Coğrafi işaretli ürün · Konya
Konya’nın Karapınar ilçesinde buğday, kenevir ve menengiç ayrı ayrı kavrulup karıştırılır. Zeytinyağı ve tuzla hazırlanan yöresel atıştırmalık, bütün mevsimlerde sıcak veya soğuk tüketilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Karapınar Kavurgası nedir?
Karapınar Kavurgası, buğday, kenevir ve menengiçin kavrulup karıştırılmasıyla hazırlanan Karapınar yöresine ait atıştırmalık bir üründür. Geçmişte kış akşamlarında yatmadan önce meyvenin yanında tüketilirdi.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Buğday ve bileşenler
Harmandan kalkan buğdaylar ihtiyaca göre harman sahibi tarafından kısımlara ayrılır.
Önce evin unluk ihtiyacı olan buğday ayrılır.
Daha sonra, gelecek sene için tohumluk, hayvanlar için yemlik, harmanı olmayanlar için bulgurluk ayrılır.
Karapınar Kavurgasının temel bileşeni buğdaydır.
Kavurma ve karışım
Buğday, kenevir ve menengiç ayrı ayrı kavrulur; son aşamada birleştirilip karıştırılır. Ürüne zeytinyağı ve tuz katılır.
Nasıl hazırlanır?
Kavurgalık buğdayın temini
Karapınar Kavurgasında kullanılan buğday tercihen coğrafi sınırdan temin edilir.
Malzemeler ve ölçüler
- 2 kg buğday
- 100 ml zeytinyağı
- 300 g kenevir
- 100 g menengiç
- 10 g tuz
Buğdayın haşlanması
Buğdaylar bir kaba alınır ve 15–20 dk. haşlanır.
Buğday, kenevir ve menengicin ayrı kavrulması
Haşlanan buğday sac üzerine alınır, zeytinyağı dökülür ve buğdaylar 20 dk. kadar sac üzerinde kavrulur. Kavrulurken sürekli karıştırılır. Karıştırma işlemi yörede kılamır adı verilen kurutulmuş ot demetinden üretilen bir süpürge ile yapılır. Kavrulma işlemi tamamlandıktan sonra bir tepsiye alınır. Aynı sac üzerinde kenevir ve tuz ilave edilerek 10 dk. kavrulur. Kavrulan buğday üzerine kavrulan kenevir koyulur.
Kavrulma işleminin son aşaması menengicin de kavrulmasıdır.
Sac üzerine menengiç alınır ve 10 dk. sürekli karıştırılarak kavrulur.
Nasıl muhafaza edilir?
Kalan buğdaylar da kavurga yapmak için saklanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Karapınar Kavurgasının coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Nasıl sunulur ve kullanılır?
Geçmişte kış akşamlarında yatmadan önce meyvenin yanında tüketilirdi. Günümüzde ise beslenme alışkanlıklarının değişmesiyle tüm mevsimlerde tüketilir hale gelmiştir. Menengiçler de tepsi üzerine alınır ve el yordamı ile 2 dk. daha karıştırılır ve tüketime hazır hale gelir. Karapınar Kavurgası sıcak ya da soğuk şekilde tüketilebilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Karapınar kavurgası Karapınar mutfak kültürünün önemli bir atıştırmalık yiyeceğidir ve coğrafi sınırda uzun bir geçmişi vardır. Karapınar Kavurgasının coğrafi sınırda uzun bir geçmişi vardır. Karapınar ilçesinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Bu sebeple coğrafi sınır ile bağı bulunan Karapınar Kavurgasının tüm üretim aşamaları, coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1695 tescil numaralı Karapınar Kavurgası mahreç işareti olarak 29 Ocak 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Karapınar Kavurgası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Karapınar Kavurgası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Karapınar Ticaret ve Sanayi Odası koordinatörlüğünde, Karapınar Ticaret ve Sanayi Odası, Karapınar Ticaret Borsası ve Karapınar Ziraat Odası Başkanlığı konuda uzman birer kişinin katılımı ile oluşan 3 kişilik denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Denetimler, düzenli olarak yılda en az bir kere, ayrıca şikâyet üzerine ve gerekli görülen hallerde ise her zaman yapılır.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu, üretim metoduna uygunluk ve Karapınar Kavurgası ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
