Coğrafi işaretli ürün · Diyarbakır
Diyarbakır’da mayalı buğday hamuru ince, düz ve geniş açılarak pişirilir. Taş fırın, sac veya tava kullanılabilir; çörek otu ve susam isteğe bağlıdır, bütün veya dilimlenmiş sunulur.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Diyarbakır Paşa Lavaşı nedir?
Diyarbakır Paşa Lavaşı, mayalı hamurun ince ve düz açılarak pişirildiği bir ekmektir.
Sicil, hamur bezesinin ağırlığıyla pişmiş ürünün ağırlığını ayrı verir; çörekotu ve susam isteğe bağlıdır.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Bileşim ve üretim kimliği
Ortalama 35 cm en, 60 cm boy ve 0,5 cm kalınlık, ürünün ince ve geniş biçimini tanımlar. Hamur genellikle elle açılır; oklava, merdane veya makine de kullanılabilir. Odun ateşi tercih edilir; tek zorunlu ekipman gibi sunulmaz.
İşlem ve miktar kapsamı
400–500 g hamur bezesi ile tüketiciye sunulan genellikle 300–400 g ürün ayrı aşamalara aittir. Çörek otu ve susamın kullanımı isteğe bağlıdır. Sicil, bütün veya dilimlenmiş sunumu belirtir; kesin bir raf ömrü tanımlamaz.
Bileşimi ve ayırt edici özellikleri
Diyarbakır Paşa Lavaşı; buğday unu, su, tuz, ekmek mayası ile hazırlanan Diyarbakır iline özgü hamur işlerinden birisidir.
Hazırlanmasında kullanılan bileşenler ve üretim metodu bakımından farklılaşan Diyarbakır Paşa Lavaşının; düz ve ince olarak hazırlanması ile homojen olarak pişirilmesi aşamaları ustalık becerisi gerektirir. Bu sebeplerle; Diyarbakır Paşa Lavaşının üretildiği Diyarbakır ili ile ün bağı bulunur.
Görünüm özellikleri
Gıda işletmecileri tarafından; ortalama 35 cm eninde, 60 cm boyunda ve 0,5 cm kalınlığında ince ve düz şekilde, genellikle 300–400 g aralığında hazırlanarak tüketiciye arz edilir.
Diyarbakır Paşa Lavaşı; tercihen odun ateşinde ısıtılan taş zeminli fırınlarda ve gıda ile temasa uygun sac ve/veya tavalarda pişirilir. Bu durum ürünün lezzetini ve homojen olarak en iyi şekilde pişirilmesini sağlar.
Hamur ve ekmek nasıl hazırlanır?
Malzemeler ve ölçüler
- 50 kg ekmeklik buğday unu/özel amaçlı buğday unu,
- 30 litre su,
- 1 kg ekmek mayası,
- 500 g tuz,
- 500 g çörekotu ve/veya susam (isteğe bağlı).
Lavaş hamurunun hazırlanması ve açılması
Yeteri kadar büyüklükte bir kabın içerisinde un, tuz, maya ve su konularak hamur homojen şekilde ortalama 15 dakika iyice yoğurulur. Yoğurma işlemi sonucunda parlak görünüşlü, yumuşak, kaygan ve nispeten cıvık şekilde hamur elde edilir. Yoğurulan hamur, yaklaşık 1 saat kadar hamur fermantasyonu için dinlenmeye bırakılır. Dinlendirilmiş kitle halindeki hamurdan ortalama 400–500 gram aralığında kesilerek hamur bezeleri yapılır.
Hamur açmada ustalık becerisine bağlı olarak genellikle el ile hamur ince ve düz şekilde açılır.
Tekniğine uygun olarak oklava, merdane, makine vb. kullanılabilir.
Açılan hamurun üzerine isteğe bağlı olarak eşit dağılım sağlayacak şekilde çörekotu ve/veya susam konulur.
Lavaşın pişirilmesi ve sunulması
Pişirmede; tercihen odun ateşinde ısıtılan taş zeminli fırınlar, gıda ile temasa uygun sac ve/veya tavalar kullanılır ve ürünün lezzeti için odun ateşinde pişirilmesi sicilde tavsiye edilen uygulamadır. Ürünün pişirilmesinde ustalık becerisi önemli bir yer tutar.
Hazırlanan Diyarbakır Paşa Lavaşı; sıcaklığı yaklaşık 200 °C olan fırına konularak 10 dakikada pişirilmesi sağlanır.
Hammadde seçimi
Diyarbakır Paşa Lavaşı; asgari teknik ve hijyenik şartlar sağlanarak dökme olarak ya da gıda ile temasa uygun ambalajlar içerisinde ilgili gıda mevzuatına uygun etiket bilgileri ile tüketiciye arz edilir.
Diyarbakır Paşa Lavaşı; bütün olarak ya da dilimlenmiş olarak tüketiciye sunulur. Diyarbakır Paşa Lavaşının; sıcak sunulması ve tüketilmesi sicilde önerilen servis biçimidir.
Yöresiyle bağı nedir?
Tescilli coğrafi sınır: Diyarbakır ili
Diyarbakır ilinde uzun bir geçmişe sahip olarak üretilen, hazırlanması ve pişirilmesi ustalık becerisi gerektiren, ürün hazırlamada kullanılan bileşenler ve üretim metodu bakımından farklılaşan Diyarbakır Paşa Lavaşının; Diyarbakır ili ile ün bağı bulunur. Bu sebeplerle; Diyarbakır Paşa Lavaşının tüm üretim aşamaları, Diyarbakır ilinde gerçekleştirilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Geçmişi ve yöre mutfağındaki yeri
Diyarbakır ilinin mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan Diyarbakır Paşa Lavaşı özellikle kahvaltılarda olmak üzere günlük öğünlerde tüketimin yanı sıra; düğün, bayram, festival gibi özel günlerde de ikram edilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Denetim düzeni
Denetimler; Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odasının koordinatörlüğünde; Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası ile Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün katılımıyla en az 3 kişiden oluşan denetim merci tarafından gerçekleştirilir.
Denetim yılda en az bir kere yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir. Yapılan denetimler; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetimde incelenen özellikler
Üretimde kullanılan bileşenler listesinin uygunluğu,
Diyarbakır Paşa Lavaşı hazırlanması, pişirilmesi ve servisi aşamalarının uygunluğu,
Diyarbakır Paşa Lavaşı ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanım biçiminin uygunluğu.
Denetim sırasında tespit edilen uygunsuzluklar ile alınması gerekli tedbirler denetlenen ilgili kişi, kurum veya kuruluşa bildirilir. Denetim merci, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
Sicildeki kayıt ve işaret kullanımı
- Tescil numarası: 1535
- Tescil tarihi: 06.02.2024
- Başvuru numarası: C2023/000213
- Başvuru tarihi: 23.08.2023
- Sicildeki ad: Diyarbakır Paşa Lavaşı
- Ürün ve resmî grup: Lavaş/Fırıncılık ve pastacılık mamulleri, hamur işleri, tatlılar
- İşaret türü: Mahreç işareti
- Tescil ettiren: Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası
- Sicilde kayıtlı adres: Kooperatifler Mah. Akkoyunlu Bul. No: 15 Yenişehir DİYARBAKIR
Diyarbakır Paşa Lavaşı ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün veya ambalajının üzerinde kullanılır. Ürünün veya ambalajının üzerinde kullanılamadığında, Diyarbakır Paşa Lavaş ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
