Coğrafi işaretli ürün · Diyarbakır
Diyarbakır’da kuzu kıymalı köfteler, önceden kızartılmış ayva dilimleriyle salçalı suda pişirilir. Kimyon, karabiber ve kişniş köfteyi tamamlar; yemek sıcak, pişirme suyuyla birlikte sunulur ve yerel ayva kullanımı tercih edilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Diyarbakır Ayvalı Köfte nedir?
Diyarbakır Ayvalı Köfte, Diyarbakır’da kuzu kıymalı köfteler, önceden kızartılmış ayva dilimleriyle salçalı suda pişirilir. Kimyon, karabiber ve kişniş köfteyi tamamlar; yemek sıcak, pişirme suyuyla birlikte sunulur ve yerel ayva kullanımı tercih edilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Kuzu kıyması ve kızartılmış ayva
Kuzu kıyması karabiber, kimyon ve kişnişle yoğrulur. Uzunlamasına kesilen ayva dilimleri önceden kızartılır; salça ve sıcak su tabanına köfteler katılır.
Salçalı pişirme suyu
Domates ve biber salçası kullanılan yemek kısık ateşte pişirilir ve suyuyla sıcak servis edilir. Yerel ayva kullanımı tercih olarak korunur; ayva-köfte dizmesiyle aynı hazırlama yöntemi değildir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Bileşenler ve hazırlık
Sicildeki tarif 6 kişilik ölçülerle verilir.
Bileşenler (6 kişilik)
- 1 kg kuzu kıyma
- 1 kg ayva
- 40 g domates ve biber salçası
- 200 ml sıvı yağ
- 10–15 g karabiber
- 10–15 g kimyon
- 10–15 g kişniş
- 15–20 g tuz
- Su (üzerini geçecek miktarda)
Hazırlama, pişirme ve sunum
Kıyma, bir kapta tuz ve baharatlar ile birlikte yoğurularak köfte harcı hazırlanır. Köfte harcından ceviz büyüklüğünde parçalar alınarak yuvarlanır, yassı hale getirilip bir tabağa dizildikten sonra dinlendirilir. Ayvalar yıkanarak uzunlamasına dilimlenir. Bir tencere içinde kızdırılan yağda ayva dilimleri kızartılır. Üzerine salça eklenir ve salça yağda dağılana kadar kavurmaya devam edilir.
Yağ ve salça içinde iyice kavrulan ayvaların üzerine sıcak su eklenir. Su kaynayınca, köfteler konur ve ağır ateşte pişirilir. Köfteler pişince tencere ateşten alınır.
Yöresiyle bağı nedir?
Tescilli coğrafi sınır: Diyarbakır ili
Diyarbakır Ayvalı Köftenin geçmişi eskiye dayanır. Diyarbakır mutfağında önemli bir yere sahiptir. Bileşenlerin hazırlanması bakımından coğrafi sınıra özgü üretim metodu vardır. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Diyarbakır Ayvalı Köftenin tüm üretim aşamaları, coğrafi sınırda gerçekleşmelidir.
Sicil ayvalı köfteyi Diyarbakır mutfağında uzun geçmişi ve yöresel tanınırlığı bulunan bir yemek olarak anlatır. Bu üretim birikimi il ile ün bağının gerekçesidir.
Sicildeki yerel hammadde koşulu veya tercihi
Diyarbakır Ayvalı Köftenin üretiminde, tercihen coğrafi sınırda yetişen ayvalar kullanılır.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Diyarbakır Ayvalı Köftenin servisi, içinde piştiği suyla beraber sıcak olarak yapılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Denetim düzeni
Denetimler; Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odasının koordinatörlüğünde; Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası ile Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün katılımıyla konuda uzman en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından gerçekleştirilir.
Denetimler; düzenli olarak yılda en az bir kere, ayrıca şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ise her zaman yapılır. Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu; üretim metoduna uygunluğu ve Diyarbakır Ayvalı Köfte ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki kayıt ve işaret kullanımı
- Tescil numarası: 1010
- Tescil tarihi: 24.01.2022
- Başvuru numarası: C2020/375
- Başvuru tarihi: 11.11.2020
- Sicildeki ad: Diyarbakır Ayvalı Köfte
- Ürün ve resmî grup: Yemek / Yemekler ve çorbalar
- İşaret türü: Mahreç işareti
- Tescil ettiren: Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası
- Sicilde kayıtlı adres: Yenişehir Mah. Dr. Yusuf Azizoğlu Cad. No:2 Yenişehir DİYARBAKIR
Diyarbakır Ayvalı Köfte ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Diyarbakır Ayvalı Köfte ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
