Coğrafi işaretli ürün · Gaziantep
Gaziantep’te iri koçbaşı nohut haşlanıp yağ ve baharatla harmanlanır. Gaziantep Tırnaklı Pidesine sarılan hazırlık, seçmeli garnitürlerle kahvaltı veya öğle öğününde sunulur; nohut pişirmede ilikli kemikli et kullanımı isteğe bağlıdır.
UNESCO ilişkisiGaziantep gastronomi kültürüGastronomi şehriyle ürün ilişkisiUNESCO ile Yaşatılanlar →
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Gaziantep Nohut Dürümü/Antep Nohut Dürümü nedir?
Gaziantep Nohut Dürümü, haşlanmış koçbaşı nohudun yağ ve baharatlarla Gaziantep Tırnaklı Pidesine sarıldığı yiyecektir. Seçmeli garnitürlerle kahvaltı ve öğle öğünlerinde sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü; geçmişi Gaziantep Nohut Dürümüne / Antep Nohut Dürümüne, Gaziantep mutfağı ile ilgili olarak yayımlanmış birçok yemek kitabı ve Gaziantep ile ilgili gezi rehberlerinde yer verilmekte olup Gaziantep’in en meşhur sokak lezzetleri arasında sayılır.
Koçbaşı ve tırnaklı pide
Nohut iri ve açık sarı renkli koçbaşı çeşididir. Coğrafi işaretli Gaziantep Tırnaklı Pidesi / Antep Tırnaklı Pidesi kullanılır.
Seçmeli et ve garnitür
Nohut haşlamasında ilikli kemikli et kullanımı isteğe bağlıdır. Soğan, maydanoz, domates ve kızartılmış patlıcan veya patates garnitür seçenekleridir.
koçbaşı özellikleri
Gaziantep Nohut Dürümünün / Antep Nohut Dürümünün hazırlanışında taneleri iri ve açık renk sarı olan “koçbaşı” çeşidi nohut ve Antep Tırnaklı Pidesi / Gaziantep Tırnaklı Pidesi kullanılması ürünün ayırt edici özelliklerindendir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Nohudun ıslatılması ve haşlanması
Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü yapımında kullanılacak nohut bir gece önceden üzerini aşacak kadar su ile ıslatılır. Ertesi gün bu su değiştirilerek, isteğe bağlı olarak ilikli kemikli et eklenerek kazanlarda veya basınçlı tencerelerde yumuşayıncaya kadar pişirilir. Pişirmede kazan kullanıldığı durumda haşlama sırasında nohutların üzerine çıkan beyaz köpük (kef) alınır.
Baharatlama ve pideye yerleştirme
Pişmiş nohutlar üzerine sıvı yağ (mısırözü veya ayçiçek yağı), baharatlar, tuz ve isteğe göre acı pul biber eklenerek karıştırılıp homojen bir karışım elde edilir. Elde edilen nohut karışımından 200–300 gram kadarı Antep Tırnaklı Pidesinin / Gaziantep Tırnaklı Pidesinin arasına eklenir.
Yöresiyle bağı nedir?
Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü geleneksel üretim yöntemi, ustalık becerisi gerektirir ve yöreyle ün bağı vardır. Ayrıca üretimde, coğrafi sınırda üretilen 223 sayı ile coğrafi işaret olarak tescilli Antep Tırnaklı Pidesi / Gaziantep Tırnaklı Pidesi kullanılır. Bu sebeple üretimin tüm aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilmelidir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
İsteğe göre üzerine baharat, soğan, maydanoz, domates, patlıcan veya patates kızartması eklenerek servis edilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
631 tescil numaralı Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü mahreç işareti olarak 17 Aralık 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü ibaresi, ürünün logosu ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır.
Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Gaziantep Nohut Dürümü/Antep Nohut Dürümü ibaresi, sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Yüzyıla dayanan; haşlanmış ve baharatlarla zenginleştirilmiş sade ve salçalı nohudun çeşitli garnitürlerle (maydanoz, domates, patlıcan veya patates kızartması) 223 sayı ile coğrafi işaret olarak tescilli Antep Tırnaklı Pidesine / Gaziantep Tırnaklı Pidesine sarılması ile hazırlanan, yörede özellikle kahvaltı ve öğle yemeği için tercih edilen bir yiyecektir.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler, Gaziantep’i Geliştirme Vakfı koordinatörlüğünde ve Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ile Gaziantep Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği tarafından görevlendirilecek konuda uzman birer temsilciliden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Denetim mercii; üretim metoduna uygunluğu, üretimde kullanılan malzemeleri ve oranlarını ayrıca Gaziantep Nohut Dürümü / Antep Nohut Dürümü ibaresinin, logosunun ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler.
Yılda bir kez düzenli olarak yapılacak denetimler, şikâyet veya şüphe üzerine her zaman gerçekleştirilebilir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
UNESCO ile bağlantısı
Gaziantep gastronomi kültürü: Gaziantep Nohut Dürümünde pişirilmiş nohut, dürümün temel dolgusudur. Sicil, nohutun yalnız suyla veya isteğe bağlı ilikli kemikli etle hazırlanmasına izin verir. Şehir gastronomisiyle ilişkisi yerel dürüm hazırlama ve sunma biçimidir. Bu bağlantı ürünün ayrı bir UNESCO tescili olarak değil, belirtilen gastronomi kültürüyle ilişkisi kapsamında gösterilir.
