Coğrafi işaretli ürün · Kütahya
Kütahya’nın Simav ilçesindeki tescilli orman şeridinde Sarı aşılama çeşidinden yetiştirilir. İri, iki yandan basık ve şekerli meyvesinin kabuğu parlak koyu kahverengi; eti yumuşak, beyaz ve gevrektir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Simav Kestanesi nedir?
Simav Kestanesi; coğrafi sınırda sık ormanlık alanda doğal ortamında yetişen ve Anadolu kestanesi (Castanea sativa mill.) türüne ait Sarı aşılama çeşidi kestaneden elde edilir.
Ayırt edici özellikleri
Tadı şekerlidir.
Simav Kestanesi, orman ağaçlarının aşılanması suretiyle yetiştirilir.
Ağaçlar kuvvetli ve yayvan olarak gelişir.
Coğrafi sınırın bu özellikleri Simav Kestanesinin, aşağıda belirtilen özellikleri kazanmasını sağlar.
Coğrafi sınırda 400 yaşından büyük kestane ağaçları bulunur.
Üretim tekniği ve ustalık
Simav Kestanesinde görünüm; küre- yarım küre biçiminde ve iki yandan basık olup parlak koyu kahverengi renge sahiptir.
Bitki ve meyve özellikleri
Meyve büyüklükleri iri ve çok iri arasında değişir.
Dış kabuğu ince, meyve eti yumuşak ve parlak beyaz, gevrektir.
Tablo-1: Fiziksel ve kimyasal özellikler
Sicil belgesinin 2. sayfasında yer alan fiziksel ve kimyasal özellikler, özgün satır ve sütun sırası korunarak aşağıda gösterilmiştir.
Simav Kestanesi Nasıl Yetiştirilir?
Hazırlama işlemleri
Simav Kestanesi; coğrafi sınırdaki ormanlık alanda doğal ortamında yetişen Anadolu kestanesi (Castanea sativa mill.) türüne ait Sarı aşılama çeşidi kestaneden elde edilir.
Gübreleme işlemi
Orman arazisi içinde herhangi bir ilaçlama, gübreleme ya da toprak işleme yapılmaz.
Hasat işlemi
Kaliteli ürün elde etmek, ağaç bakımı yapmak, hasat vb. teknik işlemleri kolaylaştırmak amacıyla her yıl düzenli olarak dinlenme periyodunda verim budaması yapılır. Simav Kestanesinin hasadı; kabuk rengi açık kahverengi olduğu zaman, ekim ayının ikinci yarısından itibaren ve genellikle sırıkla yapılır.
Depolarda bekletilirken şeker içeriği %30–40, kabuk rengi ise parlak koyu kahverengi olur.
Yetişme ve hasat dönemi
Simav Kestanesi, ekim ayının ikinci yarısında ve genellikle sırıkla hasat edilir.
Muhafaza koşulları
Hasat edilen kestaneler, doğal yeraltı depolarında ve kirpi denen kabuğuyla çuval içinde 1 ay kadar muhafaza edilip şeker oranı %30–40, kabuk rengi ise koyu kahverengi olunca satışa sunulur.
Doğal yeraltı depoları
Hasat edilen kestane, doğal yeraltı depolarında 4–6 °C’de, kirpi denen kabuğuyla çuval içinde yaklaşık 1 ay bekletilir.
Üretim yeri ve coğrafi bağ
Coğrafi sınırda %90 nem koşullarında ve doğal ortamında yetişir; herhangi bir toprak işleme, budama, ilaçlama yapılmaz. Coğrafi sınırın yıllık ortalama hava sıcaklığı 14,4 °C, toprak sıcaklığı 16,6°C ve 1 m2’ye düşen yağış miktarı 711 mm’dir. Gevşek toprak yapısına sahiptir. Simav Kestanesinin geçmişi eskiye dayanır.
Nasıl sunulur ve kullanılır?
İndirgen şeker oranının, toplam şekere göre daha az oranda olması nedeniyle taze ve çerezlik tüketime uygundur.
Kökeni ve üretim geleneği
1985 yılından beri Simav Kestanesi festivali düzenlenir.
Ayrıca 1985 yılından beri Simav Kestanesi festivali düzenlenir.
Tescil ve Denetim Bilgileri
Sicilin tanım bölümü budama yapılmadığını söyler; üretim metodu ise dinlenme döneminde her yıl verim budaması tanımlar. Bu iki ifade arasındaki kaynak farkı korunmuş, tek bir uygulama kuralı olarak birleştirilmemiştir.
Hasat ve olgunlaşma
Simav Ziraat Odasından temin edilen ve üzerinde hasat tarihi ile denetim onayı bulunan etiketler, ambalaja iliştirilerek satışa sunulur.
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
1152 tescil numaralı Simav Kestanesi menşe adı olarak 21 Haziran 2022 tarihinde tescil edilmiştir. Simav Kestanesi ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve menşe adı amblemi, ürünün ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Simav Kestanesi ibareli logo ve menşe adı amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Denetim düzeni
Denetimler; Simav Ziraat Odasının koordinasyonunda ve Simav Ziraat Odası, Simav İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Kütahya Orman Bölge Müdürlüğü ile Simav Orman İşletme Müdürlüğünde görevli konuda uzman en az 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından düzenli olarak yılda iki kere, ayrıca şikâyet halinde ve ihtiyaç duyulduğunda ise her zaman yapılır. Düzenli denetimlerin ilki temmuz ya da ağustos, ikincisi hasat zamanı başlangıcı olan ekim ayında gerçekleştirilir.
Simav Kestanesinin üretilmesi, satılması ve denetiminde, Tarım ve Orman Bakanlığınca hazırlanan Odun Dışı Ürün Faydalanma Planının öngördüğü hususlar dikkate alınır. Denetim mercii; denetimin etkin biçimde gerçekleştirilebilmesi için üreticilerin sayısı, ağaç sayısı, depolardan piyasaya arz edilen kestane miktarı ve benzeri envanter bilgilerini kayıt altına alır.
Denetimde kontrol edilen hususlar:
- Üretimde, Sarı aşılama çeşidi kestanenin kullanılması.
- Özellikle tarımsal uygulamalar ve hasat bakımından üretim metoduna uygunluk.
- Ürün özelliklerinin uygunluğu.
- Gerek görülen durumlarda analiz yaptırılır.
Denetim düzeni · 2
- Depolama ve ambalajlama koşulları ile üzerinde hasat tarihi ve denetim onayı bulunan etiketlerin kullanımının uygunluğu.
- Simav Kestanesi ibaresinin, logosunun ve menşe adı ambleminin kullanımının uygunluğu.
Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir.
Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
