Coğrafi işaretli ürün · Çankırı
Çankırı’nın Eldivan ilçesinde mayalı hamur yufka halinde açılıp yağlanarak katlanır. Taş fırında pişirilen çörek, üçgene benzeyen biçimi ve kesitinde belirgin görülen katmanlı yapısıyla yöresel üretim kimliği kazanır.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Eldivan Yağlı Çöreği nedir?
Eldivan Yağlı Çöreği; un, ekmek mayası, tuz ve yağ ile hazırlanan hamurdan üretilir. 20–25 cm çapında yufka halinde açılan hamur yağlanır, önce ikiye sonra tekrar yağlanarak dörde katlanır ve taş fırında pişirilir.
Yağlanan yufkanın iki kez katlanması çöreğe üçgen biçim ve belirgin katmanlar kazandırır. Pişirmede taş fırın kullanılır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Kaynakta belirtilen özellikler
Hamurun bu şekilde katlanması, çöreğin kesitinde katlı yapının belirgin şekilde gözlenmesini sağlar.
Eldivan Yağlı Çöreğinin şekli, kenarları 10–15 cm olan eşkenar üçgene benzer.
Üçgen biçim
Pişmiş çörek, kenarları 10–15 cm olan eşkenar üçgene benzer.
Belirgin katmanlar
Hamurun yağlanıp iki kez katlanması, kesitte katlı yapının belirginleşmesini sağlar.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Üretim ölçeği
- 40–60 adet Eldivan Yağlı Çöreği üretmek için gerekli olan malzemelere ve üretim metoduna aşağıda yer verilmektedir.
Hamur malzemeleri ve ilk dinlendirme
- 10 kg ekmeklik buğday unu
- 5 kg su
- 500 g ekmek mayası
- 125 g tuz
- 1 kg eritilmiş margarin veya tereyağı
Un, maya, tuz ve su bir kapta yoğrulduktan sonra 230–240 g büyüklüğünde bezelere ayrılır. Bezeler 20–30 dakika dinlendirildikten sonra oklava ile 20–25 cm çapında ve daire şeklinde açılır.
Yağlama ve üçgen katlama
Margarin veya tereyağı eritilerek açılan hamurun yüzeyine homojen bir şekilde yayılır. Yağlı yüzeyler üst üste gelecek şekilde ikiye katlanarak yarım daire haline getirilir, üstte kalan hamur yüzeyine yağ sürülür. Yağlı yüzeyler birbiri üzerine katlanıp çeyrek daire şekline getirilir. Daha sonra hamur, bir tezgâh üzerinde parmak ile bastırılarak bir kenarı 15–20 cm olacak şekilde açılır ve üçgen hali belirginleştirilir.
Fırında pişirme
Hamurlar tepsiye dizildikten sonra üzerlerine, çırpılmış yumurta sürülerek önceden 225–235 °C sıcaklığa ısıtılmış taş fırınlarda 10–15 dakika pişirilir.
Pişirme sonrası soğutma
Pişerken başlangıç ağırlığının yaklaşık % 50’sini kaybeden Eldivan Yağlı Çöreği, fırından çıkartıldıktan sonra oda sıcaklığına (18–25 °C) soğutulduktan sonra tüketime sunulur.
Nasıl muhafaza edilir?
Eldivan Yağlı Çöreğinin oda sıcaklığında raf ömrü 3–5 gün, buzdolabında ise 10 gün kadardır.
Yöresiyle bağı nedir?
Eldivan Yağlı Çöreğinde belirgin katmanların oluşturulması ve hamura şekil verilmesi ustalık gerektirir. Yöreyle ün bağı bulunan çöreğin bütün üretim aşamaları belirtilen coğrafi sınırda gerçekleştirilir.
Eldivan Yağlı Çöreğinin geçmişi eskiye dayanır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
914 tescil numaralı Eldivan Yağlı Çöreği mahreç işareti olarak 5 Ekim 2021 tarihinde tescil edilmiştir. Eldivan Yağlı Çöreği ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Eldivan Yağlı Çöreği ibareli logo ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler; Eldivan Belediyesinin koordinasyonunda ve Eldivan Ziraat Odası, Eldivan İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Eldivan Belediyesinden konuda uzman birer kişinin katılımıyla 3 kişiden oluşan denetim mercii tarafından yapılır. Denetimler düzenli olarak yılda bir defa, gerekli görülen durumlarda ve şikâyet halinde ise her zaman gerçekleştirilir.
Denetim mercii tarafından; Eldivan Yağlı Çöreğinin boyutlarının ve şeklinin uygunluğu; üretimde kullanılan malzemelerin uygunluğu; üretim metoduna uygunluk ve Eldivan Yağlı Çöreği ibaresi ile mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu denetlenir. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
