Coğrafi işaretli ürün · Van
Van’da haşlanmış bütün yumurta, kıyma, pirinç ve bulgurlu karışımla kapatılır. İri köfteler salçalı suda patatesle pişirilir; sıcak, pişirme suyuyla sunulan yemek özellikle iftar ve davet sofralarında yer alır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Van Acem Köftesi nedir?
Van Acem Köftesi, Van’da haşlanmış bütün yumurta, kıyma, pirinç ve bulgurlu karışımla kapatılır. İri köfteler salçalı suda patatesle pişirilir; sıcak, pişirme suyuyla sunulan yemek özellikle iftar ve davet sofralarında yer alır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Bütün haşlanmış yumurta dolgusu
Haşlanıp soyulmuş yumurta bütün olarak kıymalı harcın içine yerleştirilir ve etrafı kapatılır. Pirinç, ince bulgur ve haşlanmış nohut köfte karışımına aittir; nohutun kırık olması tercihtir.
Patatesli salçalı su ve ikram
Hazırlanan köfteler doğranmış patatesle salçalı suda yaklaşık 40 dakika pişirilir. Yemek suyuyla birlikte sıcak servis edilir. Günlük öğün yanında iftar, düğün, bayram, festival ve misafir sofralarında yer alır.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Altı kişilik bileşen listesi
Aşağıdaki miktarlar 6 kişilik reçeteyi oluşturur.
- 1,5 litre su
- 12 adet haşlanmış yumurta
- 1 kg patates
- 0,6 kg kıyma
- 100 ml ayçiçeği yağı
- 100 g haşlanmış nohut
- 100 g pirinç
- 100 g kuru soğan
- 100 g salça
- 50 g köftelik ince bulgur
- 25 g tuz
- 15 g tarhun otu (yaprak kısımları)
- 10 g karabiber
- 10 g kimyon (isteğe bağlı)
- 10 g pul kırmızıbiber (isteğe bağlı)
- 10 g reyhan (isteğe bağlı)
Bütün yumurtayı kapatma
Kıyma, bulgur, pirinç, haşlanmış nohut, rendelenmiş soğan, baharatlar ve tuz homojen yoğrulur. Nohut tercihen kırıktır. Haşlanmış yumurtanın kabuğu soyulur; kıyma harcı avuçta açılıp yumurta tüm olarak yerleştirilir ve özenle kapatılır.
Salçalı suda pişirme
Ayçiçeği yağı ve salça ayrı tencerede kavrulur, su eklenir. Isındığında yumurtalı köfteler ve doğranmış patatesler katılır; yaklaşık 40 dakika pişirilir. Yemek pişirme suyuyla sıcak sunulur.
Homojen harç ve ustalık
Köfte bileşenleri homojen yapı kazanana kadar yoğrulur. Haşlanmış bütün yumurtayı ince ve kapanmış harç içinde tutmak ustalık gerektirir. Isınan salçalı suya hazırlanan köftelerle doğranmış patatesler birlikte alınır.
Yöresiyle bağı nedir?
Van ilinde uzun bir geçmişe sahip olan, üretimde kullanılan bileşenlerinin seçimi, hazırlanması ve servisi aşamaları ile ustalık becerisi gerektiren Van Acem Köftesinin; üretildiği Van ili ile ün bağı bulunur. Bu sebeplerle; Van Acem Köftesinin tüm üretim aşamaları, Van ilinde gerçekleştirilir. Van Acem Köftesinin üretildiği Van ili ile ün bağı bulunur.
Sicil yemeğin Kültür Portalında Van yemekleri arasında bulunmasını ve il mutfağındaki yerini aktarır. Bütün yumurtayı kıymalı harçla kapatma ve pişirme ustalığı Van ile ün bağına bağlanır.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Pişirilmesi tamamlanan Van Acem Köftesi; yemeğin suyu ile beraber servis tabağına alınır. Van Acem Köftesinin; sıcak sunulması ve tüketilmesi sicilde önerilen servis biçimidir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1710 tescil numaralı Van Acem Köftesi mahreç işareti olarak 5 Mart 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Van Acem Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün servisinin yapıldığı gıda işletmelerinde kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Van Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde; Van Ticaret ve Sanayi Odası, Van İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Van Aşçılar ve Pastacılar Derneğinin katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim merci tarafından gerçekleştirilir. Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir.
Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Van Ticaret ve Sanayi Odası tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetim merci tarafından, denetimde aranılacak kriterlere aşağıda yer verilmektedir: – Van Acem Köftesinin hazırlanmasında kullanılan bileşenler listesinin uygunluğu, – Van Acem Köftesinin hazırlanması ve servisi aşamalarının uygunluğu, – Van Acem Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi kullanım biçiminin uygunluğu denetlenir.
Denetim sırasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler denetlenen ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim merci, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
