Kadirli Turpu

Hazırlama işlemleri

Kadirli Turpunda tohum; elle, mekanik veya pnomatik mibzerle ekim yapılır.

Gübreleme işlemi

Sulama, gübreleme ve bakım işlemleri yetişme döneminde yapılır.

Hasat işlemi

Hasat için önce traktörle sürüm yapılır. Arkasından tarım isçileri tarafından toplanarak römorklara yüklenir. Daha sonra yıkama yerlerine taşınır. Yıkanır ve torbalanır. Pazarlamaya hazır hale getirilir.

Tohumun Elde Edilmesi

Lahanagillerde çiçekler erselik yapıda olmasına rağmen yabancı tozlanma hâkimdir. Bunda çiçeklenmenin kademeli olması, çiçeklerdeki erkek organlardaki boy farklılığı yanında, dişi organın erkek organlardan önce çiçek kabul etme dönemine girişinin (protojen) ve kendiyle uyuşmazlığın da rolü bulunur. Tohum saflığının ve kalitesinin korunabilmesi amacıyla yabancı tozlanmayı engellemek için izolasyon mesafesinin ayarlanması tohum üreticileri tarafından mutlaka dikkate alınmalıdır.

Toprak Hazırlığı ve Gübreleme

Toprak ekimden önce dipkazan ve pulluk ile çok iyi işlenip, yabancı otlardan temizlendikten sonra toprak 15–20 cm derinlikte sürülür. Toprağa ticari taban gübresi verildikten sonra diskaro çekilir.

Ekim işlemi

Kadirli Turpu tohum ekimi genellikle yetiştirme yerlerine doğrudan mibzerle yapılır. Ekim normu olarak 13 cm x 12–13 cm ekim yapılır. Kadirli Turpunda mibzerle ekimde dekara ortalama 500–700 gr turp tohumu yeterlidir. Kadirli Turpu ekimi ağustos-ekim ayları arasında yapılır. Ayrıca serpme ekim yöntemi de kullanılır. Serpme ekim yönteminde dekara 800 g -1500 g arasında turp tohumu ekimi yapılır.

Gübreleme — 2. aşama

Ekimde taban gübresi olarak dekara 20 kg 15:15:15 gübresi veya 20 kg 20:20:20 gübresi verilir. Üst gübresi olarak dekara 15–20 kg amonyum sülfat verilir (2–3 defada). Ayrıca gelişimin daha iyi olması için üstten yaprak gübreleri de verilir.

Sulama işlemi

Ekim sonrası tohumun çimlenmesi için bir ekimde bir de çıkışta 2 saat yağmurlama sulama yapılır. Hava şartlarına bağlı olmak üzere 2 defa sulama yeterlidir. Ayrıca yağışların az olduğu dönemlerde sulama ihtiyacının karşılanması için 3–5 defa daha salma ya da yağmurlama sulama yapılabilir.

Zirai Mücadele

Kadirli Turpunda zirai mücadele toprak ilaçlaması olarak yapılır. Kadirli Turpunun belirgin bir hastalık ve zararlısı bulunmaz.

Hasat — 2. aşama

Kadirli Turpunun hasadı kasım, aralık, ocak, şubat ve mart aylarında yapılır. Hasat işlemi bir seferde yapılır. Hasat olgunluğuna gelmiş turplar koflaşmadan ve odunlaşmadan elle sökülerek ve kazık köklerin uç kısmı ve yaprakları kesilerek hasat edilir. Kadirli Turpunda, bakım şartlarına ve arazi yapısına göre değişmekle birlikte, dekardan ortalama 3–5 ton arasında verim alınabilir.

İşleme (Pazara Hazırlama)

Kadirli Turpunun pazara hazırlanmasında başlıca işleme yıkamadır. Sabahın erken saatlerinde hasadı yapılan turplara, aynı gün içinde, çamurdan arındırmak amacıyla yıkama işlemi yapılır. Bu işlem için traktörlerle işleme tesislerine getirilen turplar, burada işçiler tarafından yıkanır. Yıkama işlemi, iki şekilde gerçekleşir. Birincisi, üretici tüccarların kendi işleme tesislerinde, su dolu havuzlara dökülen turplara tazyikli su tutarak yapılır.

İkincisi, diğer tüccarların ilçe sınırlarından geçen Savrun Çayı üzerinde kurdukları havuzlarda gerçekleştirilir. Bentlerle bölünerek oluşturulan havuzlarda, turplara tazyikli su verilerek, yıkama işlemi yapılır.

Ambalajlama ve Paketleme

Kadirli Turpunun ambalajlama ve paketleme işlemi, iki şekildedir. Birincisi, makine ve çeşitli araçlar kullanılan işleme tesislerinde; ikincisi Savrun çayındaki havuzlarda gerçekleştirilir. İşleme tesislerinde, yıkama havuzlarından direkt olarak bir düzeneğe aktarılan turplar, düzenek aracılığıyla işleme bandına (yukarı doğru hammaddeyi taşımak için kullanılan elevatör bant) boşaltılır. Turplar iriliklerine göre sınıflandırıldıktan sonra, basit düzenekler kullanılarak ambalajlanır.

Savrun Çayı’ndaki havuzlarda ise, herhangi bir makine ya da araçtan yararlanmadan ambalajlama işlemi yapılır. Turpun ambalajlanması ve paketlenmesinde dağıtım ambalajı kullanılır. Ambalaj materyali olarak, dış ortam koşulları ve neme karşı iyi direnç gösteren saydam polietilen (PE) torbalar kullanılır. 20 kg olarak hazırlanan bu plastik torbalara, ürün dayanıklılığını artırmak amacıyla bir miktar da su ilave edilir.

Taşıma özellikleri

Turpun taşıma işlemi iki aşamada gerçekleştirilir. Birinci aşama, hasadı yapılan turpun üretici tüccarlar tarafından traktörlerle işleme tesislerine getirilir. Bu aşamada, turpu taşımak için herhangi bir ambalaj materyali kullanılmaz, turplar dökme olarak römorklara yüklenir. İlk aşamada, taşıma mesafesi genellikle kısadır. İkinci aşamada, işleme tesislerinde yıkanıp paketlenen turplar kamyonlara yüklenerek yurtiçi tüketici bölgelerine ulaştırılır.