Coğrafi işaretli ürün · Edirne
Edirne’de Kıvırcık süt kuzusunun ciğeri, tescilli İpsala Pirinci, kuş üzümü ve dolmalık fıstıkla hazırlanan harç gömlek yağına sarılır. Üzerine yumurta sürülen sarma fırında kızartılır; porsiyonluk veya bütün hazırlıkla sıcak sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Edirne Ciğer Sarma nedir?
Edirne Ciğer Sarma, Kıvırcık süt kuzusunun ciğerli ve pirinçli harcının gömlek yağına sarılıp fırında pişirildiği yemektir. Gömlek yağı hem dolgunun kabı hem dış örtüsüdür.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Kıvırcık kuzu ve İpsala Pirinci
Kıvırcık süt kuzusunun ciğeri ve gömlek yağı kullanılır. Harçta 196 sayı ile tescilli İpsala Pirinci, kuş üzümü ve dolmalık fıstık bulunur; pirincin tescili yemeğin ayrı tescil statüsünü değiştirmez.
Porsiyonluk veya bütün sarma
Ön hazırlanan ciğerli harç gömlek yağına kapatılır. Üzerine yumurta sürülüp 180–200 °C fırında kızartılır; porsiyonluk veya bütün biçimde sıcak sunulur.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Kuzu girdisi
Coğrafi sınırda yetişen Kıvırcık ırkı süt kuzusunun ciğeri ve gömlek yağı kullanılır. Sicildeki 25 kg sınırının canlı veya karkas ağırlık temeli için teyit kaydı açıktır.
Bileşenler ve ölçüler
- Bir takım kuzu karaciğeri ve kuzu gömleği
- 250 g İpsala Pirinci
- 1 kuru soğan, 1 demet taze soğan, 1 demet taze nane
- Yarımşar demet maydanoz ve dereotu
- 1 yumurta, 50 ml zeytinyağı
- 70 g kuş üzümü, 23 g dolmalık fıstık
- 16 g tuz, 8 g karabiber, 8 g kırmızıbiber, 6 g yenibahar
- 200 ml sıcak su
Gömlek ve iç harcın hazırlanması
Kuzu gömleği sıcak suda yumuşatılıp elle açılır. Porsiyonluk üretimde kâseye, bütün üretimde tepsiye yayılır. Ciğer kuşbaşı; soğanlar ve yeşillikler ince doğranır. Pirinç yıkanıp süzülür, yumurta çırpılır.
Kuru soğan ve dolmalık fıstık zeytinyağında kavrulur. Ciğer eklenerek kavurmaya devam edilir. İpsala Pirinci, tuz, karabiber ve yeşillikler katılıp hafifçe kavrulur; kuş üzümü, yenibahar ve sıcak su eklenir. Harç suyunu çekene kadar kısık ateşte pişirilir ve 10–15 dakika dinlendirilir.
Sarma ve fırınlama
Harç kuzu gömleğine konur. Kenarlar yuvarlak biçimde birleştirilip ters çevrilerek tepsiye yerleştirilir. Üzerine çırpılmış yumurta sürülüp kırmızı toz biber serpilir ve 180–200 °C’de kızartılır.
Yöresiyle bağı nedir?
Edirne Ciğer Sarmanın geçmişi eskiye dayanır. Edirne ilinin kültüründe ve mutfağında önemli bir yere sahiptir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Edirne Ciğer Sarmanın üretim aşamalarının tamamı, coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Edirne Ciğer Sarma sıcak servis edilir. Sicilde porsiyonluk veya bütün olarak hazırlanabileceği belirtilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sicil, Edirne Ciğer Sarmanın eski yıllarda özellikle Hıdrellez döneminde yapıldığını belirtir. Bu dönem hayvanların yavrulama zamanına denk geldiğinden yemek, doğanın uyanışı ve baharın gelişiyle ilişkilendirilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1186 tescil numaralı Edirne Ciğer Sarma mahreç işareti olarak 3 Ağustos 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Edirne Ciğer Sarma ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Edirne Ciğer Sarma ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Yapılışında; kıvırcık ırkından 25 kg’ı geçmeyen süt kuzuları ile coğrafi işaret olarak 196 sayı ile tescilli İpsala Pirinci kullanılır.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Edirne Ticaret ve Sanayi Odası koordinasyonunda ve Edirne İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Edirne Ticaret Borsası ile Edirne Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinden konuda uzman birer temsilciden oluşan üç kişilik denetim mercii tarafından yerine getirilir. Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, şikâyet ve gerekli görülmesi durumunda ise her zaman yapılır.
Denetim mercii tarafından; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu; üretim metoduna uygunluk ile Edirne Ciğer Sarma ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu denetlenir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
