Coğrafi işaretli ürün · Rize
Rize’de yöresel tereyağlı hamur uzun rulo biçiminde şekillendirilir; yüzeyine gelin ve damadın birlikteliğini simgeleyen çizikler açılır. Altın kahverengi kurabiye düğünlerde ve damat bohçasında yer alır; günlük üretilip tüketilir.
Ürün Künyesi
Sicil belgesini görüntüle ↗Rize Enişte Lokumu nedir?
Rize Enişte Lokumu; Rize ilinde uzun yıllardır düğünlerde davetliler için hazırlanan ve ayrıca düğün sonrasında damada gönderilen bohça içinde yer alan uzunluğu 15 cm, kalınlığı 2 cm ve ağırlığı 130 (±5) g olan rulo şeklindeki kurabiyedir.
Ayırt edici özellikleri nelerdir?
Eskiden sadece evlerde üretilen bu ürün günümüzde ticari amaçla üretilmekte ve ilgi görmektedir.
Zemini düz, üstü çok hafif kabarıktır, kabarıklık pişme sırasında doğal olarak meydana gelir.
Bu çizikler keskin birer hat oluşturur.
Biçim ve ölçüler
Rize Enişte Lokumu; düğün merasimleri sırasında hazırlanan damat bohçası içinde yer alır ve gelinin baba evine her gidişinde yine bohça içinde damat evine gönderilir.
Rize Enişte Lokumunun üst tarafı altın kahverengidir.
Ürünün şekli verildikten sonra fırına atılmadan önce üst tarafın uçlara yakın bölümüne ve orta kısma yaklaşık birer santim arayla enine çizikler atılır.
Hamurun yapısı ve hazırlanması
Tereyağı, buğday unu, toz şeker, su, kabartma tozu, yumurta ve limon kullanılarak üretilir.
Doku, renk ve tat özellikleri
Alt tarafı diğer üç yönüne göre daha fazla kızardığı için bu bölümde renk daha koyudur.
Nasıl hazırlanır ve pişirilir?
Reçetenin bileşenleri ve miktar aralıkları
1000 (± 100) g tereyağı 3750 (± 375) g buğday unu 1500 (± 150) g toz şeker 0,25 (± 0,04) l su 60 (± 5) g kabartma tozu 6 (± 1) adet yumurta Yarım limon
Tereyağlı karışım ve hamurun hazırlanması
Rize Enişte Lokumunun üretiminde Rize’de üretilen tereyağı kullanılır. Tereyağı, toz şeker, su ve yarım limon düşük dereceli ocakta eritilir. Karışım kaynayınca ocak üzerinden alınıp oda sıcaklığında el yakmayacak kadar soğuması beklenir. Kabartma tozu ve yumurta konulduktan sonra un yavaş yavaş yedirilerek eklenir. Ilık hale gelen karışım elle veya makine ile kulak memesi kıvamına gelene kadar 3–5 dakika yoğrulur.
Hamurdan 15 cm uzunluğunda ve 2 cm kalınlığından şeritler kesilir. Gelin ve damadın birlikteliğini temsilen şeritlerin iki ucuna ve orta kısmına bıçakla; yaklaşık 1’er cm aralıkla 2’şer çizik atılır. 170–180 °C sıcaklıkta yaklaşık 35 dakika pişirilir. Pişmiş lokumların ağırlığı 130 (±5) g’dır. Rize Enişte Lokumlarının her biri ayrı ayrı streç film ile kaplanır.
Yöresiyle bağı nedir?
Coğrafi sınıra özgü üretim yöntemi bulunur. Ayrıca üretimde Rize ilinde üretilen tereyağı kullanılır. Bu sebeplerle Rize iliyle ün bağı bulunduğundan Rize Enişte Lokumunun tüm üretim aşamaları coğrafi sınırda gerçekleştirilir. Denetime esas kriterlere aşağıda yer verilmektedir. Üretimde kullanılacak tereyağının Rize’de üretilmesi. Üretimde kullanılan malzemelerin ve oranlarının uygunluğu. Üretim metodunun uygunluğu. Ürünün şeklinin, kokusunun ve tadının uygunluğu.
Rize Enişte Lokumunun geçmişi eskiye dayanır ve Rize ilinin mutfak kültürünün yanı sıra, yöre geleneklerinde de önemli bir yere sahiptir.
Geçmişi 1800’lü yıllara dayanan Rize Enişte Lokumu, Rize ilinin sadece mutfak kültüründe değil, evlenme gelenekleri arasında da önemli bir yere sahiptir.
Nasıl sunulur ve tüketilir?
İstif şeklinde satışa sunulur. Günlük üretilip tüketilir.
Tescil ve denetim bilgileri
Tescil kapsamı ve işaret kullanımı
773 tescil numaralı Rize Enişte Lokumu mahreç işareti olarak 26 Mayıs 2021 tarihinde tescil edilmiştir. Rize Enişte Lokumu ibareli sicil belgesinde gösterilen logo ve mahreç işareti amblemi, ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde yer alır. Ürünün kendisi veya ambalajı üzerinde kullanılamadığında, Rize Enişte Lokumu ibaresi ve mahreç işareti amblemi, işletmede kolayca görülecek şekilde bulundurulur.
Uzman desteği ve hakların korunması
Denetim mercii, gerektiğinde ilgili alanda uzman kişilerden yararlanabilir veya hizmet satın alabilir.
