Coğrafi işaretli ürün · Aydın
Aydın’ın Germencik ilçesinde tavuk, haşlanıp kızartıldıktan sonra koruk suyuyla pişirilir. Yerel üzümün ekşi suyu, soğanlı domatesli sosla birleşir; yemek dinlendirilip yeniden ısıtılarak sıcak sunulur ve yöresel sofralarda tüketilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Germencik Ekşili Tavuk nedir?
Haşlanmış ve kızartılmış tavuğun olgunlaşmamış üzüm suyuyla pişirildiği Germencik yemeğidir. Koruk ekşisi, soğan ve domatesli hazırlıkla birleşerek yemeğin ekşi karakterini oluşturur.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Yerel koruk ekşisi
Germencik ilçesindeki yediveren üzümü olgunlaşmadan toplanır. Sıkılıp süzülen ve kaynatılan ekşi su, tavuk yemeğinin koruk girdisini oluşturur.
Üç aşamalı hazırlık
Tavuk önce haşlanır, zeytinyağında kızartılır ve ardından soğanlı domatesli sos ile koruk suyunda pişirilir. Dinlendirme ve tekrar ısıtma, sicildeki son sunum aşamasıdır.
Sicildeki üretim anlatımı
Yerel koruk suyunun hazırlanması
Germencik ilçesinde yetişen yediveren adıyla bilinen yuvarlak çekirdekli üzüm olgunlaşmadan toplanıp geçirgen çuvallarda sıkılır.
Koruk suyunun kaynatılması
Ardından süzülerek posa ve çekirdekten ayrıştırılan ekşi üzüm suyu kaynatılır.
Malzemeler ve ölçüler
- 1 adet köy tavuğu
- 4 baş orta boy soğan
- 3 diş sarımsak
- 1 çay bardağı zeytinyağı
- 1 su bardağı koruk ekşisi (ekşi üzüm suyu)
- 1 çay kaşığı karabiber
- 1,5 tatlı kaşığı tuz
- 1 yemek kaşığı kırmızı toz biber
- 1 yemek kaşığı salça
- 2 adet orta boy domates
Üç aşamalı pişirme
Germencik Ekşili Tavuk 3 aşamada pişirilen bir yemektir.
İlk aşama: haşlama
İlk aşamasında köy tavuğu odun ateşinde bir tencere içerisinde 15 dakika kaynatılır.
İkinci aşama: kızartma
Ardından ikinci aşamada haşlanan tavuk bir tavada kızdırılan zeytinyağının içinde 5 dakika kadar her tarafı kızarıncaya kadar kızartılır. Kızaran tavuk kenara ayrılır.
Üçüncü aşama: domatesli sos
Yemeğin üçüncü aşamasında kızartmanın yapıldığı tavanın içerisine salça koyulup kavrulur. Önceden doğranan soğan ve sarımsak eklenip pembeleşinceye ve yumuşayıncaya kadar pişirilir. Doğranmış domates ya da mevsimine göre domates konservesi eklenip bir süre daha pişirilir. Ardından tuz, karabiber ve kırmızı toz biber ilave edilir. Tavuğun ilk aşamadaki haşlama suyundan bir çay bardağı sosa eklenir pişirilir.
Koruk suyunun katılması
Sos hazır olunca tavuk, sos ve haşlama suyu bir tencerede kaynamaya alınır. 1 su bardağı koruk ekşisi (ekşi üzüm suyu) eklenir.
Son kaynatma ve dinlendirme
Bir araya alınan tüm malzemeler 25 dakika daha kaynatılır. Yemek yapım aşaması tamamlandıktan sonra demlenmesi ve ekşiyle üzüm suyu yani koruk suyunun tavuğa işlemesi için en az 2 saat kadar dinlendirilir.*
* Sicil pişmiş tavuk yemeğini en az iki saat dinlendirip tekrar ısıtarak sunar; dinlendirme sıcaklığı ve tekrar ısıtma kontrol koşulları açıklanmaz. Belgedeki bu eksiklik veya uyuşmazlığın tescil ettiren ya da TÜRKPATENT tarafından açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Sicildeki muhafaza anlatımı
Soğuduktan sonra şişelerde saklanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Ünü tarihi bir olaya dayanan ve üretimi ustalık becerisi gerektiren Germencik Ekşili Tavuk yemeğinin, Germencik ilçesi ile ün bağı bulunur. Bu sebeple Germencik Ekşili Tavuk üretiminin tüm aşamaları, belirtilen coğrafi sınır içerisinde gerçekleşmelidir.
Sicildeki sunum anlatımı
Daha sonra ısıtılarak sıcak olarak servis edilir. Isıtılarak sıcak olarak servis edilir.
Geçmişi ve yöredeki yeri
Sicil, Mustafa Kemal Atatürk’ün 1937’deki ziyareti sırasında Hıdırbeyli’de bu yemeğin ikram edildiğini anlatır. Yemeğin beğenilmesi ve bölgedeki askerlerin karşılanmasıyla ilişkilendirilen Ege 2. Ordu Madalyası ile beratının Germencik Belediyesinde korunduğunu bildirir. Bu anlatı ürünün yöreyle ün bağı kapsamında aktarılır.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
607 tescil numaralı Germencik Ekşili Tavuk mahreç işareti olarak 23 Kasım 2020 tarihinde tescil edilmiştir. Germencik Ekşili Tavuk ibaresi ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Germencik Ekşili Tavuk ibaresi ile mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Sicildeki denetim düzeni
Denetimler Germencik Belediyesinin koordinasyonunda; Germencik İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Germencik Belediyesinden ürün hakkında bilgi sahibi birer kişinin katılımı ile oluşan denetim mercii tarafından yürütülür. Denetimler yılda en az bir kez yapılır. Şikâyet üzerine veya gerekli görülen hallerde ayrıca denetim yapılabilir. Yapılan denetimler 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu uyarınca raporlanarak her yıl düzenli olarak Germencik Belediyesi tarafından Türk Patent ve Marka Kurumuna sunulur.
Denetim mercii; Germencik Ekşili Tavuk yemeğinin üretiminde kullanılan malzemeleri, üretim metodu ve Germencik Ekşili Tavuk coğrafi işareti ile mahreç işareti ambleminin kullanımını denetler. Denetim mercii, kamu kuruluşlarından veya özel kuruluşlardan veya bunlarda görevli uzman gerçek veya tüzel kişilerden denetimin gerçekleştirilmesi sırasında faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren, hakların korunmasında hukuki süreçleri yürütür.
