Coğrafi işaretli ürün · Eskişehir
Eskişehir yöresinde sivrihisar’da inek sütünden tam yağlı krema, un ve az tuz kavrularak hazırlanır. İki yüzü kabuk tutacak biçimde kızartılan tatlı sıcak sunulur; geleneksel üzüm pekmezinin yanında farklı tatlandırma seçenekleri bulunur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Sivrihisar Höşmerim Tatlısı nedir?
Sivrihisar Höşmerim Tatlısı, Sivrihisar mutfağında tam yağlı inek sütü kreması, un ve tuzla yapılan tatlıdır. Kavrulan hamur iki yüzlü kabuk oluşturularak hazırlanır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
İnek sütü kreması ve iki yüzlü kabuk
Sivrihisar’da inek sütünden tam yağlı krema, un ve az tuz kavrularak hazırlanır.
Yapı ve sunum kimliği
İki yüzü kabuk tutacak biçimde kızartılan tatlı sıcak sunulur; geleneksel üzüm pekmezinin yanında farklı tatlandırma seçenekleri bulunur.
Kaymak ve unun kavrulması
Tercihen tam yağlı inek sütü kaymağı kullanılır; un, kavrulmuş ve pul pul dökülen yapı oluşana kadar pişirilir.
İki yüzlü kabuk
Tatlı, tavada bastırılarak önce bir yüzünde, ardından çevrilerek diğer yüzünde kabuk oluşturulmasıyla hazırlanır.
Ürünün diğer özellikleri
İnek sütünden elde edilen süt kremasının pH değeri koyun ve keçi sütünden elde edilen süt kremalarına göre daha yüksek, yani asitlik derecesi daha düşüktür.
İnek sütünün yağ ve katı madde oranı daha düşük olduğundan inek sütü kreması daha hafif bir kremadır.
Sivrihisar Höşmerim Tatlısı, yemeğin hemen ardından taze taze kavrularak sunulan bir tatlıdır.
Sivrihisar Höşmerim Tatlısının üretiminde kullanılan krema, inek sütünden elde edilir ve tereyağı yapımı için de kullanılan tam yağlı krema tercih edilir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Dört kişilik bileşenler
4 kişilik reçetede 300 g tam yağlı inek sütü kreması, 3 su bardağı un ve bir tutam tuz bulunur. Üzüm pekmezi sunum tatlandırıcısıdır; temel hamurla aynı aşamada eklenmez.
Krema ve unun kavrulması
Krema orta ateşte yakılmadan eritilir. Fokurdamaya başlayınca un katılır; kısık ateşte tahta kaşıkla karıştırılır. Tabanın kabuk tutması için karıştırmaya kısa aralar verilip tava hafifçe sallanır, sonra yanmayı önlemek üzere yeniden karıştırılır.
İki yüzün kızartılması
Kavrulan un kuruyup pul pul dökülünce kaşığın tersiyle tavaya yayılır. Kısık ateşte 5–10 dakika tabanı kızartılır; düz kapakla çevrilerek diğer yüzü de kabuk tutacak şekilde pişirilir.
Yanmayı önleme ve kabuk
Karıştırmaya verilen aradan sonra yanmayı önlemek için tekrar karıştırılır. Tabanın kabuk tutup kızarması sağlanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Sivrihisar Höşmerim Tatlısı, ustalık becerisi gerektiren geleneksel üretim yöntemiyle yöreyle ünlenmiştir. Bu sebeple, üretimin tüm aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilmelidir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Tatlı sıcak olarak dört parçaya bölünüp servis edilir. Geleneksel eşlikçisi yöredeki üzüm pekmezidir; şerbetli, şerbetsiz veya süt reçelli sunumlar da mümkündür. Bu farklar temel hamur üretimini değiştirmez.
Üzüm pekmezli sıcak servis geleneksel biçimdir. Şerbetli, şerbetsiz ve süt reçelli biçimler tatlandırma tercihine bağlı ayrı sunumlardır.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sivrihisar Höşmerim Tatlısının Sivrihisar mutfak kültüründe önemli bir yeri bulunur.
Yemek sonrası taze kavrulup sunulmasının yanında, bayram sabahı aile büyüğünün evinde yemek geleneğinin de bir parçasıdır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
547 tescil numaralı Sivrihisar Höşmerim Tatlısı mahreç işareti olarak 28 Eylül 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Sivrihisar Höşmerim Tatlısı ibareli ürünün logosu ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Sivrihisar Höşmerim Tatlısı ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Denetim mercii, Sivrihisar Höşmerim Tatlısının mahreç işareti amblemini, kullanım biçiminde belirtilen logo kullanımı, kullanılan kremanın özellikleri ile üretim metodunda belirtilen içerik listesinin ve yöntemin kullanılıp kullanılmadığı denetlenecektir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler, Sivrihisar Belediyesinin koordinatörlüğünde; Sivrihisar Belediyesi, Sivrihisar İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Sivrihisar Kültür, Turizm ve Dayanışma Derneği’nden birer üyenin katılımıyla üç kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir. Yılda bir kez düzenli olarak yapılacak denetimler, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde her zaman yapılacaktır.
