Coğrafi işaretli ürün · Çankırı
Çerkeş’te yerel pırasanın haşlanmış yaprakları, yağsız dana kıyması ve Osmancık pirinçli harçla uzunlamasına sarılır. Soğukta kısa dinlendirilen harçla hazırlanan dolmalar salçalı pişirme sosuyla kısık ateşte pişirilir ve sıcak sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Çerkeş Pırasa Dolması nedir?
Çerkeş Pırasa Dolması, yerel pırasa yapraklarının dana kıymalı ve Osmancık pirinçli harçla sarılıp salçalı suda pişirildiği yemektir. Pırasanın yaprakları sarma yapılmadan önce haşlanarak yumuşatılır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Yerel pırasa ve Osmancık pirinci
Çerkeş’te yetişen pırasanın haşlanmış yaprakları kullanılır. Yağsız dana kıyması, Osmancık pirinci ve baharatlı harç yaprağa uzunlamasına sarılır.
Harçta kısa soğuk dinlendirme
Harç +4 °C’de 10 dakika dinlendirilir. Bu koşul bitmiş dolmanın saklama ömrü değildir; dolma salçalı pişirme sosunda yarım saat pişirilip sıcak sunulur.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Pırasa seçimi ve reçete kapsamı
Çerkeş Pırasa Dolmasının üretiminde kullanılan pırasa, coğrafi sınırda yetişir. Yaklaşık 10 kişilik Çerkeş Pırasa Dolması üretmek için gerekli bileşenlere ve üretim metoduna aşağıda yer verilmektedir.
Malzemeler ve ölçüler
- 450–500 g yağsız dana kıyma
- 175–180 g Osmancık pirinci
- 2 orta boy kuru soğan
- 8–10 g domates salçası
- 4–5 g karabiber
- 5–6 g kırmızı acı pul biber
- 4–5 g kuru nane
- 9–11 g tuz
- 180–200 ml ayçiçek yağı
Sos malzemeleri
- 350–400 ml su
- 90–100 ml ayçiçek yağı
- 4–5 g tuz
Hazırlama ve pişirme
Çerkeş Pırasa Dolmasının üretimine öncelikle iç harcının hazırlanması ile başlanır. Yağsız dana kıyma içerisine sırasıyla ince ince doğranmış soğan, domates salçası, karabiber, kırmızı acı pul biber, kuru nane, tuz ve ayçiçek yağı eklenerek 4–5 dk iyice yoğrulur ve +4 °C’de 10 dk dinlenmeye bırakılır.
Ardından pırasalar yıkanıp temizlenir ve uç kısmında yer alan yaprakları ve kök kısmı 10–12 cm uzunluğunda kesilip orta kısımdan ikiye bölünür.
Hazırlanan pırasalar içerisinde 5 gram tuz atılmış 1 litre kaynayan su içerisine atılıp yaklaşık 5 dk süresince haşlanır. Haşlanan pırasa yaprakları boş bir kaba alınıp 5 dk soğumaya bırakılır. Pırasa yaprakları tek tek ayrılıp içerisine iç harç koyulduktan sonra uzunlamasına sarılıp tencereye yerleştirilir.
Pişirme öncesinde bir kapta hazırlanan salça, ayçiçek yağı, tuz ve su karışımı tencereye ilave edilir ve kısık ateşte yarım saat pişirilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Çerkeş Pırasa Dolmasının geçmişi eskiye dayanır. Üretiminde, coğrafi sınırda yaygın bir şekilde yetiştirilen pırasa kullanılmakta olup dolmanın iç harcının hazırlanması ve sarılması bakımından ustalık becerisi gerektirir. Bu sebeple yöre ile ün bağı bulunan Çerkeş Pırasa Dolmasının tüm üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Sunum ve kullanım
Çerkeş Pırasa Dolmasının servisi sıcak olarak yapılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1557 tescil numaralı Çerkeş Pırasa Dolması mahreç işareti olarak 7 Mart 2024 tarihinde tescil edilmiştir. Çerkeş Pırasa Dolması ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Çerkeş Pırasa Dolması ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Çerkeş Belediyesinin koordinasyonunda; Çerkeş İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Çerkeş Belediyesinden ürün konusunda uzman 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler düzenli olarak yılda bir defa, ayrıca gerekli görülen durumlarda ve şikâyet halinde ise her zaman gerçekleştirilir.
Denetimde kontrol edilen hususlar:
- Üretimde kullanılan bileşenlerin ve miktarlarının uygunluğu.
- Üretim metoduna uygunluk.
- Çerkeş Pırasa Dolması ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
