Coğrafi işaretli ürün · Samsun
Samsun’un Terme ilçesinde farklı iç malzemelerle hazırlanan pide, açık biçimde odun ateşli kara fırında pişirilir. Kıymalı çeşitte soğanlı harç kullanılır; pideler genellikle kesilmeden, bütün olarak sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Terme Pidesi nedir?
Ürünün kimliği
Terme Pidesi; Samsun’un Terme ilçesinde farklı iç malzemelerle hazırlanan pide, açık biçimde odun ateşli kara fırında pişirilir. Kıymalı çeşitte soğanlı harç kullanılır; pideler genellikle kesilmeden, bütün olarak sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Açık biçim ve iç malzeme
Üstü açık bırakılan pide, bol iç malzeme ve odun ateşli kara fırında pişirme özellikleriyle ayrılır. Hamur kıvamı ve harç hazırlama işlemleri ustalıkla yürütülür.
İzinli iç harç seçenekleri
Kıymalı harçta soğan kullanılır. Kıymalı, peynirli, kuşbaşılı ve karışık çeşitler, farklı iç bileşenlerle hazırlanır ve tek reçetede birleştirilmez.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Hamurun hazırlanması
Hamur ve iç harç ayrı hazırlanır. Hamur un, su, tuz, maya ve şekerden yoğrulur; yaklaşık 20 dakika bekletilir. Bu süre bileşenlerin bütünleşmesi, mayalanma ve kabarma için uygulanır. Üretilecek porsiyon sayısına göre ihtiyaç kadar hamur hazırlanır; yoğurma kıvamı, dinlendirme ve pişirmeyi beklerken muhafaza koşulları birlikte gözetilir.
İç harç hazırlıkları
Kuşbaşı harç için but eti sinirlerinden ayrılır, açılıp ince doğranır; domates, biber, maydanoz ve tuz eklenir. Kıyma ve mikserde çekilmiş soğan ayrı krom kaplarda kavrulup soğutulur, sonra birleştirilir. Soğan yalnız kıymalı çeşitte kullanılır; standart porsiyonda 50 g’dır.
Peynir, çökelek ve işlenmiş etler
Kaşar ve beyaz peynir rendelenir ya da mikserde çekilir. Salamuradaki çökelekten günlük ihtiyaç kadar alınır; maydanozlu veya maydanozsuz hazırlanabilir. Sucuk ve pastırma ihtiyaç kadar kesilir. Harç stokları tazelik gözetilerek ayarlanır; tüm işlemlerde ilgili hijyen koşulları uygulanır.
Kıymalı çeşidin porsiyon reçetesi
- 100 g kavrulmuş kıyma
- 50 g kavrulmuş soğan
- 200 g dinlendirilmiş hamur
- 50 g yağ.
Çökelekli çeşidin porsiyon reçetesi
- 100 g çökelek
- 10 g maydanoz
- 75 g yağ
- 200 g dinlendirilmiş hamur.
Kaşar peynirli çeşidin porsiyon reçetesi
- 100 g rendelenmiş kaşar peyniri
- 75 g yağ
- 200 g dinlendirilmiş hamur.
Sucuklu çeşidin porsiyon reçetesi
- 100 g ince doğranmış sucuk
- 75 g yağ
- 200 g dinlendirilmiş hamur.
Kuşbaşılı çeşidin porsiyon reçetesi
- 70 g sinirsiz dana eti
- 30 g domates
- 20 g sivri biber
- 50 g yağ
- 200 g hamur.
Pastırmalı çeşidin porsiyon reçetesi
- 100 g ince doğranmış pastırma
- 100 g yağ
- 200 g dinlendirilmiş hamur.
Karışık çeşidin porsiyon reçetesi
- 50 g sinirsiz dana eti
- 20 g pastırma
- 20 g rendelenmiş kaşar
- 15 g domates
- 5 g biber
- 200 g dinlendirilmiş hamur.
Özel kuşbaşı etli çeşidin porsiyon reçetesi
- 125 g sinirsiz dana eti
- 100 g yağ
- 200 g dinlendirilmiş hamur. İsteğe göre sivri biber, domates ve başka iç malzemeler eklenebilir.
Biçim verme ve pişirme
Bir porsiyon 70–80 cm, bir buçuk porsiyon 100–110 cm uzunlukta; iki seçenek de yaklaşık 15 cm genişlikte açılır. Harç tercihe göre yerleştirilir, kenarlar hafifçe içe kıvrılır ve üstü açık bırakılır. Usta, hamur ve harç kıvamı ile fırın sıcaklığını gözetir. Meşe odunu ateşli taş fırında sicilin “nar rengi” dediği renge ulaşana kadar pişirilir; üst hamur kısmına yağ sürülür.
Karışık ve yumurtalı seçenekler
İçler ayrı çeşitler olarak veya tüketicinin tercihine göre karıştırılarak ya da bölümler halinde yerleştirilebilir. İstenirse tek veya çift yumurta, yalnız sarısıyla ya da akıyla birlikte eklenebilir. Yumurta pişirmenin sonuna yaklaşırken eklenir; sarısı dağıtılmaz ve pideyle aynı zamanda pişmesinin tamamlanmasına dikkat edilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Ürünün Mahreç İşaret Olmasına İlişkin Bilgi ve Belgeler: Terme ilçesi uzun yıllardır Terme Pidesini tam lezzetiyle yapan birçok usta yetiştirmiştir. Terme Pidesinin asıl lezzeti de pide ustasının maharetidir. Ustalarımızın da yetişme yeri asıl olarak Terme’dir. Yıllardır pidemizin değişmeyen lezzeti ile pide, Terme ilçemiz için bir sembol haline gelmiştir. Türkiye’nin her yerinden Terme Pidesi siparişleri alınmaktadır.
Güzergâhı Terme olan birçok yolcu Terme Pidesini yemeden Terme’den ayrılmazlar.
Birçok yazılı veya görsel medyada Terme Pidesini birçok kez haber yapmışlardır. Terme Pidesi ile ilgili tüm bu olumlu olaylar sonucu birçok bölgede Terme Pidesi adı altında işletmeler açılmıştır. Böylelikle Terme Pidesi, Terme’de doğarak Türkiye’nin birçok alanına Terme Pidesi unvanıyla yayılmıştır.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Müşterinin isteğine göre parçalara bölünerek veya bütün halinde servis yapılır.
Servis biçimi
Genellikle bütün olarak servis edilir; tüketicinin tercihine göre parçalara da bölünebilir. Bütün veya parçalı sunum ayrı ürün reçeteleri oluşturmaz.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Terme’deki ustalık geleneği
Sicil, Terme’de yetişen pide ustalarının bilgisini ürünün yöreyle bağının temeli olarak açıklar. Terme’de doğup başka yörelerde de bu adla tanınması; siparişler, yolcuların ilgisi ve basında yer alması sicildeki ün açıklamasının parçalarıdır. Bu anlatım güncel satış veya ziyaretçi istatistiği değildir.
Tescil ve denetim bilgileri
Denetim kapsamı
Denetimde hazırlanan hamurun gramajı; bir ve bir buçuk porsiyonun fiziksel ölçüleri; sekiz çeşidin malzeme miktarları; kuşbaşı etin uygunluğu; hamur ve içlerin tazeliği; pişme kıvamı, lezzet ve ambalajın uygunluğu incelenir. Şehir dışı denetimlerde işletmenin bağlı olduğu ticaret odasından destek istenebilir.
İşaret kullanım biçimi
Coğrafi işaretin kullanım biçimi markalamadır.
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
129 tescil numaralı Terme Pidesi mahreç işareti olarak 02.03.2010 tarihinde tescil edilmiştir. Coğrafi işaret koruması 31.03.2008 tarihinden itibaren geçerlidir.
Denetim düzeni
Terme Pidesi coğrafi işaretinin usulüne uygun üretilmesi ve sunuma yönelik tüm işletmelerin denetimi; Terme Ticaret Odası koordinatörlüğünde, Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Terme İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden toplam iki uzman, Terme Belediyesinden bir uzman olmak üzere toplam 4 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilecektir.
Terme Pidesinin üretim, pazarlama ve satış dâhil olmak üzere tüm evrelerine yönelik habersiz kontroller yılda en az 1 kez ve ihtiyaç duyulduğunda veya şikâyet halinde her zaman yapılacaktır. Denetime ilişkin raporlar Özler Pide ve Çorba Salonu Otomotiv İnşaat Arı. San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından TÜRKPATENT’e her yıl gönderilir.
Denetim merciinin yapacağı şehir dışı denetimlerde denetlenecek firmanın bağlı olduğu ticaret odasından destek talep edebilir.
- Üretime hazır olan pide hamurunun gramajı
- Üretilmiş olan ve tüketime hazır 1 porsiyon pidenin fiziki ölçüleri
- Üretilmiş olan ve tüketime hazır 1,5 porsiyon pidenin fiziki ölçüleri
- Kıymalı pide, çökelekli pide, kaşar peynirli pide, sucuklu pide, kuşbaşılı pide, pastırmalı pide, karışık pide ve özel kuşbaşılı etli pidenin üretiminde kullanılan tüm malzemelerin gramaj ve miktar olarak uygunluğu
- Kuşbaşı etin uygunluğu
- Pide üretiminde kullanılan malzemelerin tazeliği ve özelliği (iç malzemeler ve hamur açısından)
- Pidenin pişme kıvamı ve lezzeti
- Paketlemenin (ambalajın) uygunluğu Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
