Coğrafi işaretli ürün · Hatay
Hatay’da irmik, şeker ve Antakya Künefelik Peyniriyle hazırlanır. Pişen irmiğe katılan peynir, tokmakla dövülüp karıştırılarak eritilir; sünen yapısını koruması için sıcak sunulur ve isteğe bağlı kuruyemiş veya tarçınla süslenir.
UNESCO ilişkisiHatay gastronomi kültürüGastronomi şehriyle ürün ilişkisiUNESCO ile Yaşatılanlar →
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Hatay Peynirli İrmik Helvası nedir?
Hatay Peynirli İrmik Helvası; irmik, beyaz toz şeker, su, Antakya Künefelik Peyniri, tereyağı veya sıvıyağ ve isteğe bağlı çam fıstığı, Antep fıstığı, tarçın ile yapılan bir tatlıdır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Coğrafi işaretli peynir
Hatay Peynirli İrmik Helvasının yapımında 979 tescil numaralı Antakya Künefelik Peyniri kullanılır.
Sünen yapı ve sıcak sunum
Antakya Künefelik Peyniri pişmiş irmiğe eklenir ve eriyip sünene kadar aynı yönde karıştırılır. Helva, peynir soğuyup sertleşmeden sıcak sunulur.
Nasıl hazırlanır?
Malzemeler ve ölçüler
Malzeme miktarları 5 kişilik tarif içindir.
- 160 g irmik
- 200 g beyaz toz şeker
- 600 g su
- 300 g Antakya Künefelik Peyniri
- 30 g tereyağı / sıvıyağ
- 8 g tarçın (isteğe bağlı)
- 5 g Antep Fıstığı (isteğe bağlı)
- 5 g çam fıstığı (isteğe bağlı)
İrmiğin yağda kavrulması
Tereyağını ya da sıvıyağ tavada eritilip 160 g irmik üzerine dökülür ve orta büyüklükteki ocakta, orta ateşte yaklaşık 2–3 dakika sürekli karıştırılarak kavrulur. Kısık ateşe alıp irmik pembeleşene kadar kavrulur.
Su ve şekerin eklenmesi
600 g su irmiğin üzerine dökülür daha sonra 200 g beyaz toz şeker eklenerek karıştırmaya devam edilir.
Peynirin eritilmesi ve süsleme
İrmik biraz suyunu çekip uygun kıvama gelene kadar kısık ateşte karıştırılarak pişirilir. Antakya Künefelik Peyniri ince parçalar halinde doğranır ve pişen irmiğe eklenir. Tahta tokmakla dövülerek aynı yönde karıştırılır. Antakya Künefelik Peyniri, helvanın içinde iyice eriyip sünmeye başlayıncaya kadar karıştırmaya devam edilir. İsteğe bağlı Antep Fıstığı, çam fıstığı, tarçın ile süslenir.
Yöresiyle bağı nedir?
Hatay ilinde uzun yıllardır kendine has üretim metodu ile üretilen, hazırlanması ve pişirilmesi ustalık becerisi ve emek isteyen Hatay Peynirli İrmik Helvasının üretim aşamaları ustalık becerisi gerektirir. Bu sebeplerle; üretildiği Hatay ili ile ün bağı bulunan Hatay Peynirli İrmik Helvasının tüm üretim aşamaları, Hatay ilinde gerçekleştirilmelidir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Hatay Peynirli İrmik Helvası sıcak olarak ve peyniri soğuyup sertleşmeden servis yapılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1669 tescil numaralı Hatay Peynirli İrmik Helvası mahreç işareti olarak 16 Aralık 2024 tarihinde tescil edilmiştir. Hatay Peynirli İrmik Helvası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajının üzerinde kullanılır. Ürünün kendisi veya ambalajının üzerinde kullanılamadığında, Hatay Peynirli İrmik Helvası ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Hatay Valiliğinin koordinatörlüğünde; Hatay Valiliği ile Hatay İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim merci tarafından gerçekleştirilir. Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir. Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Hatay Valiliği tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetim merci tarafından, denetimde aranılacak kriterlere aşağıda yer verilmektedir: – Üretimde kullanılan bileşenler listesinin uygunluğu, – Üretim metodunun uygunluğu, – Hatay Peynirli İrmik Helvası ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanım biçiminin uygunluğu. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
UNESCO ile bağlantısı
Hatay gastronomi kültürü: Hatay Peynirli İrmik Helvasında kavrulan irmiğe peynir eklenir; tahta tokmakla dövülüp aynı yönde karıştırılır. Peynir helva içinde eriyip uzayan bir yapı oluşturur. Sıcak sunulan tatlı, Hatay’ın peynirli tatlı geleneğindendir. Bu bağlantı ürünün ayrı bir UNESCO tescili olarak değil, belirtilen gastronomi kültürüyle ilişkisi kapsamında gösterilir.
