Coğrafi işaretli ürün · Kastamonu
Kastamonu mutfağında siyez bulguru, sebzeler ve çeşitli yeşilliklerle pişirilir; ekşi ayran veya yoğurt karışıma katılır. Son tereyağlı sosla sıcak sunulan pilav, hasat kutlamalarında ve toplu sofralarda birlikte hazırlanır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗İhsangazi Ekşili Pilavı nedir?
Siyez bulgurunun sebze ve yeşilliklerle pişirilip ekşi ayran veya yoğurtla tamamlandığı Kastamonu pilavıdır. Son aşamada tereyağlı sos kullanılır ve sıcak sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Siyez bulguru ve yeşillikler
413 tescil numaralı Kastamonu Siyez Bulguru kullanılır. Maydanoz, dereotu, ebegümeci, ısırgan, nane, yeşilbiber yaprağı ve asma yaprağı sicildeki yeşilliklerdir.
Ekşi ayran ve son yağ
Ekşi ayran veya yoğurt, pişmekte olan bulgura yeşilliklerle katılır. Son tereyağlı sos pilavın üzerine dökülerek sıcak sunulur.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Ana pilavın malzemeleri
3 su bardağı Kastamonu Siyez Bulguru – 1 adet kuru soğan – 2 adet yeşil biber – 30 ml ayçiçek yağı – 30 g tereyağı – 4 su bardağı su – 10 g salça (domates ve biber salçası karışımı) – 2,5 su bardağı ekşi ayran ya da 300 g yoğurt – 6 g tuz – 5 g pul biber – 7 g kuru nane
Yeşilliklerin türleri ve miktarları
Yeşillikler: 1’er demet maydanoz, dereotu, ebe gümeci, taze ısırgan otu, ¼ demet yeşil soğan, yarım bağ nane, yarım bağ yeşilbiber yaprağı, 5–6 adet asma yaprağı
Siyez bulgurunu yıkama ve sebzeleri kavurma
Ayıklanan ve yıkanan Kastamonu Siyez Bulguru süzgeçle süzülür. Yeşilbiber ve soğan yemeklik olarak doğranıp ayçiçek yağında rengi dönene kadar kavrulur.
Pilavın pişirilmesi
Kavrulan karışıma domates salçası, acı biber salçası ve Kastamonu Siyez Bulguru eklenip 1–2 dakika kavrulduktan sonra üzerine 4 su bardağı su ilave edilerek 20 dakika pişirilir. Ekşi ayran ya da yoğurt ile ince doğranmış yeşillikler ilave edilip 5 dakika daha pişirilir. Pişen pilava tuz, pul biber ve kuru nane eklenip 1–2 taşım daha kaynatılır. Tencerenin altı kapatılıp beklemeye alınır.
Yöresiyle bağı nedir?
Kastamonu ili mutfağının en çok bilinen yemeklerinden olan İhsangazi Ekşili Pilavının geçmişi eskiye dayanır.
Denetim düzeni
İhsangazi Ekşili Pilavının geçmişi eskiye dayanır ve coğrafi sınıra özgü üretim metodu vardır. Üretiminde, aynı coğrafi sınırdan elde edilen 413 sayı ile tescilli Kastamonu Siyez Bulguru kullanılır. Coğrafi sınır ile ün bağı bulunan İhsangazi Ekşili Pilavının tüm üretim aşamaları coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Üretimde 413 sayı ile tescilli Kastamonu Siyez Bulgurunun kullanılması. Üretim metoduna uygunluk. İhsangazi Ekşili Pilavı ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Bakır bir tavada tereyağı kızdırılır, köpürdüğü zaman pilavın üzerine gezdirilerek döküldükten sonra sıcak olarak servis edilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Siyez hasadı ve ortak hazırlık
Pilav düğün ve bayramlarda geleneksel olarak sunulur. Yörede buğday hasadından sonra siyez hasadını kutlamak için köy meydanlarında bir araya gelinip birlikte pişirilmesi gelenektir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
892 tescil numaralı İhsangazi Ekşili Pilavı mahreç işareti olarak 17 Eylül 2021 tarihinde tescil edilmiştir. İhsangazi Ekşili Pilavı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, İhsangazi Ekşili Pilavı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
İhsangazi Ekşili Pilavı; 413 sayı ile coğrafi işaret olarak tescilli Kastamonu Siyez Bulguru, soğan, yeşilbiber, tuz, pul biber, nane, tereyağı, salça, dereotu, maydanoz, nane, ısırgan, yeşilbiber yaprağı, ebe gümeci ve asma yaprağı kullanılarak pişirilen, ekşi ayran ya da ekşi yoğurt katılıp üzerine tereyağlı sos gezdirilerek hazırlanan yöresel bir pilavdır.
Uzman desteği ve hakların korunması
Denetim mercii, gerektiğinde ilgili alanda uzman kişilerden yararlanabilir veya hizmet satın alabilir.
Denetim komisyonu
Denetimler İhsangazi Belediyesinin koordinasyonunda yürütülür. Belediye, İhsangazi Şoförler ve Otomobilciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası, İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve İhsangazi Siyez Buğdayı Üreticileri Derneğinden birer uzmanla dört kişilik merci oluşur. Düzenli denetim yılda bir, ayrıca ihtiyaç veya şikâyet halinde yapılır.
