Coğrafi işaretli ürün · Mardin
Mardin’de yöresel badem içlerinin şeker şerbetiyle tekrarlı biçimde kaplanmasıyla hazırlanır. Beyaz ve oval görünümüyle tanınır; adı Arapçada kaplanmış veya örtülmüş anlamıyla ilişkilendirilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Mardin İmlebbes nedir?
Mardin İmlebbes, yörede yetişen badem içlerinin kavrulup şeker şerbetiyle kaplanmasıyla hazırlanan beyaz, oval bir badem şekeridir. İmlebbes adı, Arapçada üzeri kaplanmış veya örtülmüş anlamıyla ilişkilendirilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Badem içi ve şeker kaplaması
Sicilde badem içi için protein oranı en az %9 olarak verilir. Kaplamada sakaroz oranı en az %90 olmalıdır; bu oran bütün şekerlemenin şeker oranı değildir.
Bademin nem sınırı sicilde “en fazla %5–7” olarak yazılmıştır.* Tek bir üst sınır belirlenmediğinden bu ifade %5 veya %7 olarak seçilmez; sicil teyidi açık tutulur.
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre bademde nem üst sınırı: Bademin nemi en fazla %5–7 olarak verilir. Bir üst sınır yerine aralık yazıldığından hangi değerin uygulanacağı açık değildir. Belgedeki bu eksiklik veya uyuşmazlığın tescil ettiren ya da TÜRKPATENT tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Beyaz ve oval görünüm
Badem içleri 12 mm’lik elekten geçirilir. Şeker şerbetiyle kaplanan taneler beyaz ve oval olmalıdır; sicil, renklendirici kullanılmamasını şart koşar.
Sicil belgesinde üretim nasıl anlatılır?
Aşağıdaki bilgiler sicil belgesindeki kayıtları aktarır. Yıldızlı açıklamalarda belirtilen miktar, ölçü veya anlatım farkları açıklığa kavuşmamıştır; bu kayıtlardan doğrulanmış bir uygulama reçetesi ya da kesin bir teknik ölçüt çıkarılamamaktadır.
Sicildeki 1 kg parti reçetesi
- 600 g badem içi
- 400 g şeker
- Yeteri kadar su
Şerbet hazırlama ve badem kavurma
Şeker suyla kaynatılarak şerbet hazırlanır. Kuru bademler kırılıp ayıklanır, 12 mm’lik elekten geçirilir ve kavurma makinesinde somun ekmek rengi alıncaya kadar kavrulur.
Sicilin akış şemasında şerbet hazırlama için 180 °C, badem kavurma için 150 °C verilir. Bunlar aynı işlemin veya bitmiş ürünün sıcaklığı olarak birleştirilmez.
Şerbetle katmanlama
Kavrulmuş bademler özel bakır şekerleme tavasına alınır. Tava, sicilde 70–80 °C olarak verilen koşulda döndürülürken şerbet bademlerin üzerine serpilir. Serpme 2–3 dakikada bir yapılır.
Tekrar sayısı akış şemasında 40–50, ayrıntılı üretim açıklamasında 45–55 olarak geçer.* Bu iki aralık birleştirilmez; uygulanacak tekrar sınırı için resmî teyit gereklidir.
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre şerbet serpme tekrar sayısı: Akış şemasında 40–50, ayrıntılı üretim metninde 45–55 serpme tekrarı bulunur. Buradaki kaydın tescil ettirenin yahut TÜRKPATENT’in açıklamasıyla netleştirilmesi gerekmektedir.
Soğutma ve ambalajlama
Kaplanan bademler geniş bir kaba veya temiz bir bez üzerine serilir. Yaklaşık 30 dakika soğutulup dinlendirildikten sonra paketlenerek satışa sunulur.
Yöresiyle bağı nedir?
Yöresel badem ve ustalık
Sicil, Mardin’in sıcak yazlarını ve daha ılıman kışlarını yöresel bademin özellikleriyle ilişkilendirir. Bademlerin şekerle kaplanmasındaki yerel ustalık, ürünün yöredeki tanınırlığının bir parçasıdır.
Üretim alanının kapsamı
Sicilde üretim alanı Mardin il sınırlarıdır. Aynı belge, belirtilen özelliklerin sağlanması koşuluyla diğer yerlerde üretime de izin veren bir hüküm içerir. Ürün bütün aşamaları zorunlu olarak Mardin’de gerçekleşen bir menşe ürünü gibi anlatılmaz.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sicil, İmlebbes’i Mardin’in uzun geçmişe sahip mutfak gelenekleri içinde kullanılan bir çerez olarak anlatır. Kentte farklı dönemlerde yaşayan toplulukların yemek kültüründe bıraktığı izler, ürünün kültürel bağlamı olarak verilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
124 tescil numaralı Mardin İmlebbes mahreç işareti olarak 23.12.2009 tarihinde tescil edilmiştir.
Sicildeki denetim düzeni
Mardin Imlebbes (badem şekeri) belirtilen özelliklere ile Kanun ve Yönetmeliklere uygun bir şekilde yapılıp yapılmadığını kontrol etmek amacıyla aşağıda belirtilen kurum temsilcilerinden oluşacak bir komisyon tarafından denetlenir. Belediye Başkanlığından bir üye Sanayi ve Ticaret Müdürlüğünden bir üye, Sağlık Müdürlüğünden bir üye Tarım İl Müdürlüğünden bir üye, Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinden bir üye.
