Coğrafi işaretli ürün · Hatay
Hatay’da közlenmiş patlıcan püresi sarımsaklı süzme yoğurtla karıştırılır; tahin isteğe bağlı eklenir. Soğukta dinlendirilen tabanın üzerine sıcak dana veya kuzu eti yerleştirilir, biberli tereyağı dökülerek pide ya da lavaşla sunulur.
UNESCO ilişkisiHatay gastronomi kültürüGastronomi şehriyle ürün ilişkisiUNESCO ile Yaşatılanlar →
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Hatay Ali Nazik nedir?
Hatay Ali Nazik; Hatay’da közlenmiş patlıcan püresi sarımsaklı süzme yoğurtla karıştırılır; tahin isteğe bağlı eklenir. Soğukta dinlendirilen tabanın üzerine sıcak dana veya kuzu eti yerleştirilir, biberli tereyağı dökülerek pide ya da lavaşla sunulur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Ürünün yapısı ve yöresel niteliği
Hatay Ali Nazik coğrafi sınırda köklü bir geçmişe sahiptir.
Doku, renk ve tat özellikleri
Renk: Koyu mor veya kahverengi tonlarda közlenmiş patlıcanın rengi, yoğurt ve tahinle birleşerek kremamsı bir görünüm oluşturur.
Doku: Pürüzsüz ve kremamsı bir kıvamda, içinde patlıcanın hafifçe hissedilebileceği bir dokusu bulunur.
Tat: Yoğurt, tahin ve patlıcanın harmonik karışımıyla hafif ekşi, kremamsı ve hafif közlenmiş patlıcan tadı hissedilir.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Malzemeler ve ölçüler
- 200 g dana ya da kuzu eti
- 200 g süzme yoğurt
- 600 g patlıcan
- 2 diş sarımsak
- 100 g tereyağı
- 10 g tuz
- 10 g tatlı kırmızı pul biber (isteğe bağlı)
- 20 g tahin (isteğe bağlı)
- 5 g karabiber (isteğe bağlı)
- 40–50 g maydanoz
- 40–50 g nane
- 50 g kapya biberi
Patlıcanın közlenmesi ve püre hâline getirilmesi
Taze ve parlak renkli patlıcanlar tercih edilir. Fırında, ocakta veya tandırda közlenen patlıcanlar soğumaya bırakılır. Soğuyan patlıcanların kabuğu soyulur ve içi zırh ile ezilerek püre haline getirilir.
Sosun hazırlanması
Sarımsaklar rendelenip, süzme yoğurt ile karıştırılır. Közlenmiş patlıcan püresi de yoğurtlu karışıma eklenip karıştırılır. Etler çöp şiş boyutunda doğranıp, suyunu salıp çekene kadar pişirilir. Suyunu çeken etlere 30 g tereyağı, tuz ve isteğe bağlı baharatlar eklenerek pişirme işlemi tamamlanır. Ortasına kavrulan etler yerleştirilir. İsteğe bağlı olarak maydanoz, nane, kapya biberi vb. ürünler ile süslenir. Serviste etlerin sıcak olması önemlidir.
Nasıl muhafaza edilir?
Tahin (isteğe bağlı) yoğurtlu karışıma eklenip buzdolabında dinlendirilir. Servisi Buzdolabında dinlendirilmiş karışım, servis tabağına veya kâseye alınıp yayılır.
Yöresiyle bağı nedir?
Ürünün yöresel hazırlama ve pişirme yöntemi, mutfak kültüründeki geçmişi ve ustalık birikimi Hatay ili ile ün bağını oluşturur. Sicil, bütün üretim aşamalarının belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilmesini zorunlu tutar.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
Servisi yapılırken etlerin sıcak olması önemlidir. Genellikle pide veya lavaş eşliğinde servisi yapılır. Tereyağında kırmızı pul biber hafif kavrulup servis tabağının üzerine gezdirilerek dökülür. Yanında tercihen taze ve sıcak pide veya lavaş ile servisi yapılır.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Hatay ilinin mutfak kültüründe önemli bir yeri vardır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1753 tescil numaralı Hatay Ali Nazik mahreç işareti olarak 9 Temmuz 2025 tarihinde tescil edilmiştir. Hatay Ali Nazik ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Hatay Ali Nazik ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Hatay Valiliğinin koordinatörlüğünde; Hatay Valiliğinden ve Hatay İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden konusunda uzman en az birer kişiden oluşan denetim mercii ile yürütülecektir. Denetimler düzenli olarak yılda bir defa, ayrıca gerekli görülmesi ve şikâyet halinde ise her zaman yapılacaktır. Denetim mercii; bileşenlerin uygunluğunu, üretim metoduna uygunluğunu ve Hatay Ali Nazik ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğunu denetler.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
UNESCO ile bağlantısı
Hatay gastronomi kültürü: Hatay Ali Nazikte közlenmiş patlıcan zırhla ezilir ve yoğurtla taban hazırlanır. Üzerine sıcak et yerleştirilir; yanında pide veya lavaş sunulabilir. Hatay’ın közleme, et pişirme ve yoğurtlu sunum bilgisini birleştirir. Bu bağlantı ürünün ayrı bir UNESCO tescili olarak değil, belirtilen gastronomi kültürüyle ilişkisi kapsamında gösterilir.
