Coğrafi işaretli ürün · Van
Van’da kemikli et, kuyruk yağı ve sebzeler tavaya kat kat yerleştirilir. Su eklenmeden fırında yavaş pişirilen yemek, domates ve biberle hazırlanan sulu yapısıyla günlük öğünlerde ve özel gün sofralarında sıcak sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Van Tava Yemeği nedir?
Van Tava Yemeği; kemikli kırmızı et, salça, kuyruk yağı, domates, biber, kuru soğan, sarımsak, pul kırmızıbiber, karabiber ve tuz ile hazırlanarak pişirilen Van iline özgü yemeklerden birisidir. Van Tava Yemeğinin tarihçesinde; büyük kazanlar içerisinde, odun ateşinde ve yüzlerce kişi için yapıldığı ve özellikle bayram ve düğün günleri için özel olarak hazırlandığı bilinir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Kemikli et ve sebze katları
Kuzu veya sığır eti kullanılır; kemikli et tercih edilir. Yağ tabanının üzerine et, biber, sarımsak ve en üste domates yerleştirilir.
Su eklenmeden yavaş fırınlama
Tava ara sıra kontrol edilip fırındaki yeri değiştirilir. Yavaş pişirme sicilde tercih edilen yöntemdir; su eklenmez. Sicil sayısal fırın sıcaklığı vermediğinden başka yemeğin sıcaklığı aktarılmaz.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Malzemeler ve ölçüler
Malzeme miktarları 10 kişilik tarif içindir.
- 3 kg tercihen kemikli kuzu eti ya da sığır eti
- 3 kg domates
- 750 g kuru soğan
- 750 g yeşilbiber ve/veya kırmızıbiber
- 250 g kuyruk iç yağı
- 250 g tereyağı (isteğe bağlı)
- 100 g salça
- 50 g sarımsak
- 30 g tuz
- 30 g pul kırmızıbiber
- 15 g karabiber
Van Tava Yemeğinin Hazırlanması ve Servisi
Yeteri kadar büyüklükteki gıda ile temasa uygun bir tava içerisine kuyruk iç yağı ve/veya tereyağı konulur. Kuyruk iç yağının, kıyma makinesinden çekilmiş, ince şekilde doğranmış/parçalanmış olması istenir. Kuyruk iç yağının üstüne etler dizilir. Etlerin üzerine; doğranmış sivri biber, sarımsak, en üstüne de domatesler konulur.
Van Tava Yemeğinin lezzetli olabilmesi için et ve diğer bileşenlerin de pişirilmesinin doğru bir şekilde yapılması gerekir.
Bu bakımdan yemeğin pişirilmesinde ustalık becerisi önemli bir rol oynar.
Fırında pişirme
Van Tava Yemeği; fırınlarda pişirilir. Pişirmenin gerçekleştirildiği tavanın yanmaması, etlerin istenilen bir şekilde pişirilmesi için ara sıra kontrol edilerek tavanın konumunun değiştirilmesi ve düşük sıcaklıkta yavaş yavaş pişirmenin yapılması en uygun pişirme şeklidir. Yemeğin pişirilmesinde tava içerisine su ilave edilmez, su ilavesi yemeğin lezzetini olumsuz etkiler. Pişirilmesi tamamlanan Van Tava Yemeği servis tabaklarına alınır.
Yöresiyle bağı nedir?
Van ilinde uzun bir geçmişe sahip olan, üretiminde kullanılan bileşenlerinin seçimi, hazırlanması, pişirilmesi ve servisi aşamaları ile ustalık becerisi gerektiren Van Tava Yemeğinin; üretildiği Van ili ile ün bağı bulunur. Bu sebeplerle; Van Tava Yemeğinin tüm üretim aşamaları, Van ilinde gerçekleştirilir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Günümüzde ise Van Tava Yemeği günlük öğünlerde tüketiminin yanı sıra özellikle düğün, davet, bayram, festival vb. özel günlerde hazırlanır ve ikram edilir. Hazırlanmasında kullanılan bileşenlerin seçimi ve doğru bir şekilde pişirilmesi ile Van Tava Yemeğinin üretim aşamaları ustalık becerisi gerektirir. Bu sebeplerle; Van Tava Yemeğinin üretildiği Van ili ile ün bağı bulunur.
Van Tava Yemeğinin; sıcak sunulması ve tüketilmesi sicilde önerilen servis biçimidir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sicil, yemeğin geçmişte büyük kazanlarda odun ateşinde yüzlerce kişi için, özellikle bayram ve düğünlerde hazırlandığını aktarır. Günümüzde günlük öğünlerde ve düğün, davet, bayram, festival gibi özel günlerde ikram edilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1711 tescil numaralı Van Tava Yemeği mahreç işareti olarak 5 Mart 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Van Tava Yemeği ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün servisinin yapıldığı gıda işletmelerinde kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Van Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde; Van Ticaret ve Sanayi Odası, Van İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Van Aşçılar ve Pastacılar Derneğinin katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim merci tarafından gerçekleştirilir. Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir.
Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Van Ticaret ve Sanayi Odası tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetim merci tarafından, denetimde aranılacak kriterlere aşağıda yer verilmektedir: – Van Tava Yemeğinin hazırlanmasında kullanılan bileşenler listesinin uygunluğu, – Van Tava Yemeğinin hazırlanması ve servisi aşamalarının uygunluğu, – Van Tava Yemeği ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanım biçiminin uygunluğu denetlenir.
Denetim sırasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler denetlenen ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim merci, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
