Coğrafi işaretli ürün · Mersin
Mersin’in Erdemli ilçesinde yetiştirilen sarı renkli limondur. Bol sulu ve aromalı meyvesinin ucu belirgin biçimde sivridir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Erdemli Lamas Limonu nedir?
Erdemli Lamas Limonu ağacı kök, gövde, dallar ve yapraklardan oluşur. Erdemli Lamas Limonunun meyveleri sarı renkli ve yüksek kalitede olup bol sulu, aromalı ve verimi yüksektir.
Ayırt edici özellikleri
Pürüzsüz ve orta kalın kabukludur.
Stil ucu belirgindir. Bu yüzden meyveler açıkça belirgin bir şekilde sivridir.
Ağaçları kuvvetlidir.
Periyodisiteye eğilimi vardır.
Oransal olarak dikenlidir.
Erdemli Lamas Limonu kimyasal ve pomolojik değerleri aşağıdaki gibidir.
Bitki ve meyve özellikleri
Meyveler uzun ve silindiriktir.
Meyveleri erken olgunlaşır.
Ağaçlar, normal olarak 4–5 yaşlarında meyve vermeye ve gövdesi kalınlaşmaya başlar.
Biçim ve ölçüler
Gövde çapı 10–11 yaşlarında 10 cm’ye ulaşır.
Erdemli Lamas Limonu Nasıl Yetiştirilir?
Hazırlama işlemleri
Erdemli Lamas Limonunun dikim aralığı, toprak yapısı, meyil ve anaca göre değişebilmektedir. 6,5×6,5 m, 6×6 m veya 6×7 m şeklinde dikilebilir. Normal büyümüş bir ağaç Nisanın ilk haftasından itibaren çiçeklenmeye başlar ve çiçeklenme faaliyeti yaklaşık 20 gün sürerek meyveye döner.
Gübreleme işlemi
Mart ayı itibariyle gübreleme ve yabancı ot mücadelesi yapılır.
Sulama ve çapalama
Genelde nisan ayı itibari ile yağış durumuna ve toprak yapısına göre sulama başlar. Damla sulama sistemi kullanıldığında, verim ve kalite artışı olur. Budama; uçkurutan tehlikesine karşı hava sıcaklığının 20–25 C’nin üzerinde olduğu dönemlerde, kış aylarındaki durgun dönemlerde ise kuru dalların alınması şeklinde yapılır.
Gübreleme — 2. aşama
Haziran ayı bakımlarında, sürüm ve sulamadan önce yaz dönemi gübrelemesi yapılır. Mayıs ayında meyve tutumu ile büyümeye başlayan meyveler, ekim ayında normal büyüklüğüne ulaşır ve ilk yağmurlarla beraber daha da olgunlaşan meyveler yeşil renginden sarı rengine dönüşür.
Hasat işlemi
Kasım ayında aroma lezzeti ile yenilebilecek duruma gelir ve hasat dönemi başlar. Ekim ayında birinci yağmurdan sonra kış aylarındaki aşırı nem ve mantarı hastalıklara karşı, bakır %50 metalik bakır oksiklorür ile ilaçlama yapılır.
Gübreleme — 3. aşama
İlkbahar gübrelemesi şubat ve mart aylarında, yaz gübrelemesi ise haziran başlarında yapılır. Gübreleme programı, toprak ve yaprak analiz sonuçları doğrultusunda yapılır.
Hasat — 2. aşama
Meyveler kasım ayından itibaren hasat edilebilir.
Hasat edilen meyveler önce depo için ambalajlanır ve bir süre dinlendirildikten sonra uzun süre doğal depolara nakledilir.
Tablo-1: Üretim aşamaları ve koşulları
Sicil belgesinin 2. sayfasında yer alan üretim aşamaları ve koşulları, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Yetişme ve hasat dönemi
Hasat kasım ayı başlarında başlayıp şubat ayına kadar devam eder. Meyve geç hasat edilirse puflaşma oluşabilir.
Muhafaza koşulları
Muhafazaya uygundur. Depolamaya uygun olduğundan, uzun süre depolanabilir ve taze limonun piyasada olmadığı dönemlerde de piyasaya sürülür. Hasat döneminden sonra dalında da bir süre daha muhafaza edilebilse de, bunların hasattan sonra doğrudan pazara sunulması gerekir, depolanması uygun değildir.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Erdemli ilçesi, diğer limon yetişen bölgelere göre coğrafi yapısı nedeniyle, sıcaklık kış aylarında ortalama 10C olup 0C’nin altına çok nadiren düşen ve yaz aylarında ortalama 30 C olup 35 C’nin üzerine pek çıkmayan bir iklime sahiptir.
Akdeniz’e kıyısı olması ve kuzeyde Toros Dağları tarafından soğuklardan korunmuş olması nedeniyle düzenli, ılık ve nem oranı normalden daha yüksek olan Türkiye’nin önemli mikro klimalarından biri olarak özel bir iklime sahiptir. Bu yöredeki coğrafi faktörler ve iklim, Erdemli Lamas Limonunu benzer limonlardan tat, kalite açısından ayrıştırır.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
466 tescil numaralı Erdemli Lamas Limonu menşe adı olarak 21 Ekim 2019 tarihinde tescil edilmiştir. Coğrafi işaret ibaresi, marka ibaresinden küçük olmamak üzere ambalajda yer alır.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler Erdemli İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinatörlüğünde yapılır. Mersin İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü ve Erdemli Ziraat Odasından görevlendirilen uzmanlar en az üç kişilik denetim merciini oluşturur. Denetim 6769 sayılı Kanuna göre yılda bir kez; ihtiyaç veya şikâyet halinde her zaman yapılır.
Yapılacak denetimlerde meyve ağırlığı, uzunluğu, genişliği, meyve indeksi ve kabuk kalınlığı kontrol edilecektir. Numune analizlerinde ise asitlik, suda çözünen kuru madde ve usare miktarına bakılacaktır. Ayrıca şikayet halinde veya özel durumlarda ise renk, hue, chroma, früktoz, glikoz, sakkaroz ve askorbik asit analizlerinin de yapılması gerekir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
