Coğrafi işaretli ürün · Muğla
Muğla’nın Milas ilçesinde az yağlı dana döş veya kaburga eti az miktarda ekmek ve tuzla yoğrulur. İç yağ, soğan ve baharat katılmadan kömürde pişirilir; sumaklı soğan ve közlenmiş sebzelerle sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Milas Köftesi nedir?
Milas Köftesi, Muğla’nın Milas ilçesinde az yağlı dana döş veya kaburga eti az miktarda ekmek ve tuzla yoğrulur. İç yağ, soğan ve baharat katılmadan kömürde pişirilir; sumaklı soğan ve közlenmiş sebzelerle sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Dana döş-kaburga, ekmek ve tuz
Az yağlı dana döş veya kaburga eti kullanılır; kaynak etin yağ oranını yüzde 3–4,5 olarak verir. İç yağı veya kuyruk yağı, soğan, maydanoz ve baharat köfte karışımına katılmaz. Ekmek ve tuz temel ek girdilerdir.
Kömür ve sunum eşlikçileri
Yaklaşık 1 cm kalınlığında, 4–5 cm çapında köfteler hafif küllenmiş odun kömürü veya zeytin çekirdeği prinası ateşinde pişirilir. Baharatlar serviste ayrı sunulur; sumaklı soğan, közlenmiş biber, domates ve maydanoz eşlik eder.
Arasta çarşısındaki gelenek
Sicil Milas’ın tarihi Arasta çarşısı ve küçük dükkânlarında köfte satışını eski bir gelenek olarak anlatır. Yerel açık alan besisi tercih edilir; paketli ve taze sunumun coğrafi işlem aşamaları ayrı korunur.
Ekmek miktarı ve pişmiş renk
Tanım 10 kg kıymaya bir adet 220 g bayat ekmek örneği verir; beş porsiyonluk yöntem listesinde 1 kg et ve 25 g ekmek içi bulunur. Ayrı reçete ölçekleri korunur. İç veya kuyruk yağı katılmadan pişen köftenin koyu kırmızı olduğu belirtilir; baharatlar yalnız serviste sunulur.
Sicildeki üretim anlatımı
Hazırlama yöntemi
Milas Köftesinin üretiminde, coğrafi sınırda açık alandaki otlarla beslenen hayvanların eti tercih edilir. 5 porsiyonluk Milas Köftesi bileşenleri:
Malzemeler ve ölçüler
1 kg et – 25 g bayat ekmek içi (en fazla iki gün beklemiş olmalı) – 20 g tuz – 4–5 adet domates – 2 adet orta boy yeşil biber – Maydanoz – Kuru soğan
Köftenin hazırlanması
Dananın döşünden ve kaburgalarından sıyrılmış ve içine iç yağı, kuyruk yağı katılmamış az yağlı etler makinede iki kez çekilerek kıyma haline getirilir. Bayat ekmek içi ıslatılarak yumuşatılır ve sonra iyice sıkılarak suyu akıtılır. Uygun bir kap içerisine kıyma, tuz ve bayat ekmek içi eklenerek el ile en az 10 dakika iyice yoğurulur.
Yoğurulan kıyma serin yerde, üzeri temiz bir bez ile örtülerek yaklaşık bir saat dinlendirilir. Dinlendirilen kıyma el ile 1 cm kalınlığında, 4–5 cm çapında köfteler haline getirilir.
Köftenin pişirilmesi
Köfte taneleri 1 saatten fazla bekletilmeden, mümkünse tane hale getirilir getirilmez, hafifçe küllenmiş, odun kömürü veya zeytin çekirdeği kömürü kullanılarak, ızgara üstünde 150–180 °C sıcaklıkta pişirilir. Alt yüzü kızarmaya başlayan köfteler maşa ile çevrilerek diğer yüzleri de kızartılır. Köfteler kızarırken, pide ekmeği enlemesine kesilerek ikiye ayrılmış halde pişmekte olan köftelerin üzerine kapatılır.
Pide ekmeği böylece köftenin kokusunu ve sızmaya başlayan yağını emer.
Servis ve sunum
Milas Köftesinin satışı ambalajlanarak da yapılabilir.
Sicildeki muhafaza anlatımı
Pişmiş Milas Köftesi, buzdolabında 48 saat saklanabilir ve ısıtılarak servis yapılır. Pişmemiş haldeki Milas Köftesi ise, modifiye atmosfer paketleme yapılarak +4 ℃ sıcaklıkta 24 saat, -16 °C sıcaklıktaki derin dondurucuda 30 gün muhafaza edilebilir.*
* Sicil pişmiş köftede buzdolabında 48 saat, çiğ MAP üründe +4°C 24 saat ve -16°C derin dondurucuda 30 gün verir. MAP koşulları, pişmiş ürün sıcaklığı ve raf ömrü doğrulaması açıklanmamıştır. Eksik koşulların bu ürüne ve belirtilen işlem aşamasına ait teknik kayıtlarla tescil ettiren tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Yöresiyle bağı nedir?
Milas Köftesi üretiminde kullanılan kıymanın temin edildiği hayvanlar açık alanda fiğ, yonca, mısır, mısır silajı, buğday, arpa, yulaf, çavdar ve tritikale samanı ile beslenen 1–2 yaş aralığındaki erkek danalardır. Şekerpancarı küspesi ile beslenen hayvanların eti Milas Köftesi yapımında kullanılmaz. Milas Köftesi uzun bir geçmişe sahiptir.
Coğrafi sınır ile ün bağı bulunan Milas Köftesinin, paketli satılanların paketleme, taze olarak pişirilip satılanların ise servis aşamasına kadar olan üretim aşamaları, belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilir. Bu sebeplerle coğrafi sınır ile ün bağı bulunur.
Sicildeki sunum anlatımı
Sumak serpilmiş kuru soğan, közlenmiş yeşil biber, domates dilimleri ve maydanoz ile birlikte servis edilir. Köfte ile birlikte servisi yapılan yeşil biber, domates, soğan gibi sebzeler, köfteler pişerken mangalda közlenir. Ambalaj üzerinde lokanta, restoran veya işyerinin adı, adresi, iletişim bilgileri, paketleme tarihi ve saati ile son tüketim tarihine ilişkin bilgiler bulunur.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Muğla ili Milas ilçesinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahiptir. Milas Köftesinin uzun bir geçmişe sahiptir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1633 tescil numaralı Milas Köftesi mahreç işareti olarak 23 Ağustos 2024 tarihinde tescil edilmiştir. Milas Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Milas Köftesi ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Milas Ticaret ve Sanayi Odasının koordinatörlüğünde, Milas Ticaret ve Sanayi Odası, Milas İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Milas Meslek Yüksekokulu Aşçılık Programı ile Milas Gıda Maddeleri Yapanlar ve Satanlar Odasından ürün konusunda uzman birer kişinin katılımıyla oluşan 4 kişilik denetim mercii tarafından gerçekleştirilir.
Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, ayrıca şikâyet halinde ve gerekli görülen durumlarda her zaman yapılır.
Denetim mercii; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğunu, ürün özelliklerinin uygunluğunu, üretim metodunun uygunluğu ve Milas Köftesi ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
