Coğrafi işaretli ürün · Eskişehir
Eskişehir’in Sivrihisar ilçesinde cevizli ince yufkalar muska biçiminde kapatılıp fırınlanır. Şerbetlenmeden saklanabilen ürün, servis öncesinde şerbetle tatlandırılır; yöresel sunumunda turşu da eşlik edebilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Sivrihisar Muska Baklavası nedir?
Baklavanın Sivrihisar’da yapılan yöresel çeşidinde cevizli yufkalar muska biçiminde kapatılır. Pişmiş ürün şerbetlenmeden korunabilir; servis öncesinde şerbet eklenerek veya şerbetsiz değerlendirilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Yufka ve bileşen özellikleri
Sivrihisar Muska Baklavasının tarifi yöresel olarak annelerin kızlarına ve gelinlerine öğrettiği bir tatlı olarak uzun yıllardır yapılmaktadır.
Sivrihisar Muska Baklavası, malzemeleri ve hazırlanış şekli itibarı ile alışık olduğumuz baklava ile benzeşmekte ama biçim (yapı, şekil, görünüş) ve sunum gibi özellikleri ile de farklılık göstermektedir.
Dolgu ve çeşit kimliği
Baklava çok ince hamur katmanları arasına ceviz konularak muska şeklinde katlanarak pişirilip, oda sıcaklığındaki baklava hamuru üzerine yine oda sıcaklığındaki şerbet ilave edilmek suretiyle elde edilir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Bileşenler ve hazırlık
Sicil belgesinin hamur hazırlığı başlığında 15 adet beze yazılır; işlem açıklamasında ise hamurun 10 adet bezeye ayrıldığı ve 10 yufkadan 20 kat elde edildiği belirtilir. Sayfa bu iki farklı sayıyı tek bir üretim ölçüsüne dönüştürmeden aktarır.
Şerbetli Sivrihisar Muska Baklavası ise üçgen şeklinin açık olan ağız kısmına 90 derecelik açı ile çatalın yan kısımları baklavanın alt ve üstüne hizalanıp batırılarak parçalanmadan yenilebilir.
Üretimde kullanılan bileşenler
Sivrihisar Muska Baklavası İçin Gerekli Malzemeler
Hamur bileşenleri ve unun niteliği
Özel amaçlı pastalık ve böreklik buğday unu (Kül miktarı: en yüksek % 0.65, Protein: en düşük % 11), Zeytinyağı, Tam Yağlı Yoğurt, Yumurta, Su, Şeker (TGK Şeker Tebliğinde tanımlanan beyaz şeker) ve Tuzdan elde edilen yumuşak hamur
Hamuru Açmak İçin
Özel amaçlı pastalık ve böreklik buğday unu (Kül miktarı: en yüksek % 0.65, Protein: en düşük % 11)
Dolgu için ceviz seçimi
İç malzemesi olarak ince kabuklu ceviz kullanılır.
Pişirme öncesi sadeyağla yağlama
Pişirmeden önce baklavalar sadeyağ ile yağlanır.
Şerbet bileşenleri ve hamurun hazırlanması
Şeker, Su ve Limon ile elde edilen şerbet Hamurun Hazırlanması (15 Adet Beze Hamur İçin) Sivrihisar Muska Baklavası için özel amaçlı pastalık ve böreklik buğday unu kullanılarak yumuşak hamur hazırlanır.
Hazırlama esnasında elenmiş Un (250 gr. + 100 gram), 3 adet orta boy yumurta (53–62 gram), Zeytin Yağı (85 gram), Yoğurt (100 gram), Su (100 gram), Tuz (10 gram) eklenerek karıştırılır.
Hamur ele yapışmayacak yumuşaklıkta hazırlanır. Hamura ait bütün malzemeler unun 100 gramı hariç tek seferde karıştırılır. Ardından 100 gram un karışım homojen bir hal aldığında yavaş yavaş eklenerek hamurun ele yapışmaması sağlanır.
Doldurma ve biçim verme
Hazırlanan hamur bekletilmeden 10 adet bezeye (her biri 80–90 gram) ayrılarak üzerleri una değdirilip bir tepsiye konulur ve 8 saat 15 C de serin bir ortamda üzeri tülbent ile kapatılarak dinlendirilir. Dinlendirilen hamur ortalama 500 gram un kullanılarak teker teker 90 cm genişliğinde ve 0,05 mm kalınlığında daireler şeklinde oklava ile açılarak yufka halini alır.
Açılan yufkaların her biri ayrı bir yerde üst üste gelmeyecek şekilde serilir. Bütün yufkalar (10 adet) açıldıktan hemen sonra üst üste konularak yarım ay şeklinde kesilerek ikiye bölünür ve tekrar üst üste konularak toplamda 20 kat yufka elde edilir. Elde edilen 20 kat yufka 4 cm genişliğinde kareler halinde kesilir.
Kesilen ve her biri 20 kat olan kare yufkaların ortasına ceviz konularak yufka eşkenar üçgen olacak şekilde bastırılmadan ikiye katlanır. Üçgen haline getirilen cevizli yufkalar üçgenin uzun kısımları (katlanmış olan sırt kısmı) birbirine değecek sıklıkta fırın tepsisine düzgün bir şekilde dizilir. Tepsiye bütün yufkalar dizildikten sonra her bir yufkaya sadeyağ kaynar şekilde dökülür.
Fırında pişirme
Yağlanan muska şeklindeki yufkalar önceden ısıtılmış 175°C’deki fırında 30 dakika pişirilir.
Soğutma işlemi
Oda sıcaklığında soğutulur. Oda sıcaklığında bulunan pişmiş baklavaların üzerine oda sıcaklığındaki şerbet dökülür. Ceviz (İç malzemesi) 150 gram ince kabuklu ceviz çok ince olmayacak şekilde bıçak yardımıyla doğranır. Pişmiş baklavada yer alacak ceviz oranı en az %15 olmalıdır. Yağ (Fırında kızartmak için) 500 gram sadeyağ kaynar.
Kaynatma işlemi
Şerbet 540 gram suya 680 gr. Şeker kaynatılır.
Şerbetin hazırlanması ve eklenmesi
Yaklaşık 30 dakika orta ateşte kaynayan şerbete son beşinci dakikada 5 gram limon suyu eklenerek şerbetin hazırlığı tamamlanır ve oda sıcaklığında soğutulur. Servis Şekli Sivrihisar Muska Baklavası; yemek sonunda, misafirliğe giderken ve misafir ağırlarken, söz kesme, nişan, düğün, bayram, mevlit, iftar davetlerinde sıklıkla yapılarak kullanılır. Şerbetsiz Sivrihisar Muska Baklavası elle de yenilebilir.
Nasıl muhafaza edilir?
Servis edilmeyen kısım ise şerbetsiz şekilde muhafaza edilir. Baklavayı muhafaza etmek için üçgen şekli verilmiş cevizli muskalar yağlanıp pişirildikten sonra 3 ay serin (15°C) ve kuru bir ortamda üzeri tülbent ile örtülerek saklanabilir.
Yöresiyle bağı nedir?
Sivrihisar Muska Baklavası, Sivrihisar ile özdeşleşmiş, ünü bakımından coğrafi sınır ile bağı bulunmaktadır.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Sivrihisar Muska Baklavası şerbetli ve şerbetsiz olmak üzere iki şeklide tüketilebilmektedir. Üretim şekli aynı olmakla birlikte şerbetsiz ile şerbetli arasındaki fark tüketim şekli, damak zevki ve alışkanlıklarından kaynaklanmaktadır. Servis edilmeden hemen önce şerbeti dökülür. Sivrihisar Muska Baklavası sabah kahvaltılarında ve çay ile birlikte şerbet verilmeden kuru bir şekilde tüketilebilir.
Sivrihisar Muska Baklavasının 1 porsiyonu tabakta en az 3 adet olacak şekilde servis edilmektedir.
Servis ederken yanında isteğe bağlı olarak su, çay ya da salatalık turşusu verilebilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
381 tescil numaralı Sivrihisar Muska Baklavası mahreç işareti olarak 05.09.2018 tarihinde tescil edilmiştir.
Sicildeki denetim düzeni
Sivrihisar Muska Baklavasının coğrafi işaret tesciline uygun olarak üretildiğine yönelik denetimler kurulan Denetim mercii tarafından yürütülecektir. Bu mercii, Sivrihisar Belediye Başkanlığı, Sivrihisar Kültür, Turizm Tanıtma ve Dayanışma Derneği ile T.C. Sivrihisar Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü yetkilisinden oluşur. Komisyon denetimlerini yılda en az bir defa yapar.
Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde de her zaman denetim yapılabilir.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Denetim mercii hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
İşaretin görünür kullanımı
Sicilde ürün ambalajı üzerinde markayla birlikte belirtilen logonun kullanılması öngörülür.
