Coğrafi işaretli ürün · Diyarbakır
Diyarbakır’da taze bakla, ön pişmiş kırmızı et ve yeşil biberle birleştirilir; kemikli kuzu eti tercih edilir. Salça ve demlenmiş sumak suyuyla kısık ateşte pişirilen yemeğin üzerine servis sırasında dövülmüş sarımsak veya sarımsak suyu eklenir.

Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Diyarbakır Bakla Meftunesi nedir?
Diyarbakır Bakla Meftunesi, taze baklanın et, yeşil biber ve demlenmiş sumak suyuyla pişirildiği ekşili yemektir. Sarımsak servis aşamasında kullanılır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Taze bakla ve et
Kırmızı et kullanılır; kemikli kuzu eti tercih edilir. Bakla ayıklanıp kararmaması için suda tutulur; et suyunu bırakıp çekene kadar ön pişirilir.
Sumak ve son sarımsak
Sıcak suda demlenen sumak suyu baklalı karışıma eklenir. Yaklaşık otuz dakikalık kısık ateş pişirmesinin ardından dövülmüş sarımsak veya sarımsak suyu sunumda katılır.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Bileşenler ve hazırlık
Sicildeki tarif 6 kişilik ölçülerle verilir.
Malzemeler (6 kişilik)
- 750 ml su,
- 500 g bakla,
- 500 g kırmızı et (tercihen kemikli kuzu eti),
- 75 g sumak,
- 30 g tereyağı,
- 30 g domates salçası ve/veya biber salçası,
- 20 g pul kırmızıbiber,
- 2 adet yeşilbiber,
- 15 g sarımsak,
- 15 g tuz.
Hazırlama ve pişirme
Genellikle tane şeklinde seçilen sumaklar sıcak suda bekletilerek demlenmeye bırakılır.
Ayıklanmış ve yıkanmış olan taze baklalar, kararmaması için uygun bir şekilde suda bekletilir.
Bir tencereye tereyağı konularak eritilir ve etler de eklenerek suyunu bırakıp tekrar çekene kadar özenle pişirilir. Üzerine salça, tuz ve pul kırmızıbiber eklenerek karıştırılır.
Doğranmış baklalar ve yeşilbiber aynı tencereye konularak karıştırılır. Demlenmiş olan sumak suyu ile sıcak su eklenerek kısık ateşte ortalama 30 dakika pişirilir.
Diyarbakır Bakla Meftunesinin hazırlanmasında; özellikle baklaların kararmaması, etin yeterince pişirilmesi ve sumağın demlenmesi aşamaları ustalık becerisi gerektirir.
Yöresiyle bağı nedir?
Diyarbakır ilinde uzun bir geçmişe sahip olarak üretilen, hazırlanması ve pişirilmesi ustalık becerisi gerektiren, ürün hazırlamada kullanılan bileşenler ve üretim metodu bakımından farklılaşan Diyarbakır Bakla Meftunesinin; Diyarbakır ili ile ün bağı bulunur. Bu sebeplerle; Diyarbakır Bakla Meftunesinin tüm üretim aşamaları, Diyarbakır ilinde gerçekleştirilir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Diyarbakır Bakla Meftunesinin servisinin yapılmasında üzerine dövülmüş sarımsak ve/veya sarımsak suyu eklenir.
Diyarbakır Bakla Meftunesinin; sıcak sunulması ve tüketilmesi sicilde önerilen servis biçimidir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Geçmişi ve yöre mutfağındaki yeri
Diyarbakır ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan Diyarbakır Bakla Meftunesi özellikle günlük öğünlerde tüketimin yanı sıra; misafir ağırlama, düğün, bayram, festival gibi özel günlerde de ikram edilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Denetim düzeni
Denetimler; Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinin koordinatörlüğünde; Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi ile Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim merci tarafından gerçekleştirilir.
Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir. Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetimde incelenen özellikler
- Üretimde kullanılan bileşenler listesinin uygunluğu,
- Diyarbakır Bakla Meftunesinin hazırlanması, pişirilmesi ve servisi aşamalarının uygunluğu,
- Diyarbakır Bakla Meftunesi ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanım biçiminin uygunluğu.
Denetim sırasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler denetlenen ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim merci, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki kayıt ve işaret kullanımı
- Tescil numarası: 1553
- Tescil tarihi: 06.03.2024
- Başvuru numarası: C2023/000242
- Başvuru tarihi: 25.09.2023
- Sicildeki ad: Diyarbakır Bakla Meftunesi
- Ürün ve resmî grup: Yemek/Yemekler ve çorbalar
- İşaret türü: Mahreç işareti
- Tescil ettiren: Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi
- Sicilde kayıtlı adres: Dağkapı Elazığ Cad. Yenişehir DİYARBAKIR
Diyarbakır Bakla Meftunesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi ürünün servisinin yapıldığı gıda işletmelerinde kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
