar yoğrulur. Eğer hamur ele yapışırsa bir bardak un ilavesi yapılabilir. Hamurun iyice mayalanması için yoğurma işlemine yaklaşık 7–8 dakika devam edilmelidir.
Bezeleri dinlendirme ve haşhaşlı harç hazırlama
Elde edilen hamur 5 eşit bezeye ayırılıp üzerleri kapatılarak yaklaşık 15 dakika dinlendirilir. Haşhaş ve zeytinyağı, homojen bir karışım elde edilinceye kadar karıştırılarak iç harç hazırlanır.
Yufkaların açılması ve katların hazırlanması
Dinlendirilen hamurlar, üzeri bir yemek kaşığı yağ ile yağlanan tezgâhta teker teker açılmaya başlanır. Üzerine 4 yemek kaşığı yağ dökülen her bir hamur bezesi, bir merdane ile yaklaşık 50 cm çapında açılır. Açılan yufka, üzerine yağlı kâğıt yerleştirilmiş bir fırın tepsisine yerleştirilir. Yufkanın üzerine iç harcın yaklaşık olarak ¼’ü yayılıp ceviz içi serpilir.
Tüm bezeler benzer şekilde açılıp üst üste konulduktan sonra en üste konulan yufkanın üstüne sadece iç harç sürülür. Yufkaların üzerine elle bastırılarak tepsinin kenarlarına değinceye kadar yayılması sağlanır.
Şerit kesme ve burgu biçimi verme
Yufkalar bir bıçakla tam ortadan ikiye kesilip üst üste konur ve kısa kenardan başlanarak yaklaşık 3 cm genişliğinde şeritler kesilir. Şeritlere elle bastırılarak biraz uzatılır ve burgu şeklinde kıvrılır.
Tepside son mayalandırma
Burgu şeklindeki hamur şeritleri, aynı tepsiye yan yana dizilir. Elle hafifçe bastırılarak burgu şeritlerinin arasında boşluk kalmaması sağlanır. Üzerine bir fırçayla, yumurta sarısı ve yağ karışımı sürülür. 100°C’de 10 dakika ısıtılıp kapatılan fırına konan tepsi, 20 dakika fırının içinde bekletilerek hamurun mayalanıp kabarması sağlanır.
Fırında pişirme
20 dakikanın sonunda 200°C sıcaklıkta çalıştırılan fırında, çöreklerin üzerleri kızarıncaya kadar yaklaşık 20–25 dakika pişirilir.
Nasıl muhafaza edilir?
Burmalı Amasya Çöreği oda sıcaklığında en fazla 1 gün, vakumlu poşetlerde ya da dondurucuda 6 aya kadar muhafaza edilebilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Burmalı Amasya Çöreğinin geçmişi eskiye dayanır. Amasya ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olup coğrafi sınıra özgü üretim metodu bulunur. Bu sebeplerle üretimin tüm aşamaları, coğrafi sınırda gerçekleştirilir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Sunum ve tüketim
Pişmiş çörek dilimlenerek servis edilir. Üretimde haşhaşlı harç ve ceviz içi kullanılır; burgu biçimi verilerek pişirilen ürünün dilimleri bu iç yapıyı gösterir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1136 tescil numaralı Burmalı Amasya Çöreği mahreç işareti olarak 7 Haziran 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Burmalı Amasya Çöreği ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Burmalı Amasya Çöreği ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Amasya Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde ve Amasya Ticaret ve Sanayi Odası, Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği, Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimsel Meslek Yüksek Okulu ile Amasya Turizm Derneğinden ürün konusunda uzman birer üye olmak üzere en az 4 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde ise her zaman yapılır. Denetim kriterlerine aşağıda yer verilmektedir.
Üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu. Üretim metoduna uygunluk. Burmalı Amasya Çöreği ibaresinin, logosunun ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
