Coğrafi işaretli ürün · Sivas
Sivas’ın Divriği ilçesinde et, nohut, Besni üzümü ve pirinç tencerede katmanlanarak pişirilir. Demlenen pilav tepsiye ters çevrilir; baharatlı et ve meyveli bileşim, özel gün sofralarında üzüm hoşafıyla birlikte sunulur.

Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Divriği Pilavı /Alatlı Pilavı nedir?
Baharatlı et, nohut, Besni üzümü ve pirinçten yapılan Divriği pilavıdır. Katmanlı tencere hazırlığı ve ters çevrilmiş tepsi sunumuyla günlük ve özel sofralarda tüketilir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Et, nohut ve Besni üzümü
Et tabana, haşlanmış nohut ile 357 tescil numaralı Adıyaman Besni Üzümü araya, hazırlanmış pirinç üste konur. Et karabiber ve yenibaharla harmanlanır.
Ters çevrilmiş sunum
Dinlenmiş pilav tepsiye ters çevrilir. Etli ve üzümlü katmanlar birlikte sunulur; yanında ayrıca üzüm hoşafı ikram edilir.
Sicildeki üretim anlatımı
Malzemeler ve ölçüler
Malzeme miktarları 10 kişilik tarif içindir.
- 1 su bardağı nohut
- 1 su bardağı Adıyaman Besni Üzümü 1 orta boy soğan
- 1 yemek kaşığı kara biber (iri dövülmüş)
- 1 yemek kaşığı yeni bahar (iri dövülmüş)
- 250 g tereyağı
Sıvı yağ miktarı
Yarım su bardağı sıvı yağ
Et suyu ve tuz miktarları
- 3 su bardağı et suyu
- 1 yemek kaşığı tuz
Eti haşlama, didikleme ve baharatlama
Bir gün önceden et haşlanıp parmak büyüklüğünde didiklenir.* Didiklenen ete baharatlar ve tuz eklenip harmanlanıp dinlenmeye bırakılır.
* Sicil belgesindeki açıklamaya göre et bir gün önceden haşlanıp didiklenir ve baharatla dinlendirilir; pilav da kalın örtüyle yaklaşık bir saat dinlendirilir. Bekleme ve soğutma sıcaklıkları açıklanmaz. Eksik koşulların bu ürüne ve belirtilen işlem aşamasına ait teknik kayıtlarla tescil ettiren tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Haşlama işlemi
Nohut haşlanır ve kabukları soyulur.
Kavurma işlemi
Soğan ince doğranıp tencerede sıvı yağda kavrulur.
Etin soğanla birleştirilmesi
Soğanlar kavrulunca eti tencereye ilave edilip soğanla harmanlanır ve tencerenin dibine düzgünce yayılır.
Pirincin hazırlanması
Üzerine haşlanmış nohut ve yıkanmış Adıyaman Besni Üzümü eklenir. Yaklaşık bir saat tuzlu kaynar suda bekletilen pirinç üç kez yıkanıp süzülüp eklenir.
Et suyu ekleme ve ateşin ayarlanması
Üzerine 3 su bardağı et suyu 4 bardak da su ilave edilip önce harlı ateşte pirinçler suyunu bir miktar çekinceye kadar kaynatılıp ocağın altı en kısık ayara alınır.
Pirincin suyunu çekmesi
Pirinçler tamamen suyunu çekene kadar pişirilip alınır.
Tereyağı ekleme ve dinlendirme
Sonra tereyağı pembeleştirip üzerine dökülür. Tencerenin ağzına temiz bir bez örtülür. Tencereyi kalın bir örtüyle iyice sarıp dinlenmeye bırakılır.
Reçete ölçeği
Listede verilen miktarlar on kişilik pilav üretimi içindir.
Oran ifadesinin listeyle ilişkisi
Belge et ve pirinci eşit miktarda verir. Tereyağı için etin yarısı, nohut, üzüm ve soğan için üçte biri oranını da bildirir; on kişilik listenin tereyağı ve hacim ölçüleriyle bu genel oranlar aynı temel sayılmaz. Oranlarla listenin nasıl ilişkilendirileceği açıklama gerektirir.
Yöresiyle bağı nedir?
Divriği Pilavı / Alatlı Pilavı yöre ile özdeşleşmiş uzun yıllardır yapılan pilav çeşididir. Üretim metodunda haşlanan etin didiklenip baharatla harmanlandıktan sonra ince doğranmış soğanın kavrulup baharatlı etin eklenip karıştırılıp ardından haşlanmış nohut ile yıkanmış Adıyaman Besni Üzümü ve hazırlanmış pirincin eklenerek pişirilmesi yöntemi yöreseldir. Ürünün hazırlığı ve yapımı ustalık gerektirir.
Bu nedenle Divriği ile ün bağı bulunan Divriği Pilavı / Alatlı Pilavının, tüm üretim aşamalarının, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleşmesi gerekir.
Sicildeki sunum anlatımı
Yaklaşık 1 saat dinlendikten sonra tencereyi bir tepsiye ters çevrilerek pilav tepsiye alınır ve o şekilde servis yapılır. Yanında ayrıca üzüm hoşafı ikram edilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sicil pilavın geçmişte hayır yemekleri ve düğünlerde yapıldığını, günümüzde restoranlarda da hazırlandığını anlatır. Et ve diğer girdilerin hazırlanması yerel bilgi ve deneyime dayanır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
564 tescil numaralı Divriği Pilavı / Alatlı Pilavı mahreç işareti olarak 9 Ekim 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Divriği Pilavı / Alatlı Pilavı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Divriği Pilavı / Alatlı Pilavı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Divriği Kaymakamlığının koordinasyonunda Divriği İlçe Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı, Divriği İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Divriği İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Divriği Kaymakamlığından konusunun uzmanı birer kişinin katılımı ile en az üç kişilik denetim mercii tarafından yapılacaktır. Yılda bir kez düzenli olarak yapılacak denetimler, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda ve şikâyet halinde her zaman yapılacaktır.
Denetimlerde; üretimde kullanılan malzemeler, üretim metodunun uygunluğu ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu denetlenecektir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
