Coğrafi işaretli ürün · Samsun
Samsun’un Bafra ilçesinde şekerli ve nişastalı lokum tabakası, Kızılırmak Deltası’nda yetişen mandaların sütünden elde edilen kaymakla doldurulur. Merdaneyle açılıp silindir biçiminde birleştirilmesi, kaymak dolgulu yapısını oluşturur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Bafra Kaymaklı Lokum nedir?
Bafra Kaymaklı Lokum; şeker, nişasta, limon tuzu ile elde edilen hamurun, Kızılırmak Deltasında yetiştirilen mandaların sütünden elde edilen kaymakla bir araya getirilmesi ile ortaya çıkan üründür.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Manda kaymağı dolgusu
Lokum kitlesinin dolgusunda, Kızılırmak Deltası’nda yetişen mandaların sütünden üretilen kaymak kullanılır. Merdaneyle açılan lokum tabakası kaymakla doldurulup silindir biçiminde birleştirilir.
Süt ve kaymağın sicil analizleri
Sicilin çizelgesi, kullanılan manda sütü ile bu sütten elde edilen kaymağın kuru madde ve yağ oranlarını gösterir. Değerler lokumun bütününe ait bir besin tablosu değildir.
Kullanılan manda sütü ve kaymağın özellikleri
Değerler lokumun bütününe değil, kullanılan manda sütüne ve manda kaymağına aittir; bitmiş ürün besin tablosu değildir.
Tabloyu küçük ekranda yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.
| Özellik | Kuru Madde | Yağ |
|---|---|---|
| Manda sütü | % 21,3 ± 0,6 | % 11,3 ± 1,0 |
| Manda kaymağı | % 65,90 ± 0,30 | % 61,80 ± 0,90 |
Nasıl hazırlanır?
Lokum kitlesinin reçetesi
Sicilde aşağıdaki miktarlar yaklaşık 1 kg lokum için verilir. Her 1 kg lokum için dolgu olarak ayrıca 250 g manda kaymağı kullanıldığı belirtilir; buradan bitmiş ürünün yağ oranı hesaplanmaz.
- 120 g mısır nişastası
- 710 g beyaz şeker
- 510 ml su
- 0,5 g limon tuzu (sitrik asit)
Pişirme ve dinlendirme
Şeker, bakır kazanda suyla eritilir; nişasta eklenerek karıştırılır. Karışım 85–90 °C’de 2–2,5 saat pişirilir. Limon tuzu, pişirmenin tamamlanmasından 10 dakika önce katılır.
Kulak memesi yumuşaklığına ulaşan kitle kalıplara dökülür ve yaklaşık 48 saat dinlendirilir. Dinlenmiş lokum kitlesi sarma aşamasına alınır.
Kaymakla sarma
Tabaka hâlindeki lokum kitlesi nişasta serilmiş mermer üzerine alınır ve sicilde 10 cm olarak verilen ölçüde kesilir. Merdaneyle açılan tabakanın içine manda kaymağı konur; iki tarafı birleştirilerek silindir oluşturulur. Nişasta serpilip yuvarlanan lokum servise hazırlanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Kızılırmak Deltası doğal özellikleri büyük ölçüde korunabilmiş ve uygun iklim koşulları ile besin maddelerince zenginliği sebepleriyle biyolojik çeşitliliğe sahiptir. Bu sebeple bu bölgede yetiştirilen mandalardan elde edilen yüksek yağ ve kuru madde ihtiva eden manda sütünden üretilen kaymak da yüksek yağ içeriğine sahiptir.
Kızılırmak Deltasında yetişen mandaların sütünden üretilen kaymağın yağ ve kuru madde içeriğinin yüksek olması sebepleriyle ve Bafra ilçesinde lokum üreticilerinin geçmişten gelen ustalığı ile Bafra Kaymaklı Lokum coğrafi sınırla ünlenmiştir. Bu sebeple Kızılırmak Deltasında yetişen mandaların sütünden üretilen kaymağın kullanılması koşuluyla, Bafra Kaymaklı Lokumunun tüm üretim aşamaları coğrafi sınırda gerçekleştirilmelidir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
482 tescil numaralı Bafra Kaymaklı Lokum mahreç işareti olarak 28 Ocak 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Bafra Kaymaklı Lokum ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Bafra Kaymaklı Lokum ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Bafra Kaymaklı Lokumun denetimi; Bafra Ticaret ve Sanayi Odasının koordinasyonunda ve Bafra Belediyesi, Bafra İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Bafra Ticaret Borsası ile Bafra Ticaret ve Sanayi Odasından birer uzmanın katılımıyla oluşan 4 kişilik denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler yılda en az bir defa rutin olarak ve şikâyet olması halinde her zaman yapılır.
Denetimlerde; üretimde kullanılan kaymağın Kızılırmak Deltasında yetişen mandaların sütünden üretilip üretilmediği ile üretim metodunun tescile uygunluğuna bakılacaktır. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
